V ACA 461/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód I.M. wniósł pozew o zasądzenie od (...) kwoty ponad 4 milionów złotych tytułem odszkodowania za szkodę w postaci utraconych korzyści, wynikającą z nacjonalizacji przedsiębiorstwa jego rodziców. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił powództwo, wskazując na przedawnienie roszczenia oraz brak wykazania przez powoda związku przyczynowego i wysokości szkody. Sąd Okręgowy oparł swoje rozstrzygnięcie na przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 160 k.p.a.) oraz Kodeksu cywilnego, a także na uchwale Sądu Najwyższego z dnia 31 marca 2011 r. (III CZP 112/10), która wyklucza możliwość dochodzenia utraconych korzyści w przypadku decyzji wydanych przed wejściem w życie Konstytucji RP. Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił apelację powoda, podzielając argumentację sądu pierwszej instancji. Sąd odwoławczy podkreślił, że powód już uzyskał odszkodowanie za szkodę rzeczywistą i że roszczenie o utracone korzyści jest przedawnione zgodnie z art. 160 § 6 k.p.a. Sąd Apelacyjny, ze względu na trudną sytuację majątkową i zdrowotną powoda, odstąpił od zasądzenia kosztów postępowania apelacyjnego na rzecz pozwanego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących odszkodowań za szkody wyrządzone przez wadliwe decyzje administracyjne, w szczególności w kontekście utraconych korzyści i przedawnienia roszczeń, a także stosowania art. 102 k.p.c. w sprawach o znacznym ciężarze gatunkowym dla stron.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego, związanego z decyzjami administracyjnymi wydanymi przed wejściem w życie Konstytucji RP. Interpretacja art. 160 k.p.a. i uchwały SN III CZP 112/10 jest kluczowa.
Zagadnienia prawne (3)
Czy roszczenie o odszkodowanie za szkodę w postaci utraconych korzyści, wynikającą z wydania wadliwej decyzji administracyjnej przed wejściem w życie Konstytucji RP, podlega przedawnieniu i czy można je dochodzić na podstawie art. 160 k.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, roszczenie o utracone korzyści wynikające z wadliwej decyzji administracyjnej wydanej przed wejściem w życie Konstytucji RP nie może być dochodzone na podstawie art. 160 k.p.a., a ponadto jest przedawnione.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny oparł się na uchwale Sądu Najwyższego (III CZP 112/10), zgodnie z którą odszkodowanie na podstawie art. 160 § 1 k.p.a. nie obejmuje utraconych korzyści, jeśli wadliwa decyzja została wydana przed wejściem w życie Konstytucji RP. Dodatkowo, sąd stwierdził, że roszczenie jest przedawnione zgodnie z art. 160 § 6 k.p.a.
Czy zarzut przedawnienia roszczenia o odszkodowanie, podniesiony przez pozwanego, stanowi nadużycie prawa w okolicznościach sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut przedawnienia nie stanowi nadużycia prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pozwany miał świadomość możliwości dochodzenia odszkodowania, a upływ terminu przedawnienia był znaczny, co wykluczało uznanie zarzutu za nadużycie prawa.
Czy pomiędzy wydaniem decyzji nacjonalizacyjnych a wysokością emerytury powoda zachodzi adekwatny związek przyczynowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, powód nie wykazał istnienia adekwatnego związku przyczynowego.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że powód nie sprostał obowiązkowi wykazania, że decyzje nacjonalizacyjne miały wpływ na wysokość jego obecnej emerytury, ani nie wykazał wysokości szkody zgodnie z art. 6 k.c.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. M. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) | inne | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
k.p.a. art. 160 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Odszkodowanie za szkodę wyrządzoną wydaniem decyzji nieważnej lub z naruszeniem przepisów nie obejmuje utraconych korzyści, jeśli wadliwa decyzja została wydana przed wejściem w życie Konstytucji RP.
