Ts 60/25Niezgodnosc ustawy o radcach prawnych z konstytucją
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarga konstytucyjna została wniesiona przez J.N. do Trybunału Konstytucyjnego w dniu 26 lutego 2025 r. Skarżący zakwestionował zgodność z Konstytucją RP dwóch przepisów ustawy o radcach prawnych (u.r.p.). Pierwszy z nich, art. 70 ust. 3 u.r.p., w jego ocenie jest niezgodny z art. 2, 7, 42 ust. 3 i 65 ust. 1 Konstytucji w zakresie, w jakim uzależnia przedawnienie przewinienia dyscyplinarnego dopiero z upływem okresu przedawnienia karalności przestępstwa, mimo że czyn przypisany w orzeczeniu karnym uległ zatarciu z mocy prawa i jest traktowany jako niebyły. Drugi zaskarżony przepis, art. 65 ust. 1 pkt 5 i ust. 2c w związku z art. 70 ust. 3 u.r.p., według skarżącego umożliwia wymierzenie kary dyscyplinarnej pozbawienia prawa do wykonywania zawodu radcy prawnego w sytuacji tożsamości przewinienia dyscyplinarnego z czynem przypisanym w orzeczeniu karnym, które zostało zatarte z mocy prawa. Skarżący argumentował, że takie regulacje naruszają zasadę zaufania do państwa, pewności prawa, dostatecznej określoności, a także prawo do wykonywania zawodu, ponieważ mimo zatarcia skazania, nadal jest traktowany jako winny popełnienia przestępstwa, co prowadzi do utraty prawa do wykonywania zawodu. Trybunał Konstytucyjny, po wstępnym rozpoznaniu skargi na posiedzeniu niejawnym, stwierdził, że skarga konstytucyjna nie jest obarczona nieusuwalnymi brakami formalnymi, a sformułowane zarzuty nie są oczywiście bezzasadne i wymagają merytorycznego rozważenia. W związku z tym, Trybunał postanowił nadać skardze dalszy bieg.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących przedawnienia przewinień dyscyplinarnych radców prawnych w kontekście zatarcia skazania karnego oraz zgodność tych przepisów z Konstytucją RP.
Dotyczy specyficznej sytuacji radcy prawnego, którego czyn dyscyplinarny jest tożsamy z zatartym przestępstwem. Wynik merytorycznego rozpoznania skargi będzie miał szersze znaczenie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy art. 70 ust. 3 ustawy o radcach prawnych, w zakresie w jakim uzależnia przedawnienie przewinienia dyscyplinarnego od przedawnienia karalności przestępstwa, nawet gdy czyn przypisany w orzeczeniu karnym uległ zatarciu z mocy prawa i jest traktowany jako niebyły, jest zgodny z art. 2, art. 7, art. 42 ust. 3 i art. 65 ust. 1 Konstytucji RP?
Odpowiedź sądu
Skarga została uznana za spełniającą wymogi formalne i nadano jej dalszy bieg, co oznacza, że zarzuty wymagają merytorycznego rozważenia.
Uzasadnienie
Skarżący argumentuje, że przepis narusza zasadę zaufania do państwa i pewności prawa, ponieważ mimo zatarcia skazania, nadal jest traktowany jako winny popełnienia przestępstwa, co prowadzi do utraty prawa do wykonywania zawodu. Podnosi również naruszenie zasady dostatecznej określoności, prawa do wykonywania zawodu oraz zasady, że zatarcie skazania powinno implikować uznanie czynu za niebędący przestępstwem.
Czy art. 65 ust. 1 pkt 5 i ust. 2c w związku z art. 70 ust. 3 ustawy o radcach prawnych, w zakresie w jakim umożliwia wymierzenie kary dyscyplinarnej pozbawienia prawa do wykonywania zawodu radcy prawnego w przypadku stwierdzenia tożsamości przewinienia dyscyplinarnego z czynem przypisanym w orzeczeniu karnym, które zostało zatarte z mocy prawa, jest zgodny z art. 2, art. 7, art. 42 ust. 3 i art. 65 ust. 1 Konstytucji RP?
