Orzeczenie · 2020-12-15

VII SAB/Wa 236/20

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2020-12-15
NSAAdministracyjneWysokawsa
immunitetposełodpowiedzialność cywilnabezczynność organusąd administracyjnyMarszałek Sejmupostępowanie administracyjneprawo parlamentarne

Skarżący P. K. złożył skargę na bezczynność Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w nadaniu biegu wnioskowi o wyrażenie zgody przez Sejm RP na pociągnięcie posłanki M. G. do cywilnej odpowiedzialności sądowej. Marszałek Sejmu, działając przez Szefa Kancelarii Sejmu, trzykrotnie zwracał wniosek, argumentując, że czyn zarzucany posłance nie został popełniony w ramach sprawowania mandatu i postępowanie powinno toczyć się na zasadach ogólnych. Skarżący podnosił, że Marszałek Sejmu nie ma kompetencji do merytorycznej oceny wniosku, a jedynie formalnej, i że jego działania skutkują bezczynnością. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie lub oddalenie, kwestionując właściwość sądu administracyjnego do rozpoznania sprawy oraz podnosząc braki formalne skargi. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, stwierdzając bezczynność Marszałka Sejmu i zobowiązując go do nadania biegu wnioskowi. Sąd podkreślił, że Marszałek Sejmu nie posiada uprawnień do oceny merytorycznej wniosku, a jedynie formalnej, a ocena, czy czyn posła mieści się w zakresie sprawowania mandatu, należy do Sejmu. Sąd uznał, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę trudny stan prawny i opinie Biura Analiz Sejmowych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zakresu kontroli sądów administracyjnych nad czynnościami organów władzy ustawodawczej w kontekście immunitetu parlamentarnego oraz zakresu kompetencji Marszałka Sejmu w procedurze wnioskowania o uchylenie immunitetu.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznej procedury związanej z immunitetem poselskim i może mieć ograniczone zastosowanie do innych sytuacji bezczynności organów.

Zagadnienia prawne (3)

Czy Marszałek Sejmu jest uprawniony do merytorycznej oceny wniosku o wyrażenie zgody na pociągnięcie posła do odpowiedzialności cywilnej, czy jedynie do oceny formalnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Marszałek Sejmu nie jest uprawniony do merytorycznej oceny wniosku o wyrażenie zgody na pociągnięcie posła do odpowiedzialności cywilnej, a jedynie do oceny formalnej. Ocena, czy czyn posła mieści się w zakresie sprawowania mandatu, należy do Sejmu.

Uzasadnienie

Przepisy ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora nie dają Marszałkowi Sejmu uprawnień do oceny merytorycznej wniosku, a jedynie formalnej. Ocena, czy czyn naruszający prawa osób trzecich mieścił się w zakresie sprawowania mandatu, wykracza poza kompetencje Marszałka i należy do Sejmu.

Czy sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność Marszałka Sejmu w przedmiocie nadania biegu wnioskowi o zgodę na pociągnięcie posła do odpowiedzialności cywilnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania takiej skargi, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. oraz orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu I OSK 2760/19 uznał, że działalność Marszałka Sejmu we wstępnej fazie postępowania parlamentarnego, przed skierowaniem wniosku do Komisji, może być przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w zakresie bezczynności lub przewlekłości, nawet jeśli Marszałek nie jest organem administracji publicznej w ścisłym tego słowa znaczeniu.

Czy brak miejsca zamieszkania skarżącego w skardze, przy jednoczesnym wskazaniu adresu do doręczeń i ustanowieniu pełnomocników, stanowi brak formalny uniemożliwiający nadanie skardze biegu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie stanowi to braku formalnego uniemożliwiającego nadanie skardze biegu.

Uzasadnienie

Funkcja przepisu art. 46 § 2 pkt 1 lit. a p.p.s.a. polega na zapewnieniu skutecznego kontaktu ze stroną. Wskazanie adresu do doręczeń i ustanowienie pełnomocników spełnia ten cel, a doręczenia należy dokonywać pełnomocnikom.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Stwierdzono bezczynność
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej dopuścił się bezczynności w nadaniu biegu wnioskowi P. K. z dnia [...] lutego 2020 r. o wyrażenie zgody przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej na pociągnięcie posła do cywilnej odpowiedzialności sądowej. Bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Marszałek Sejmu został zobowiązany do nadania biegu wnioskowi.

Przepisy (15)

Główne

u.w.m.p.i.s. art. 7c § 1b

Ustawa o wykonywaniu mandatu posła i senatora

Marszałek Sejmu kieruje wniosek do organu właściwego, jeśli spełnia wymogi formalne.

u.w.m.p.i.s. art. 6a

Ustawa o wykonywaniu mandatu posła i senatora

Poseł lub senator, który podejmując działania wchodzące w zakres sprawowania mandatu, narusza prawa osób trzecich, może być pociągnięty do odpowiedzialności sądowej tylko za zgodą Sejmu lub Senatu.