k.p.a. art. 160 § § 6
Kodeks postępowania administracyjnego
Roszczenie o odszkodowanie przedawnia się z upływem trzech lat od dnia, w którym stała się ostateczna decyzja stwierdzająca nieważność decyzji wydanej z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 k.p.a.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
Pomocnicze
k.c. art. 417
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej.
k.c. art. 361 § § 1
Kodeks cywilny
Zakres odpowiedzialności odszkodowawczej - tylko normalne następstwa działania lub zaniechania.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Nadużycie prawa.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Odstąpienie od zasądzenia kosztów postępowania w wypadkach szczególnie uzasadnionych.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada obciążenia strony przeciwnej kosztami postępowania.
Konstytucja RP art. 77 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do wynagrodzenia szkody wyrządzonej przez niezgodne z prawem działanie organu władzy publicznej.
Dz. U. nr 162, poz. 1692 art. 5
Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw
Stosowanie przepisów dotychczasowych do zdarzeń powstałych przed wejściem w życie ustawy.
Dekret o przymusowym zarządzie państwowym art. 1 § ust. 3
Podstawa ustanowienia przymusowego zarządu państwowego.
Dekret o przymusowym zarządzie państwowym art. 2
Podstawa ustanowienia przymusowego zarządu państwowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie o utracone korzyści wynikające z decyzji administracyjnej wydanej przed wejściem w życie Konstytucji RP nie podlega uwzględnieniu na podstawie art. 160 k.p.a. • Roszczenie jest przedawnione zgodnie z art. 160 § 6 k.p.a. • Powód nie wykazał adekwatnego związku przyczynowego między decyzjami nacjonalizacyjnymi a wysokością swojej obecnej emerytury. • Powód nie wykazał wysokości szkody zgodnie z art. 6 k.c.
Odrzucone argumenty
Niewłaściwe powołanie się na art. 160 § 6 k.p.a. w sprzeczności z wyrokiem TK K 39/16. • Niewłaściwa ocena materiału dowodowego w oparciu o art. 361 § 1 k.c. w zakresie utraconych korzyści.
Godne uwagi sformułowania
odszkodowanie przysługujące na podstawie art. 160 § 1 k.p.a. nie obejmuje korzyści utraconych wskutek jej wydania, choćby utrata nastąpiła po dniu wejścia w życie Konstytucji • nie wykazał w toku niniejszego procesu zaistnienia takiego związku przyczynowego, nie udowodnił wpływu obydwu decyzji na wymiar jego emerytury • ciężar udowodnienia wysokości szkody obciąża tego, kto z faktu wywodzi skutki prawne, w niniejszej sprawie powoda • pozwanemu należne koszty procesu, które w niniejszej sprawie wynoszą kwotę 11 250 zł • trudna sytuacja majątkowa i zdrowotna uniemożliwia powodowi pokrycie kosztów procesu należnych przeciwnikowi
Skład orzekający
Edyta Mroczek
przewodniczący-sprawozdawca
Edyta Jefimko
członek
Joanna Piwowarun-Kołakowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odszkodowań za szkody wyrządzone przez wadliwe decyzje administracyjne, w szczególności w kontekście utraconych korzyści i przedawnienia roszczeń, a także stosowania art. 102 k.p.c. w sprawach o znacznym ciężarze gatunkowym dla stron."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego, związanego z decyzjami administracyjnymi wydanymi przed wejściem w życie Konstytucji RP. Interpretacja art. 160 k.p.a. i uchwały SN III CZP 112/10 jest kluczowa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy historycznej nacjonalizacji mienia i dochodzenia odszkodowania po wielu latach, co samo w sobie jest intrygujące. Dodatkowo, rozstrzygnięcie o kosztach postępowania na podstawie art. 102 k.p.c. ze względu na wiek i stan zdrowia powoda dodaje ludzkiego wymiaru.
“Nacjonalizacja sprzed lat. Czy można dochodzić odszkodowania po dekadach? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 4 142 448 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.