Orzeczenie · 2026-04-22

VII SA/Wa 772/26Uchylenie decyzji nadzoru budowlanego przedwczesne ustalenia faktyczne

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2026-04-22
NSAAdministracyjneWysokawsa
nadzór budowlanyroboty budowlanedroga gminnaprzebudowabudowakodeks postępowania administracyjnegoprawo budowlanepostępowanie administracyjnedecyzja kasatoryjnadowody

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (MWINB), która z kolei uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) nakazującą wykonanie czynności w celu doprowadzenia robót budowlanych na drodze gminnej do stanu zgodnego z prawem. Sąd uznał decyzję MWINB za przedwczesną, argumentując, że opierała się ona na niewystarczających dowodach, w szczególności na zdjęciach z Google Street View z 2013 roku, które były nieaktualne i niewyraźne. Zdaniem Sądu, MWINB powinien był przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe, aby jednoznacznie ustalić charakter drogi przed rozpoczęciem robót budowlanych w 2025 roku, w tym czy była ona już utwardzona i stanowiła obiekt budowlany. Sąd podkreślił, że decyzja kasatoryjna (uchylająca decyzję organu niższej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania) jest środkiem wyjątkowym i powinna być stosowana tylko w przypadku stwierdzenia istotnych braków w materiale dowodowym, których nie można usunąć w postępowaniu odwoławczym. W tej sprawie, sąd uznał, że MWINB nie wykazał wystarczająco, że takie braki istniały i że nie mógł ich usunąć samodzielnie, zgodnie z art. 136 Kpa. Sąd wskazał, że kluczowe dla rozstrzygnięcia jest ustalenie, czy droga była obiektem budowlanym przed 2025 rokiem, a poleganie na zdjęciach z Google Street View nie pozwoliło na wyjaśnienie tej kwestii zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że decyzja kasatoryjna organu odwoławczego jest przedwczesna, jeśli nie przeprowadzi on uzupełniającego postępowania dowodowego i opiera się na niewystarczających dowodach, takich jak zdjęcia z Google Street View.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki stosowania art. 138 § 2 Kpa i art. 136 Kpa w kontekście postępowań administracyjnych dotyczących robót budowlanych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania (decyzja kasatoryjna) na podstawie analizy zdjęć z ogólnodostępnych źródeł internetowych, bez przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie może uchylić decyzji i przekazać sprawy do ponownego rozpoznania, jeśli nie przeprowadził wystarczających ustaleń faktycznych, a jedynie opierał się na niepełnych dowodach, takich jak zdjęcia z Google Street View. Decyzja kasatoryjna jest środkiem wyjątkowym i wymaga wykazania istotnych braków w materiale dowodowym, których nie można usunąć w postępowaniu odwoławczym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że decyzja MWINB była przedwczesna, ponieważ opierała się na niewystarczających dowodach (zdjęcia z Google Street View) i nie wykazała, że nie można było przeprowadzić uzupełniającego postępowania dowodowego zgodnie z art. 136 Kpa. Organ odwoławczy powinien był dążyć do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zamiast od razu uchylać decyzję organu pierwszej instancji.

Jak należy kwalifikować roboty budowlane polegające na utwardzeniu drogi gruntowej, która istniała wcześniej, jako budowę, przebudowę czy remont w rozumieniu Prawa budowlanego?

Odpowiedź sądu

Sąd nie rozstrzygnął tej kwestii merytorycznie, ale wskazał, że organ odwoławczy błędnie przyjął, iż droga gruntowa nieutwardzona nie jest obiektem budowlanym, a jej utwardzenie stanowi budowę, a nie przebudowę. Kwalifikacja ta miała wpływ na zastosowanie art. 50-51 Prawa budowlanego przez organ pierwszej instancji.

Uzasadnienie

Organ odwoławczy uznał, że utwardzenie drogi gruntowej stanowi budowę, a nie przebudowę, co skutkowało zastosowaniem niewłaściwych przepisów. Sąd nie ocenił tej kwalifikacji merytorycznie, ale wskazał, że organ odwoławczy powinien był dokładnie zbadać stan drogi przed robotami, a nie opierać się na niepełnych dowodach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Mazowieckiego WINB, uznając ją za przedwczesną i opartą na niewystarczających dowodach. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

Przepisy (10)

Główne

k.p.a. art. 138 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

p.b. art. 51 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.

p.p.s.a. art. 64a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw.

p.p.s.a. art. 64e

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, rozpoznając sprzeciw od decyzji, kontroluje jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji kasatoryjnej przez organ odwoławczy.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia dostępnego materiału dowodowego tak, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

p.b. art. 3 § pkt 7a

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przez przebudowę należy rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego.

p.b. art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Samowola budowlana.

k.p.a. art. 136

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja organu odwoławczego była przedwczesna i oparta na niewystarczających dowodach. • Organ odwoławczy powinien był przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe zgodnie z art. 136 Kpa. • Zdjęcia z Google Street View nie mogą zastępować właściwego postępowania dowodowego.

Odrzucone argumenty

Argumenty Mazowieckiego WINB podtrzymujące jego decyzję o uchyleniu decyzji PINB.

Godne uwagi sformułowania

kontrola jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji kasatoryjnej przez organ odwoławczy • decyzja kasacyjna jest rozstrzygnięciem procesowym. Nie kształtuje ona stosunku materialnoprawnego. • nie można wykluczyć dopuszczalności posługiwania się w postępowaniu administracyjnym materiałami pochodzącymi z ogólnodostępnych źródeł, takimi jak fotografie z serwisów internetowych (np. Google Maps) to jednak nie oznacza, że mogą one zastępować właściwe postępowanie dowodowe • uchylenie decyzji należy uznać za przedwczesne, gdyż nie zostało poprzedzone wymaganym etapem rzetelnego ustalenia stanu faktycznego przez organ odwoławczy.

Skład orzekający

Lucyna Staniszewska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że decyzja kasatoryjna organu odwoławczego jest przedwczesna, jeśli nie przeprowadzi on uzupełniającego postępowania dowodowego i opiera się na niewystarczających dowodach, takich jak zdjęcia z Google Street View."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki stosowania art. 138 § 2 Kpa i art. 136 Kpa w kontekście postępowań administracyjnych dotyczących robót budowlanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe prowadzenie postępowania dowodowego i jak błędy w tym zakresie mogą prowadzić do uchylenia decyzji organu odwoławczego. Pokazuje również praktyczne problemy z wykorzystaniem dowodów z internetu.

“Sąd administracyjny skrytykował organ nadzoru budowlanego za opieranie się na Google Maps zamiast na dowodach!”

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst