Orzeczenie · 2021-08-10

IX P 362/20

Sąd

Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie

Data

2021-08-10

SAOSPracystosunki pracyWysokarejonowy

Krajowa Administracja Skarbowasłużba celnastosunek służbystosunek pracyprzekształceniezwolnienie ze służbyodprawaustawa o KASSąd Najwyższy

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Powódka G. B. pozwała Skarb Państwa – Dyrektora I. Administracji Skarbowej w S. o zasądzenie odprawy w kwocie 36 975,36 zł z odsetkami, argumentując, że w związku z wejściem w życie ustawy o KAS i reorganizacją jednostki, jej stosunek służby stałej w Służbie Celnej przekształcił się w stosunek pracy na podstawie umowy o pracę, co powinno skutkować wypłatą odprawy przewidzianej w art. 250 ust. 1 ustawy o KAS. Pozwany wnosił o oddalenie powództwa, twierdząc, że nie doszło do definitywnego zwolnienia ze służby, a jedynie do jej przekształcenia, co nie rodzi prawa do odprawy. Sąd ustalił, że powódka była funkcjonariuszem celnym, a od 1 marca 2017 r. funkcjonariuszem służby celno-skarbowej. W dniu 25 maja 2017 r. otrzymała propozycję zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, którą przyjęła 6 czerwca 2017 r., jednocześnie składając oświadczenie, że czyni to pod przymusem sytuacji osobistej i będzie dążyć do odzyskania statusu funkcjonariusza. W tym samym dniu stosunek służby powódki wygasł, a od następnego dnia stała się pracownikiem. Sąd, odwołując się do uchwały Sądu Najwyższego z 19 lutego 2020 r. (sygn. III PZP 7/19), uznał, że wygaśnięcie stosunku służbowego w wyniku przyjęcia propozycji zatrudnienia na podstawie umowy o pracę jest równoznaczne ze zwolnieniem ze służby. Sąd podkreślił, że choć ustawodawca nie może zadekretować zmiany stosunku służbowego w stosunek pracy, to zawarcie umowy o pracę stanowi kauzę zakończenia stosunku służbowego. W związku z tym, powódce przysługuje odprawa na podstawie art. 250 ust. 4 ustawy o KAS. Sąd częściowo uwzględnił powództwo, zasądzając kwotę 33 566,70 zł, która nie została zakwestionowana przez powódkę w kwestii wysokości, oddalając powództwo w pozostałej części. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na zasadach ogólnych, uznając powódkę za wygrywającą proces w całości.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia zwolnienia ze służby w kontekście reformy KAS i prawa do odprawy dla funkcjonariuszy, którzy przyjęli propozycję zatrudnienia na podstawie umowy o pracę.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji reorganizacji KAS i przekształcenia stosunku służby w stosunek pracy na podstawie przepisów z 2016 r. i późniejszych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wygaśnięcie stosunku służby funkcjonariusza celno-skarbowego w związku z przyjęciem propozycji zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, w ramach reorganizacji KAS, jest równoznaczne ze zwolnieniem ze służby w rozumieniu przepisów o odprawach?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wygaśnięcie stosunku służby w wyniku przyjęcia propozycji zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, w kontekście reorganizacji KAS, jest traktowane jako zwolnienie ze służby, co skutkuje prawem do odprawy.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na orzecznictwie Sądu Najwyższego, który uznał, że choć ustawodawca nie może zadekretować zmiany stosunku służbowego w stosunek pracy, to zawarcie umowy o pracę stanowi kauzę zakończenia stosunku służbowego. Taka sytuacja jest równoznaczna ze zwolnieniem ze służby i uprawnia do odprawy na podstawie art. 250 ust. 4 ustawy o KAS.

Jaka jest podstawa prawna do wypłaty odprawy funkcjonariuszowi służby celno-skarbowej, którego stosunek służby wygasł w związku z reorganizacją KAS i przekształceniem w stosunek pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Podstawą prawną jest art. 250 ust. 4 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, który przewiduje prawo do odprawy dla funkcjonariusza zwolnionego ze służby w związku ze zniesieniem lub reorganizacją jednostki organizacyjnej KAS.

Uzasadnienie

Sąd odrzucił możliwość stosowania przepisów uchylonej ustawy o Służbie Celnej (art. 170 ust. 4 pwKAS) jako podstawy prawnej do świadczeń, wskazując na brak przepisów intertemporalnych. Zamiast tego, wskazał na obowiązujący art. 250 ust. 4 ustawy o KAS jako właściwy przepis materialny przyznający odprawę.

Kto jest właściwym pozwanym w sprawie o odprawę byłego funkcjonariusza celno-skarbowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Właściwym pozwanym jest Skarb Państwa reprezentowany przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, z którego działalnością wiąże się dochodzone roszczenie.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 67 § 2 k.p.c. oraz uchwałę Sądu Najwyższego (III PZP 7/19), zgodnie z którą obowiązek wydania świadectwa służby obciąża Skarb Państwa reprezentowany przez właściwą Izbę Administracji Skarbowej. Podkreślono, że dyrektor izby administracji skarbowej jest organem KAS, a izba stanowi jego aparat pomocniczy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Częściowe uwzględnienie powództwa

Strona wygrywająca

G. B.

Strony

Nazwa	Typ	Rola
G. B.	osoba_fizyczna	powódka
Skarb Państwa - Dyrektor I. Administracji Skarbowej w S.	organ_państwowy	pozwany

Przepisy (22)

Główne

ustawa o KAS art. 250 § 4

Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej

Podstawa prawna roszczenia o odprawę dla funkcjonariusza służby stałej zwolnionego ze służby w związku ze zniesieniem lub reorganizacją jednostki organizacyjnej KAS.

