Orzeczenie · 2026-06-02

V KO 227/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-06-02
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
sąd najwyższywyłączenie sędziegopraworządnośćkonstytucjakrajowa rada sądownictwanienależyta obsada sąduuchwała trzech izbart. 439 k.p.k.

Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek o wyłączenie sędziów Małgorzaty Bednarek oraz Igora Zgolińskiego od udziału w sprawie V KO 227/25, postanowił o ich wyłączeniu. Sprawa dotyczyła sygnalizacji obrońcy skazanej S. C. co do konieczności wznowienia z urzędu postępowania kasacyjnego z uwagi na uchybienie z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Obrońca podniósł, że orzeczenie w postępowaniu kasacyjnym V KK 391/25 zostało wydane przez sąd nienależycie obsadzony, wskazując na wadliwość procedury powołania sędziego Stanisława Stankiewicza. W dalszej kolejności, sędziowie Małgorzata Bednarek i Igor Zgoliński, powołani na stanowisko sędziego SN z naruszeniem Konstytucji RP, zostali wyłączeni od rozpoznania sprawy na podstawie art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. Sąd uzasadnił, że sędziowie ci, znajdując się w tej samej sytuacji ustrojowej co potencjalnie wadliwie powołani sędziowie, nie mogli orzekać w sprawie, która dotyczyła oceny ich własnego statusu prawnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie wyłączenia sędziów w sprawach dotyczących wadliwości procedury ich powołania, w szczególności w kontekście zmian w KRS i ich wpływu na niezawisłość i bezstronność sędziów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z powołaniami sędziów SN po zmianach w ustawie o KRS.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sędziowie powołani na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego w wyniku rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. podlegają wyłączeniu od rozpoznania sprawy, w której ocenie podlega wadliwość ich powołania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sędziowie ci podlegają wyłączeniu od rozpoznania sprawy, w której ocenie podlega wadliwość ich powołania.

Uzasadnienie

Sędziowie, których prawidłowość powołania może być kwestionowana, są wyłączeni od orzekania w sprawie, która dotyczy oceny ich własnego statusu prawnego i ustrojowego. Działanie w takiej sytuacji naruszałoby zasadę nemo iudex in causa sua oraz prowadziłoby do nienależytej obsady sądu.

Czy udział sędziego powołanego na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. prowadzi do nienależytej obsady sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sam fakt brania udziału w orzekaniu osoby powołanej na urząd sędziego Sądu Najwyższego w wyniku rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w tym trybie prowadzi do nienależytej obsady sądu.

Uzasadnienie

Wielokrotne orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazuje, że wadliwość procedury powołania sędziego SN, wynikająca z wadliwości KRS, skutkuje nienależytą obsadą sądu, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Wyłączenie sędziów

Strony

NazwaTypRola
S. C.osoba_fizycznaskazana
R. Z.inneobrońca
Małgorzata Bednarekinnesędzia SN
Igor Zgolińskiinnesędzia SN
Stanisław Stankiewiczinnesędzia SN
Włodzimierz Wróbelinnesędzia SN (sprawozdawca)
A. C.osoba_fizycznaskazana

Przepisy (7)

Główne

k.p.k. art. 40 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Wyłączenie sędziego, gdy wynik postępowania ma znaczenie dla jego własnych praw i obowiązków, w tym oceny jego statusu ustrojowego.

k.p.k. art. 42 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wyłączenie sędziego w przypadkach określonych w art. 40, w tym gdy jego udział w sprawie może budzić wątpliwości co do bezstronności.

Pomocnicze

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna przesłanka uchylenia orzeczenia - nienależyta obsada sądu.

uSN art. 80 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Podstawa do wyznaczenia składu orzekającego przez Prezesa Sądu Najwyższego.

Konstytucja RP art. 179

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Podstawa powołania sędziów SN.

EKPC art. 6 § ust. 1

Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności

Prawo do rzetelnego procesu sądowego.

k.p.k. art. 9 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa sygnalizacji obrońcy o uchybieniach procesowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sędziowie powołani na stanowisko SN z naruszeniem Konstytucji RP podlegają wyłączeniu od rozpoznania sprawy dotyczącej oceny ich statusu prawnego. • Udział sędziego powołanego w wadliwej procedurze skutkuje nienależytą obsadą sądu.

Godne uwagi sformułowania

nemo iudex in causa sua • iudex impurus • iudex inhabilis • sędzia znajdujący się w tej samej sytuacji ustrojowej • wadliwość tej procedury wykazana została w uchwałach trzech połączonych Izb • sam fakt brania udziału w orzekaniu osoby powołanej na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w tym trybie prowadzi do nienależytej obsady sądu

Skład orzekający

Andrzej Stępka

przewodniczący

Włodzimierz Wróbel

sprawozdawca

Małgorzata Bednarek

członek

Igor Zgoliński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziów w sprawach dotyczących wadliwości procedury ich powołania, w szczególności w kontekście zmian w KRS i ich wpływu na niezawisłość i bezstronność sędziów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z powołaniami sędziów SN po zmianach w ustawie o KRS.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności i niezależności sądownictwa w Polsce, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie publiczne i prawnicze.

Sąd Najwyższy wyłącza sędziów z orzekania w sprawie ich własnego statusu prawnego!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst