I C 280/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka M. W. wniosła pozew o zasądzenie od pozwanego M. J. (1) kwoty 49.600 zł wraz z odsetkami, twierdząc, że pozwany otrzymał od niej pożyczkę w tej wysokości. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, zaprzeczając zawarciu umowy pożyczki i kwestionując autentyczność podpisu na oświadczeniu potwierdzającym rzekomą pożyczkę. Podniósł również zarzuty dotyczące kradzieży pieniędzy przez powódkę z jego saloników prasowych oraz zwrotu zadatku na poczet niezrealizowanej umowy sprzedaży nieruchomości. Sąd, po analizie zebranego materiału dowodowego, w tym zeznań świadków i stron, a także dokumentów bankowych, uznał, że powódka nie sprostała ciężarowi dowodu w zakresie wykazania zawarcia umowy pożyczki. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że powódka nie przedstawiła oryginału oświadczenia o pożyczce, a jedynie jego kserokopię, która nie mogła stanowić dowodu z dokumentu prywatnego. Sąd podkreślił, że choć powódka wykazała fakt dokonania przelewów na konto pozwanego na łączną kwotę 52.000 zł, to wobec braku innych dowodów i wzajemnych rozliczeń finansowych między stronami, nie można było jednoznacznie stwierdzić, że kwoty te stanowiły pożyczkę podlegającą zwrotowi. W konsekwencji, sąd oddalił powództwo w całości jako nieudowodnione i zasądził od powódki na rzecz pozwanego zwrot kosztów procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaDowód z dokumentów prywatnych, w szczególności kserokopii, oraz ciężar dowodu w sprawach o zwrot pożyczki.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku oryginału dokumentu i wątpliwości co do autentyczności podpisu.
Zagadnienia prawne (3)
Czy powódka udowodniła zawarcie umowy pożyczki z pozwanym na kwotę 49.600 zł?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, powódka nie udowodniła zawarcia umowy pożyczki.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powódka nie sprostała ciężarowi dowodu (art. 6 kc) w zakresie wykazania zawarcia umowy pożyczki. Kluczowe było brak oryginału oświadczenia o pożyczce, które zostało złożone jedynie w formie kserokopii, nie mogącej stanowić dowodu z dokumentu prywatnego (art. 245 kpc). Mimo istnienia przelewów bankowych na łączną kwotę 52.000 zł, wobec wzajemnych rozliczeń stron i pozornej umowy przedwstępnej, nie można było jednoznacznie stwierdzić, że stanowiły one pożyczkę.
Czy kserokopia dokumentu prywatnego, w tym podpisu, może stanowić dowód w postępowaniu cywilnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kserokopia dokumentu prywatnego, zwłaszcza podpisu, nie może stanowić dowodu z dokumentu prywatnego, jeśli nie jest poświadczona za zgodność z oryginałem, a oryginał nie został przedstawiony.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo (np. wyrok SA w Białymstoku I ACa 182/14, SN I CKN 1280/00), wskazując, że dokument prywatny musi być podpisany przez wystawcę. Kserokopia bez oryginału, zwłaszcza w kontekście wątpliwości co do autentyczności podpisu, nie może być podstawą ustaleń faktycznych. Brak oryginału uniemożliwił również przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego grafologa.
Jaki jest rozkład ciężaru dowodu w przypadku zaprzeczenia prawdziwości dokumentu prywatnego?
Odpowiedź sądu
Ciężar dowodu spoczywa na stronie, która zaprzecza prawdziwości dokumentu prywatnego lub twierdzi, że oświadczenie w nim zawarte nie pochodzi od niej.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do art. 253 k.p.c., wskazując, że strona zaprzeczająca autentyczności dokumentu musi to udowodnić. Jednakże, w sytuacji gdy powódka opiera swoje roszczenie na dokumencie (oświadczeniu), którego autentyczności pozwany zaprzecza i wnosi o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, a powódka nie przedstawia oryginału, sąd nie może oprzeć ustaleń na kserokopii.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. W. | osoba_fizyczna | powódka |
| M. J. (1) | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na stronie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Strony zobowiązane są wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne.
k.c. art. 720 § § 1
Kodeks cywilny
Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.
k.c. art. 74
Kodeks cywilny
Umowa pożyczki, której wartość przenosi 500 zł, powinna być stwierdzona pismem - forma ad probationem.
k.p.c. art. 245
Kodeks postępowania cywilnego
Dokument prywatny stanowi dowód tego, że osoba, która go podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie.
k.p.c. art. 253
Kodeks postępowania cywilnego
Jeżeli strona zaprzecza prawdziwości dokumentu prywatnego albo twierdzi, że zawarte w nim oświadczenie osoby, która je podpisała, od niej nie pochodzi, obowiązana jest okoliczności te udowodnić.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę jest obowiązana zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
Pomocnicze
k.c. art. 74 § § 2
Kodeks cywilny
Niedopuszczalny jest dowód z zeznań świadków i z przesłuchania stron na okoliczność zawarcia umowy, gdy forma pisemna jest zastrzeżona dla celów dowodowych, chyba że obie strony wyrażą zgodę na przesłuchanie lub fakt dokonania czynności prawnej będzie uprawdopodobniony za pomocą pisma (tzw. początek dowodu na piśmie).
k.p. art. 52 § § 1
Kodeks pracy
Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w przypadkach określonych w tym przepisie (np. ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak oryginału oświadczenia o pożyczce. • Kserokopia nie może stanowić dowodu z dokumentu prywatnego. • Pozwany zaprzeczył podpisaniu oświadczenia. • Wzajemne rozliczenia finansowe stron i pozorność innych umów.
Odrzucone argumenty
Istnienie umowy pożyczki potwierdzone oświadczeniem. • Przelewy bankowe na kwotę 52.000 zł jako dowód pożyczki.
Godne uwagi sformułowania
kserokopia nie może stanowić dowodu z dokumentu prywatnego • tzw. początek dowodu na piśmie • umowa miała charakter pozorny • ciężar udowodnienia faktu spoczywa na stronie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Dowód z dokumentów prywatnych, w szczególności kserokopii, oraz ciężar dowodu w sprawach o zwrot pożyczki."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku oryginału dokumentu i wątpliwości co do autentyczności podpisu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy dowodowe w sprawach o zwrot pożyczek, zwłaszcza gdy strony pozostawały w bliskich relacjach i dokonywały wzajemnych rozliczeń finansowych. Kluczowe jest tu znaczenie formy dowodowej i konsekwencje braku oryginału dokumentu.
“Nie masz oryginału? Możesz przegrać sprawę o pożyczkę!”
Dane finansowe
WPS: 49 600 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.