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

p.p.s.a. art. 149 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza bezczynność organu i zobowiązuje go do podjęcia czynności.

Pomocnicze

u.w.m.p.i.s. art. 7b § 3

Ustawa o wykonywaniu mandatu posła i senatora

Określa wymogi formalne wniosku o uchylenie immunitetu.

u.w.m.p.i.s. art. 7b § 4

Ustawa o wykonywaniu mandatu posła i senatora

Określa wymogi formalne wniosku o uchylenie immunitetu.

u.w.m.p.i.s. art. 7c § 1a

Ustawa o wykonywaniu mandatu posła i senatora

Marszałek Sejmu weryfikuje wnioski o uchylenie immunitetu jedynie pod względem formalnym.

u.w.m.p.i.s. art. 6 § 1

Ustawa o wykonywaniu mandatu posła i senatora

Poseł lub senator nie może być pociągnięty do odpowiedzialności za swoją działalność wchodzącą w zakres sprawowania mandatu.

u.w.m.p.i.s. art. 6 § 2

Ustawa o wykonywaniu mandatu posła i senatora

Definiuje działalność wchodzącą w zakres sprawowania mandatu.

p.p.s.a. art. 46 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi formalne pisma procesowego, w tym oznaczenie miejsca zamieszkania lub adresu do doręczeń.

p.p.s.a. art. 67 § 5

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Doręczenia należy dokonać pełnomocnikowi, jeśli został ustanowiony.

k.p.a. art. 37

Kodeks postępowania administracyjnego

Ponaglenie w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy.

Konstytucja RP art. 105 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Poseł lub senator nie może być pociągnięty do odpowiedzialności za swoją działalność wchodzącą w zakres sprawowania mandatu.

k.p.a. art. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zakres stosowania Kodeksu postępowania administracyjnego.

k.p.a. art. 35

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Terminy załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Marszałek Sejmu nie ma kompetencji do merytorycznej oceny wniosku o uchylenie immunitetu, a jedynie formalnej. • Sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność Marszałka Sejmu w tej sprawie. • Brak miejsca zamieszkania skarżącego w skardze, przy wskazaniu adresu do doręczeń i pełnomocników, nie stanowi braku formalnego.

Odrzucone argumenty

Skarga zawiera braki formalne (niewskazanie miejsca zamieszkania). • Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność Marszałka Sejmu w tej sprawie, gdyż nie jest to postępowanie administracyjne. • Marszałek Sejmu prawidłowo ocenił, że czyn zarzucany posłance nie był związany z wykonywaniem mandatu i zwrócił wniosek.

Godne uwagi sformułowania

Marszałek Sejmu nie posiada kompetencji w przedmiocie oceny merytorycznej wniosku. • Marszałek Sejmu nie jest uprawniony do dokonywania oceny, czy stanowisko Sądu Okręgowego w [...] w zakresie konieczności uzyskania zgody Sejmu na pociągnięcie danego posła do odpowiedzialności cywilnej jest prawidłowe lub nieprawidłowe. • Działalność, o której mowa w ust. 1 (wchodząca w zakres sprawowania mandatu), obejmuje zgłaszanie wniosków, wystąpienia lub głosowania na posiedzeniach Sejmu, Senatu lub Zgromadzenia Narodowego oraz ich organów, na posiedzeniach klubów, kół i zespołów poselskich, senackich lub parlamentarnych, a także inną działalność związaną nieodłącznie ze sprawowaniem mandatu. • Pojęcie praw osób trzecich, którym w ślad za przepisem konstytucyjnym posługuje się ustawa o wykonywaniu mandatu w art. 6a, jest niewątpliwie pojęciem szerszym od naruszenia dóbr osobistych.

Skład orzekający

Mirosław Montowski

sędzia

Tomasz Janeczko

przewodniczący sprawozdawca

Wojciech Sawczuk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kontroli sądów administracyjnych nad czynnościami organów władzy ustawodawczej w kontekście immunitetu parlamentarnego oraz zakresu kompetencji Marszałka Sejmu w procedurze wnioskowania o uchylenie immunitetu."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej procedury związanej z immunitetem poselskim i może mieć ograniczone zastosowanie do innych sytuacji bezczynności organów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy immunitetu poselskiego i konfliktu między posłem a organem władzy wykonawczej, co jest tematem budzącym zainteresowanie publiczne i prawnicze.

Marszałek Sejmu nie może oceniać merytorycznie wniosku o uchylenie immunitetu. Sąd administracyjny rozstrzyga spór.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst