Orzeczenie · 2026-01-15

VII SA/Wa 1216/25Oddalenie skarg egzekucja administracyjna

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2026-01-15
NSAAdministracyjneŚredniawsa
egzekucja administracyjnazarzuty w postępowaniu egzekucyjnymKodeks postępowania administracyjnegoautokontrolauchylenie postanowieniaumorzenie postępowaniasąd administracyjnyWSA Warszawa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargi spółek M. sp. z o.o. i K. M. sp. z o.o. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB). WINB uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB), które wcześniej umorzyło postępowanie egzekucyjne w administracji. WINB uzasadnił swoje rozstrzygnięcie tym, że PINB, prowadząc postępowanie w trybie autokontroli (art. 132 KPA), nie dopełnił wymogu uzyskania zgody drugiej strony postępowania (K. M. sp. z o.o.) na zmianę postanowienia, a także przekroczył 7-dniowy termin na dokonanie takiej autokontroli. Sąd administracyjny zgodził się z WINB, uznając, że PINB nie miał podstaw prawnych do wydania postanowienia w trybie autokontroli, ponieważ nie zostały spełnione przesłanki formalne (brak zgody drugiej strony) i czasowe (przekroczenie terminu). W związku z tym, uchylenie przez WINB wadliwego postanowienia PINB było prawidłowe, a WSA oddalił skargi spółek jako nieuzasadnione.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących autokontroli organu pierwszej instancji w postępowaniu administracyjnym (art. 132 KPA), w szczególności wymogów formalnych (zgoda stron) i czasowych (termin 7 dni), a także stosowania zakazu reformationis in peius w kontekście uchylania wadliwych postanowień.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ale zasady interpretacji przepisów KPA mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ pierwszej instancji może dokonać autokontroli swojego postanowienia w trybie art. 132 KPA po upływie 7 dni od jego wydania lub po otrzymaniu zażalenia, jeśli nie uzyskał zgody wszystkich stron na zmianę postanowienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ pierwszej instancji nie może dokonać autokontroli swojego postanowienia po upływie 7 dni, a także jeśli nie uzyskał zgody wszystkich stron na zmianę postanowienia zgodnie z żądaniem zażalenia.

Uzasadnienie

Przepisy art. 132 i 133 KPA jednoznacznie wskazują, że kompetencja do autokontroli wygasa po 7 dniach od otrzymania środka zaskarżenia, a możliwość wydania nowej decyzji wymaga zgody wszystkich stron lub wniesienia środka przez wszystkie strony. Brak tych przesłanek skutkuje koniecznością przekazania sprawy organowi wyższego rzędu.

Czy uchylenie przez organ odwoławczy postanowienia organu pierwszej instancji wydanego z naruszeniem art. 132 KPA narusza zakaz reformationis in peius (art. 139 KPA)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchylenie postanowienia wydanego z rażącym naruszeniem prawa, nawet jeśli jest ono korzystne dla jednej ze stron, nie narusza zakazu reformationis in peius, ponieważ wadliwe postanowienie nie powinno pozostać w obrocie prawnym.

Uzasadnienie

Organ odwoławczy ma obowiązek uchylić postanowienie organu pierwszej instancji, które rażąco narusza prawo. W sytuacji, gdy postanowienie autokontrolne zostało wydane z naruszeniem przepisów KPA, jego uchylenie przez organ odwoławczy jest zgodne z prawem i nie stanowi naruszenia zasady reformationis in peius, zwłaszcza gdy skutkuje przekazaniem sprawy do merytorycznego rozpoznania przez organ odwoławczy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargi spółek M. sp. z o.o. i K. M. sp. z o.o. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Przepisy (14)

Główne

k.p.a. art. 132 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ I instancji może wydać nową decyzję, uchylając lub zmieniając zaskarżoną decyzję, jeżeli odwołanie wniosły wszystkie strony, a organ uzna, że odwołanie zasługuje w całości na uwzględnienie.

k.p.a. art. 132 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis § 1 stosuje się także, gdy odwołanie wniosła jedna ze stron, a pozostałe strony wyraziły zgodę na wydanie nowej decyzji.

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepisy dotyczące odwołań (w tym art. 132) stosuje się odpowiednio do zażaleń.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić zaskarżone postanowienie w całości lub w części i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy albo utrzymać w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

k.p.a. art. 139

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy nie może wydać postanowienia na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżone postanowienie rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny.

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Reguluje kwestie związane z postępowaniem egzekucyjnym w administracji.

PPSA art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub gdy doszło do uchybienia uzasadniającego stwierdzenie nieważności aktu.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd ją oddala.

Dz. U. z 2022 poz. 2000 art. 132

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący autokontroli organu pierwszej instancji.

Pomocnicze

k.p.a. art. 133

Kodeks postępowania administracyjnego

W braku zgody na uchylenie lub zmianę decyzji zgodnie z żądaniem odwołania, organ I instancji jest obowiązany przekazać zażalenie organowi II instancji.

u.p.e.a. art. 34 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

u.p.e.a. art. 34 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ pierwszej instancji nie miał podstaw do wydania postanowienia w trybie autokontroli, ponieważ nie zostały spełnione przesłanki formalne (brak zgody drugiej strony) i czasowe (przekroczenie 7-dniowego terminu). • Uchylenie przez organ odwoławczy postanowienia organu pierwszej instancji wydanego z naruszeniem przepisów KPA jest zgodne z prawem i nie narusza zakazu reformationis in peius.

Odrzucone argumenty

Skargi spółek M. i K. na postanowienie WINB, które uchyliło postanowienie PINB o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. • Argumentacja spółek dotycząca nieprawidłowości w postępowaniu autokontrolnym PINB oraz naruszenia zakazu reformationis in peius przez WINB.

Godne uwagi sformułowania

organ I instancji nie miał podstaw do wydania postanowienia w trybie art. 132 § 1 i 2 w zw. z art. 144 k.p.a. – nie została spełniona tzw. formalna przesłanka zastosowania ww. przepisów • kompetencja autokontrola wygasa po upływie 7 dni od dnia, w którym organ I instancji otrzymał odwołanie lub zażalenie • nie doszło do naruszenia art. 139 k.p.a. • uchylenie postanowienia autokontrolnego przez organ odwoławczy nie uzyskuje "na nowo" kompetencji do rozpoznania sprawy w trybie art. 132 k.p.a. z uwagi na przyczynę natury obiektywnej: upływ czasu.

Skład orzekający

Michał Podsiadło

przewodniczący sprawozdawca

Bogusław Cieśla

sędzia

Szczepan Borowski

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących autokontroli organu pierwszej instancji w postępowaniu administracyjnym (art. 132 KPA), w szczególności wymogów formalnych (zgoda stron) i czasowych (termin 7 dni), a także stosowania zakazu reformationis in peius w kontekście uchylania wadliwych postanowień."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ale zasady interpretacji przepisów KPA mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z autokontroą organów administracji i prawem do zaskarżenia, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

“Kiedy organ administracji może "cofnąć" własną decyzję? Kluczowe zasady autokontroli i terminów.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst