Orzeczenie · 2025-03-25

VII SA/Wa 2935/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2025-03-25
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlaneściana granicznaotwory okienneluksferysamowola budowlanaochrona przeciwpożarowawarunki technicznenadzór budowlanywsaorzecznictwo

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Wspólnoty Mieszkaniowej na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która nakazywała doprowadzenie do stanu poprzedniego ściany północnej szczytowej budynku poprzez demontaż okna w lokalu nr [...] i wypełnienie otworu luksferami o określonej klasie odporności ogniowej. Skarżąca kwestionowała ustalenia organów, zarzucając m.in. brak dowodów na samowolę budowlaną, wadliwe ustalenie daty powstania budynku oraz błędną ocenę dowodów. Sąd, analizując przepisy budowlane obowiązujące od 1928 roku, uznał, że lokalizacja okien w ścianie szczytowej znajdującej się w granicy z sąsiednią nieruchomością była niedopuszczalna. Wskazał, że materiał dowodowy, w tym zdjęcia z 1946 roku, sugeruje, iż pierwotnie w otworach znajdowały się luksfery, a nie okna. Sąd podkreślił, że nawet jeśli dokładna data powstania budynku nie została jednoznacznie ustalona, to przepisy prawa budowlanego i cywilnego z różnych okresów historycznych konsekwentnie zakazywały umieszczania okien w ścianach granicznych. W związku z tym, nakaz wymiany okna na luksfery zgodne z wymogami ochrony przeciwpożarowej został uznany za prawidłowy. Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących okien w ścianach granicznych, dopuszczalność dowodów w postępowaniu administracyjnym, zasady prowadzenia postępowania naprawczego w prawie budowlanym.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i historycznego budynku, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie do innych przypadków.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wykonanie okna w ścianie szczytowej budynku, znajdującej się w granicy z sąsiednią nieruchomością, stanowi samowolę budowlaną i czy organ nadzoru budowlanego ma podstawę do nakazania jego usunięcia i zastąpienia luksferami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wykonanie okna w ścianie szczytowej w granicy z sąsiednią nieruchomością stanowi naruszenie przepisów budowlanych, a organ ma podstawę do nakazania jego usunięcia i zastąpienia luksferami, jeśli pierwotnie w tym miejscu znajdowały się luksfery lub jeśli przepisy nie dopuszczały okien.

Uzasadnienie

Przepisy budowlane obowiązujące od 1928 roku nie dopuszczały okien w ścianach szczytowych zlokalizowanych w granicy działki. Analiza materiału dowodowego, w tym zdjęć z 1946 roku, sugeruje, że w przedmiotowych otworach pierwotnie znajdowały się luksfery, a nie okna. Wymiana okna na luksfery zgodne z przepisami przeciwpożarowymi jest zatem uzasadniona.

Czy brak dokumentacji potwierdzającej legalność wykonania otworów okiennych w budynku sprzed 1995 roku może stanowić podstawę do domniemania samowoli budowlanej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, brak dokumentacji nie może stanowić podstawy do domniemania samowoli budowlanej, jednak organ może wykazać samowolę innymi dowodami.

Uzasadnienie

Żaden przepis prawa budowlanego nie wprowadza domniemania samowoli budowlanej uzasadnionego jedynie brakiem dokumentacji. Organ musi wykazać samowolne działanie inwestora w oparciu o inne dostępne dowody, takie jak zeznania świadków, opinie biegłych czy oględziny.

Czy opinia rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych, stanowiąca dokument prywatny, może być uznana za dowód w sprawie?

Odpowiedź sądu

Tak, opinia rzeczoznawcy może być uznana za dowód, jeśli nie została sporządzona z naruszeniem prawa i jest oceniana przez organ wraz z innymi dowodami.

Uzasadnienie

Opinia rzeczoznawcy, nawet jako dokument prywatny, może stanowić dowód w sprawie i być oceniana przez organ. Strona skarżąca nie przedstawiła przeciwdowodu, który podważyłby wiarygodność tej opinii.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę Wspólnoty Mieszkaniowej na decyzję nakazującą doprowadzenie ściany szczytowej do stanu poprzedniego poprzez wymianę okna na luksfery.