Odpowiedź sądu
Skarga została uznana za spełniającą wymogi formalne i nadano jej dalszy bieg, co oznacza, że zarzuty wymagają merytorycznego rozważenia.
Uzasadnienie
Skarżący podnosi analogiczne argumenty jak w przypadku pierwszego przepisu, wskazując na naruszenie zasad konstytucyjnych w kontekście możliwości wymierzenia kary dyscyplinarnej mimo zatarcia skazania karnego.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J.N. | osoba_fizyczna | skarżący |
Przepisy (21)
Główne
u.r.p. art. 70 § ust. 3
Ustawa o radcach prawnych
Przepis w zakresie, w jakim uzależnia przedawnienie przewinienia dyscyplinarnego dopiero z upływem okresu przedawnienia karalności przestępstwa, w sytuacji, w której występuje tożsamość tego przewinienia z czynem przypisanym w orzeczeniu karnym, które uległo zatarciu z mocy prawa i jest traktowane jako niebyłe.
u.r.p. art. 65 § ust. 1 pkt 5 i ust. 2c w związku z art. 70 ust. 3
Ustawa o radcach prawnych
Przepis w zakresie, w jakim umożliwia wymierzenie w postępowaniu dyscyplinarnym radcy prawnemu kary dyscyplinarnej pozbawienia prawa do wykonywania zawodu w przypadku stwierdzenia tożsamości przewinienia dyscyplinarnego z czynem przypisanym w orzeczeniu karnym, a które zostało zatarte z mocy prawa.
Pomocnicze
Konstytucja art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 42 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 65 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 1
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
u.o.t.p.TK art. 53 § ust. 2 pkt 3
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
u.o.t.p.TK art. 53 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
u.o.t.p.TK art. 53 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
u.o.t.p.TK art. 53 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
u.o.t.p.TK art. 53 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
u.o.t.p.TK art. 53 § ust. 1 pkt 5
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
u.o.t.p.TK art. 77 § ust. 1
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 4 pkt 1
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 4 pkt 3
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 2
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
u.r.p. art. 64 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych
k.k. art. 230 § § 1
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny
k.k. art. 12
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny
KERP art. 11 § ust. 1
Kodeks Etyki Radcy Prawnego
Argumenty
Godne uwagi sformułowania
uzależnia przedawnienie przewinienia dyscyplinarnego dopiero z upływem okresu przedawnienia karalności przestępstwa, w sytuacji, w której występuje tożsamość tego przewinienia z czynem przypisanym w orzeczeniu karnym, które uległo zatarciu z mocy prawa i jest traktowane jako niebyłe • umożliwia wymierzenie w postępowaniu dyscyplinarnym radcy prawnemu kary dyscyplinarnej pozbawienia prawa do wykonywania zawodu w przypadku stwierdzenia tożsamości przewinienia dyscyplinarnego z czynem przypisanym w orzeczeniu karnym, a które zostało zatarte z mocy prawa • zasada zaufania do państwa • zasada dostatecznej określoności • zatarcie skazania winno implikować uznanie jego czynu za przewinienie dyscyplinarne nie stanowiące przestępstwa i skutkować umorzeniem postępowania z uwagi na przedawnienie karalności • arbitralne ograniczenie dostępu do wykonywania zawodu radcy prawnego
Skład orzekający
Andrzej Zielonacki
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia przewinień dyscyplinarnych radców prawnych w kontekście zatarcia skazania karnego oraz zgodność tych przepisów z Konstytucją RP."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji radcy prawnego, którego czyn dyscyplinarny jest tożsamy z zatartym przestępstwem. Wynik merytorycznego rozpoznania skargi będzie miał szersze znaczenie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych zasad prawnych, takich jak pewność prawa i zaufanie do państwa, w kontekście sytuacji radcy prawnego, który mimo zatarcia skazania karnego, może stracić prawo do wykonywania zawodu. Jest to ciekawy przypadek konfliktu między różnymi reżimami prawnymi (karnym i dyscyplinarnym) oraz ich zgodności z Konstytucją.
“Czy zatarcie skazania karnego chroni radcę prawnego przed utratą zawodu?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.