Pomocnicze

ustawa o KAS art. 250 § 1

Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej

Dotyczy odprawy dla funkcjonariusza zwolnionego ze służby w związku ze zniesieniem lub reorganizacją jednostki organizacyjnej KAS.

ustawa o KAS art. 171 § 1

Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej

Dotyczy przekształcenia stosunku służby w stosunek pracy na podstawie umowy o pracę.

ustawa o KAS art. 170 § 1

Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej

Przewiduje wygaśnięcie stosunku służbowego w przypadku nieprzyjęcia propozycji zatrudnienia pracowniczego.

ustawa o KAS art. 170 § 3

Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej

Traktuje wygaśnięcie stosunku służbowego jako zwolnienie ze służby.

k.p.c. art. 67 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje reprezentowanie Skarbu Państwa przez organ państwowej jednostki organizacyjnej.

k.p.c. art. 3

Kodeks postępowania cywilnego

Definicja pracodawcy w rozumieniu Kodeksu pracy.

k.p.c. art. 460 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przyznanie atrybutu pracodawcy i strony w postępowaniu przed sądem pracy.

pwKAS art. 206 § 4

Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej

Przejęcie praw i obowiązków stron w postępowaniach sądowych przez dyrektora izby administracji skarbowej.

ustawa o KAS art. 11 § 1

Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej

Definicja organu KAS jako dyrektora izby administracji skarbowej.

ustawa o KAS art. 24

Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej

Określa kompetencje dyrektora izby administracji skarbowej.

ustawa o KAS art. 25 § 2

Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej

Izba administracji skarbowej jako aparat pomocniczy dyrektora.

SłużbaCelnaU art. 24 § 1

Ustawa o Służbie Celnej

Definicja urzędu w rozumieniu ustawy o Służbie Celnej.

SłużbaCelnaU art. 22

Ustawa o Służbie Celnej

Definicja jednostek organizacyjnych Służby Celnej.

ustawa z dnia 13 marca 2013 r. art. 8

Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników

Dotyczy odprawy pieniężnej dla pracowników w przypadku zwolnień z przyczyn niedotyczących pracownika.

k.c. art. 506

Kodeks cywilny

Dotyczy odnowienia zobowiązania.

k.p. art. 11

Kodeks pracy

Zasada swobody nawiązania stosunku pracy.

k.p. art. 23 § 1

Kodeks pracy

Dotyczy przejścia zakładu pracy na innego pracodawcę.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada obciążenia kosztami procesu strony przegrywającej.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada wzajemnego zniesienia lub stosunkowego podziału kosztów.

pwKAS art. 159 § 3

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

Określa utratę mocy ustawy o Służbie Celnej.

pwKAS art. 170 § 4

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

Dotyczy świadczeń przysługujących pracownikom i funkcjonariuszom w związku z likwidacją urzędu albo zniesieniem jednostki organizacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wygaśnięcie stosunku służby w wyniku przyjęcia propozycji zatrudnienia na podstawie umowy o pracę jest równoznaczne ze zwolnieniem ze służby. • Funkcjonariuszowi, którego stosunek służby wygasł w związku z reorganizacją KAS i przekształceniem w stosunek pracy, przysługuje odprawa na podstawie art. 250 ust. 4 ustawy o KAS. • Skarb Państwa reprezentowany przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej jest właściwym pozwanym w sprawie.

Odrzucone argumenty

Nie doszło do definitywnego zwolnienia ze służby, a jedynie do jej przekształcenia, co nie rodzi prawa do odprawy. • Brak podstawy prawnej do żądania odprawy, w szczególności z uwagi na uchylenie ustawy o Służbie Celnej i brak przepisów intertemporalnych.

Godne uwagi sformułowania

wygaśnięcie stosunku służbowego funkcjonariusza traktuje się jak zwolnienie ze służby • nie jest to "przekształcenie", w którym nowy stosunek pracy zastępuje poprzedni, lecz sytuacja, w której poprzedni stosunek służby ulega zakończeniu i strony zawierają nowy (odrębny) stosunek prawny (stosunek pracy) • zawarcie umowy o pracę stanowi też kauzę zakończenia stosunku służbowego • ustanie w takiej sytuacji stosunku służbowego, wynikające w istocie z uzgodnienia, że funkcjonariusz będzie zatrudniony jako pracownik, uzasadnia stwierdzenie, że dochodzi w istocie do zwolnienia z dotychczasowej służby

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia zwolnienia ze służby w kontekście reformy KAS i prawa do odprawy dla funkcjonariuszy, którzy przyjęli propozycję zatrudnienia na podstawie umowy o pracę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji reorganizacji KAS i przekształcenia stosunku służby w stosunek pracy na podstawie przepisów z 2016 r. i późniejszych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii prawnej związanej z reformą administracji publicznej i prawami pracowników, z silnym odniesieniem do orzecznictwa Sądu Najwyższego.

“Czy przekształcenie służby w umowę o pracę to zwolnienie? Sąd Najwyższy wyjaśnia prawo do odprawy dla byłych funkcjonariuszy KAS.”

Dane finansowe

WPS: 36 975,36 PLN

odprawa: 33 566,7 PLN

Sektor

administracja publiczna

Asystent AI dla prawników