Przepisy (36)

Główne

u.p.b. art. 51 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakazuje doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego w przypadku robót budowlanych wykonanych bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, lub w sposób niezgodny z przepisami.

k.p.a. art. 104

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i orzec co do istoty sprawy lub uchylając ją wydać nowe rozstrzygnięcie.

r.w.t. art. 232

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Określa wymagania dotyczące klasy odporności ogniowej dla zamknięć otworów w ścianach oddzielenia przeciwpożarowego.

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli art. 196

Zakazywał lokalizacji otworów w ścianach ogniotrwałych budynków wznoszonych bezpośrednio przy granicy sąsiadów.

p.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 133 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd orzeka na podstawie akt sprawy.

p.p.s.a. art. 134

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala ją.

u.p.b. art. 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa i w sposób zapewniający uwzględnienie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli.

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy okoliczności faktyczne uzasadniają wydanie decyzji.

k.p.a. art. 75 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organy prowadzące postępowanie powinny działać w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej.

k.p.a. art. 136 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej może w toku postępowania uzupełnić materiał dowodowy.

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa.

r.w.t. art. 12

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Definiuje pojęcie ściany z otworami okiennymi.

r.w.t. art. 272 § 3

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Określa wymagania dotyczące klasy odporności ogniowej ścian oddzielenia przeciwpożarowego.

r.w.t. art. 232 § 6

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Określa klasę odporności ogniowej dla zamknięć otworów przepuszczających światło (luksferów) w ścianach oddzielenia przeciwpożarowego.

Ustawa z dnia 31 stycznia 1961 r. Prawo budowlane art. 36 § 1

Wykonanie otworów okiennych w ścianie zewnętrznej objęte było obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.

Rozporządzenie Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 21 lipca 1961 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego

Odległość od ściany z oknami nie mogła być mniejsza niż 4 m od granicy z działką sąsiednią.

Rozporządzenie Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 11 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego

Podobne rozwiązania prawne dotyczące odległości od granicy działki.

Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiskowej z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki

Podobne rozwiązania prawne dotyczące odległości od granicy działki.

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Podobne rozwiązania prawne dotyczące odległości od granicy działki.

k.c. art. 676

Kodeks cywilny

Dotyczy muru niewspólnego przylegającego do cudzej nieruchomości.

k.c. art. 677

Kodeks cywilny

Dotyczy możliwości urządzenia otworów do oświetlenia lub okien w murze niewspólnym.

Pomocnicze

u.p.b. art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.p.b. art. 49f

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

r.w.t. art. 13

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

r.w.t. art. 19

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

r.w.t. art. 23

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

r.w.t. art. 36

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

r.w.t. art. 40

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

r.w.t. art. 60

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

r.w.t. art. 271

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

r.w.t. art. 273

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy budowlane od 1928 roku nie dopuszczały okien w ścianach szczytowych w granicy działki. • Analiza materiału dowodowego (zdjęcia z 1946 r.) sugeruje, że w otworach pierwotnie znajdowały się luksfery. • Wymiana okna na luksfery zgodne z przepisami przeciwpożarowymi jest uzasadniona.

Odrzucone argumenty

Brak dowodów na samowolę budowlaną. • Wadliwe ustalenie daty powstania budynku. • Opinia rzeczoznawcy jest dokumentem prywatnym i nie została sporządzona z należytą starannością. • Nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego i błędna ocena materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

nie mamy do czynienia z samowolą budowlaną w znaczeniu powszechnie przyjętym • nie można ustalać w drodze domniemań wynikających z braku dokumentacji, okoliczności świadczących o budowie obiektu bez wymaganych pozwoleń • nie tylko z przepisów prawa budowlanego, ale także z przepisów prawa cywilnego wynikał zakaz budowy okien w ostrej granicy z sąsiednią nieruchomością • ściana wypełniona luksferami nie może być traktowana jako ściana z otworami okiennymi, a jako ściana pełna

Skład orzekający

Mirosław Montowski

przewodniczący

Małgorzata Jarecka

sędzia

Szczepan Borowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących okien w ścianach granicznych, dopuszczalność dowodów w postępowaniu administracyjnym, zasady prowadzenia postępowania naprawczego w prawie budowlanym."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i historycznego budynku, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie do innych przypadków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy długotrwałego sporu o okno w ścianie granicznej, łącząc kwestie historyczne, budowlane i prawne. Pokazuje, jak przepisy z różnych epok wpływają na współczesne problemy.

Czy okno w ścianie sąsiada to samowola budowlana? Sąd rozstrzyga spór o historyczny budynek.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst