I AGa 294/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa Gminy (...) przeciwko J. G. o zapłatę kar umownych z tytułu nienależytego wykonania umowy na termomodernizację budynku Szkoły Podstawowej. Sąd Okręgowy w Gdańsku zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 262.900 zł wraz z odsetkami, oddalając powództwo w pozostałym zakresie i zasądzając koszty procesu. Pozwany wniósł apelację, kwestionując wyrok w zakresie zasądzonej kwoty i kosztów. Zarzucał m.in. rażące naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 483 § 1 k.c., art. 139 Pzp, art. 6 k.c., art. 484 § 2 k.c.), naruszenie przepisów postępowania (art. 233 k.p.c.) oraz błąd w ustaleniach faktycznych. Sąd Apelacyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu apelacji, oddalił ją jako bezzasadną. Sąd Apelacyjny zaakceptował ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego, uznając je za własne, i nie podzielił zarzutów apelującego dotyczących błędnej oceny dowodów i naruszenia przepisów postępowania. Podkreślono, że pozwany, mimo początkowego kwestionowania zakresu prac i wad, akceptował protokoły przeglądów i polecał swoim pracownikom ich usunięcie, co świadczyło o uznaniu istnienia usterek i obowiązku ich naprawy. Sąd Apelacyjny uznał również za chybione zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, w tym kwestii kar umownych i ich miarkowania. Stwierdzono, że postanowienia umowy dotyczące kar umownych były prawidłowe, a pozwany nie wykazał podstaw do ich miarkowania. Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanego i zasądził od niego na rzecz powódki kwotę 8.100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących kar umownych, odpowiedzialności wykonawcy za wady, skuteczności doręczeń w postępowaniu cywilnym oraz oceny dowodów przez sąd.
Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące stanu technicznego i przebiegu procesu inwestycyjnego mogą ograniczać bezpośrednie zastosowanie orzeczenia w innych sprawach.
Zagadnienia prawne (4)
Czy postanowienia umowy dotyczące kar umownych, w tym sposób ich naliczania i ustalania terminu do usunięcia wad, są zgodne z prawem i czy mogą być stosowane w konkretnym przypadku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, postanowienia umowy dotyczące kar umownych, w tym sposób ich naliczania i ustalania terminu do usunięcia wad przez zamawiającego, są zgodne z prawem i mogą być stosowane, jeśli wykonawca nie usunie wad w wyznaczonym terminie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że postanowienia umowy (§ 12 ust. 5 w zw. z § 9 ust. 9) są spójne i pozwalają na ustalenie terminu usunięcia wad przez zamawiającego, co jest zgodne z celem kar umownych i zasadą równowagi stron. Pozwany nie wykazał, aby kary były rażąco wygórowane.
Czy pozwany ponosi odpowiedzialność za wady i usterki stwierdzone w protokołach przeglądów gwarancyjnych, nawet jeśli twierdzi, że wynikają one z uszkodzeń mechanicznych lub działań osób trzecich?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pozwany ponosi odpowiedzialność za wady, jeśli nie udowodni, że wynikają one z przyczyn niezależnych od jego staranności lub nie były objęte zakresem umowy.
Uzasadnienie
Pozwany nie wykazał, że wady (np. uszkodzenia elewacji, przecieki) nie były objęte zakresem umowy lub wynikały z działań osób trzecich. Jego bierna postawa w procesie inwestycyjnym i akceptacja protokołów świadczyły przeciwko jego twierdzeniom.
Czy sąd powinien miarkować karę umowną, jeśli pozwany twierdzi, że wady były nieistotne, a powód nie poniósł szkody?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie powinien miarkować kary umownej w sytuacji, gdy pozwany nie przedstawił wystarczających dowodów na rażące wygórowanie kary lub brak szkody nie jest podstawą do miarkowania.
Uzasadnienie
Pozwany nie przedstawił dowodów na rażące wygórowanie kary ani na rzeczywisty zysk, który mógłby stanowić podstawę do miarkowania. Brak szkody wierzyciela nie jest podstawą do miarkowania kary umownej.
