SK 15/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka złożyła skargę konstytucyjną kwestionującą art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), rozumianego w sposób, który uniemożliwiał Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu (NSA) uwzględnienie w postępowaniu kasacyjnym orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego (TK), jeśli nie zostały one wskazane w podstawach skargi kasacyjnej. Skarga była konsekwencją sytuacji procesowej spółki, gdzie NSA oddalił jej skargę kasacyjną, nie uwzględniając wyroku TK z 2017 r. dotyczącego wadliwości postępowania kontrolnego, które miało wpływ na późniejsze postępowanie podatkowe. Spółka argumentowała, że taka interpretacja art. 183 § 1 p.p.s.a. narusza prawo do sądu i moc obowiązującą orzeczeń TK. Trybunał Konstytucyjny, po analizie sprawy, postanowił umorzyć postępowanie. Uzasadnił to tym, że problem konstytucyjny podniesiony w skardze został już rozstrzygnięty uchwałą powiększonego składu NSA (sygn. akt I OPS 9/09), która stanowi, że NSA powinien uwzględniać orzeczenia TK nawet jeśli nie zostały wskazane w skardze kasacyjnej, stosując bezpośrednio art. 190 ust. 1 i 4 Konstytucji RP. Trybunał podkreślił, że nie kontroluje orzeczeń sądowych w sprawach indywidualnych, a merytoryczne rozpoznanie skargi sprowadzałoby się do nadzoru judykacyjnego nad NSA. Ostatecznie, ze względu na rozstrzygnięcie problemu przez NSA, Trybunał umorzył postępowanie na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy o organizacji i trybie postępowania przed TK.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUmorzenie postępowania przez TK w sytuacji, gdy problem konstytucyjny został już rozstrzygnięty uchwałą NSA, która jest wiążąca dla sądów administracyjnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy TK uznaje, że dana kwestia została już rozstrzygnięta przez sąd powszechny (NSA) w formie uchwały wykładniczej.
Zagadnienia prawne (1)
Czy art. 183 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, rozumiany jako wyłączający możliwość uwzględnienia przez NSA orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego w postępowaniu kasacyjnym, jeśli nie zostały one wskazane w skardze kasacyjnej, narusza prawo do sądu i zasadę mocy obowiązującej orzeczeń TK?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Problem konstytucyjny został już rozstrzygnięty uchwałą NSA, która stanowi, że NSA powinien uwzględniać orzeczenia TK nawet jeśli nie zostały wskazane w skardze kasacyjnej, stosując bezpośrednio przepisy Konstytucji.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że uchwała NSA w sprawie I OPS 9/09 rozstrzygnęła problem konstytucyjny, wskazując na konieczność stosowania przez NSA orzeczeń TK w sprawach w toku, nawet jeśli nie zostały one wskazane w podstawach skargi kasacyjnej. Zastosowanie tej uchwały przez NSA w konkretnej sprawie spółki nie stanowiło podstawy do merytorycznego rozpoznania skargi konstytucyjnej, które sprowadzałoby się do nadzoru judykacyjnego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| [...] S.A. | spółka | skarżąca |
Przepisy (16)
Główne
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozumiany w ten sposób, że „Naczelny Sąd Administracyjny związany jest jedynie zarzutami skargi kasacyjnej z pominięciem związanych z rozpoznawaną sprawą prawomocnych orzeczeń, w tym orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego”.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 45 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 190 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.d.g. art. 84c § 1
Ustawa – Prawo o swobodzie działalności gospodarczej
u.s.d.g. art. 84c § 4
Ustawa – Prawo o swobodzie działalności gospodarczej
u.s.d.g. art. 83 § 1
Ustawa – Prawo o swobodzie działalności gospodarczej
k.p.a. art. 123 § 1
Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 57
Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 58 § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 272 § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 190 § 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym art. 59 § 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Problem konstytucyjny został już rozstrzygnięty uchwałą NSA, która jest wiążąca dla sądów administracyjnych. • Merytoryczne rozpoznanie skargi konstytucyjnej sprowadzałoby się do nadzoru judykacyjnego nad NSA, co wykracza poza kompetencje TK. • Skarga konstytucyjna nie może służyć kwestionowaniu ostatecznych orzeczeń sądowych w sprawach indywidualnych.
Godne uwagi sformułowania
„Naczelny Sąd Administracyjny związany jest jedynie zarzutami skargi kasacyjnej z pominięciem związanych z rozpoznawaną sprawą prawomocnych orzeczeń, w tym orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego” • „Naczelny Sąd Administracyjny powinien zastosować bezpośrednio przepisy art. 190 ust. 1 i 4 Konstytucji RP i uwzględnić wyrok Trybunału nie będąc związanym treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi” • „Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją [...] aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe [...] stanowi podstawę do wznowienia postępowania [...]” • „nie leży w gestii Trybunału kontrola orzeczeń sądowych w sprawach indywidualnych, a do tego w istocie sprowadziłoby się merytoryczne rozpoznanie skargi konstytucyjnej”
Skład orzekający
Wojciech Sych
przewodniczący
Stanisław Piotrowicz
członek
Bogdan Święczkowski
członek
Rafał Wojciechowski
członek
Andrzej Zielonacki
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania przez TK w sytuacji, gdy problem konstytucyjny został już rozstrzygnięty uchwałą NSA, która jest wiążąca dla sądów administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy TK uznaje, że dana kwestia została już rozstrzygnięta przez sąd powszechny (NSA) w formie uchwały wykładniczej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z mocą obowiązującą orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego i jego wpływem na postępowanie kasacyjne przed NSA, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.
“Trybunał Konstytucyjny umarza sprawę: czy NSA może ignorować wyroki TK?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.