Czy doręczenie pism procesowych kierownikowi budowy, po zakończeniu jego umowy z wykonawcą, jest skuteczne wobec wykonawcy?
Odpowiedź sądu
Nie, doręczenie pisma osobie, która nie jest już przedstawicielem strony, nie jest skuteczne, jeśli strona nie została o tym fakcie prawidłowo poinformowana lub nie ma innych podstaw do uznania doręczenia za skuteczne.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że doręczenie protokołu z 16 grudnia 2013 r. kierownikowi budowy M. K. nie było skuteczne wobec pozwanego, ponieważ jego umowa z pozwanym wygasła, a pozwany nie został prawidłowo powiadomiony o wadach w tym terminie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Gmina (...) | organ_państwowy | powódka |
| J. G. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
k.c. art. 483 § 1
Kodeks cywilny
Pozwala na zastrzeżenie kary umownej na wypadek niewykonania lub nienależytego wykonania umowy.
k.c. art. 484 § 1
Kodeks cywilny
Kara umowna należy się wierzycielowi niezależnie od wysokości poniesionej szkody.
Pomocnicze
k.c. art. 484 § 2
Kodeks cywilny
Umożliwia miarkowanie kary umownej, jeśli jest rażąco wygórowana lub zobowiązanie zostało w znacznej części wykonane.
k.c. art. 354 § 2
Kodeks cywilny
Dłużnik powinien współdziałać przy wykonywaniu zobowiązania zgodnie z treścią zobowiązania i zasadami współżycia społecznego.
k.c. art. 95 § 2
Kodeks cywilny
Czynność prawna dokonana przez przedstawiciela w granicach umocowania pociąga za sobą skutki bezpośrednio dla reprezentowanego.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu spoczywa na stronie, która z określonego faktu wywodzi skutki prawne.
k.p.c. art. 278 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy dowodu z opinii biegłego.
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy swobodnej oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 230
Kodeks postępowania cywilnego
Fakty przyznane przez stronę lub niebudzące wątpliwości mogą być podstawą ustaleń sądu.
Pzp art. 139
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Dotyczy wpływu wykonawcy na treść umowy w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nienależyte wykonanie umowy przez pozwanego, polegające na nieusunięciu wad i usterek w terminie. • Prawidłowość postanowień umownych dotyczących kar umownych i ich naliczania. • Skuteczność doręczeń pism i protokołów stronom postępowania. • Brak podstaw do miarkowania kary umownej.
Odrzucone argumenty
Zarzuty pozwanego dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego. • Twierdzenia pozwanego o braku wpływu na treść umowy. • Zarzuty dotyczące wad nieistotnych lub niezwiązanych z zakresem umowy. • Argumenty o braku szkody powoda.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Apelacyjny akceptuje i przyjmuje za własne ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd pierwszej instancji. • Bierna postawa pozwanego w czasie procesu inwestycyjnego. • Pozwany nie wykazał, że wady wynikają z przyczyn niezależnych od jego staranności. • Brak szkody wierzyciela nie jest podstawą do miarkowania kary umownej.
Skład orzekający
Marek Machnij
przewodniczący
Dorota Gierczak
sędzia
Małgorzata Zwierzyńska
sędzia sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kar umownych, odpowiedzialności wykonawcy za wady, skuteczności doręczeń w postępowaniu cywilnym oraz oceny dowodów przez sąd."
Ograniczenia: Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące stanu technicznego i przebiegu procesu inwestycyjnego mogą ograniczać bezpośrednie zastosowanie orzeczenia w innych sprawach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie kar umownych w umowach budowlanych i złożoność dowodzenia nienależytego wykonania zobowiązania. Jest to przykład typowego sporu między zamawiającym a wykonawcą.
“Wykonawca przegrał apelację ws. kar umownych za fuszerkę przy termomodernizacji szkoły.”
Dane finansowe
WPS: 262 900 PLN
kara umowna: 262 900 PLN
zwrot kosztów postępowania apelacyjnego: 8100 PLN
zwrot kosztów procesu: 22 832,69 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.