Orzeczenie · 2017-03-10

IV SA/Wa 1913/16Oddalenie skargi na decyzję o powrocie cudzoziemca 29

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2017-03-10
NSAAdministracyjneŚredniawsa
cudzoziemcypowrótzakaz wjazduochrona międzynarodowaDublin IIIustawa o cudzoziemcachprawo unijnerozporządzenie Dublin IIIdyrektywa powrotowanieważność decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę A. Z. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, która utrzymała w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu i zakazie ponownego wjazdu na terytorium RP i państw Schengen na okres 3 lat. Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Straży Granicznej, argumentując, że została ona wydana bez podstawy prawnej. Głównym zarzutem było to, że cudzoziemiec miał zostać przekazany do innego państwa członkowskiego UE na podstawie rozporządzenia Dublin III, a zatem nie można było wobec niego wydać decyzji o zobowiązaniu do powrotu do państwa trzeciego na podstawie ustawy o cudzoziemcach, która implementuje dyrektywę 2008/115/WE. Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja Komendanta Placówki Straży Granicznej została wydana zgodnie z prawem obowiązującym w dacie jej wydania (przed 13 listopada 2015 r.). Sąd podkreślił, że przepis umożliwiający odstąpienie od wydania decyzji o zobowiązaniu do powrotu w sytuacji, gdy cudzoziemiec może zostać przekazany do innego państwa członkowskiego UE na podstawie rozporządzenia 604/2013, wszedł w życie dopiero po wydaniu zaskarżonej decyzji. Sąd wyjaśnił również, że zarzut skarżącego dotyczył niewłaściwej oceny stanu faktycznego i zastosowania przepisu (błąd w subsumpcji), a nie braku podstawy prawnej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., co wykluczało stwierdzenie nieważności decyzji. Sąd wskazał na prymat prawa unijnego, ale zaznaczył, że jego naruszenie przez organ nie prowadzi do stwierdzenia nieważności, a co najwyżej do uchylenia decyzji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zobowiązania do powrotu cudzoziemców w kontekście rozporządzenia Dublin III oraz zasady pierwszeństwa prawa unijnego. Wyjaśnienie przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją ustawy o cudzoziemcach z dnia 13 listopada 2015 r. oraz specyficznej sytuacji przekazania cudzoziemca do innego państwa członkowskiego UE.

Zagadnienia prawne (3)

Czy decyzja o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu i zakazie wjazdu może zostać wydana na podstawie ustawy o cudzoziemcach, gdy cudzoziemiec ma zostać przekazany do innego państwa członkowskiego UE na podstawie rozporządzenia Dublin III?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli decyzja została wydana zgodnie z prawem obowiązującym w dacie jej wydania, a przepisy umożliwiające odstąpienie od wydania takiej decyzji w związku z rozporządzeniem Dublin III weszły w życie później.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że decyzja Komendanta Straży Granicznej została wydana zgodnie z prawem obowiązującym w dacie jej wydania. Nowelizacja ustawy o cudzoziemcach, która wprowadziła możliwość odstąpienia od wydania decyzji o zobowiązaniu do powrotu w sytuacji przekazania do innego państwa członkowskiego UE na podstawie rozporządzenia 604/2013, weszła w życie po wydaniu zaskarżonej decyzji. Argumentacja skarżącego dotyczyła błędu w subsumpcji, a nie braku podstawy prawnej.

Czy zarzut wydania decyzji bez podstawy prawnej (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.) może obejmować sytuację niewłaściwej oceny stanu faktycznego i zastosowania przepisu (błąd w subsumpcji)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut wydania decyzji bez podstawy prawnej dotyczy sytuacji, gdy nie ma przepisu umocowującego organ do działania lub przepis nie spełnia wymagań, a nie sytuacji błędnego zastosowania istniejącego przepisu do ustalonego stanu faktycznego.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że brak podstawy prawnej oznacza brak przepisu lub jego niespełnienie, a nie błędne zastosowanie przepisu do stanu faktycznego. Zarzut skarżącego dotyczył właśnie błędu w subsumpcji, co wykluczało zastosowanie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. i tym samym stwierdzenie nieważności decyzji.

Jakie są konsekwencje naruszenia prawa unijnego przez organ administracji publicznej w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Naruszenie prawa unijnego przez organ, nawet jeśli prowadzi do kolizji z prawem krajowym, nie skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji, a co najwyżej jej uchyleniem na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że nawet gdyby uznał argumentację skarżącego za słuszną w kontekście prymatu prawa unijnego, to błąd organu w tym zakresie nie prowadzi do stwierdzenia nieważności decyzji. Jest to istotne rozróżnienie, gdyż sądy administracyjne w takich przypadkach uchylają decyzje, a nie stwierdzają ich nieważność.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej o zobowiązaniu do powrotu i zakazie wjazdu.

Przepisy (13)

Główne

u.c. art. 302 § 1 pkt 1 i 10

Ustawa o cudzoziemcach

Podstawa do wydania decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu, gdy przebywa bez ważnej wizy lub dokumentu uprawniającego do pobytu, lub gdy przekroczył/usiłował przekroczyć granicę wbrew przepisom.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji, gdy została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości lub jako decyzja bez podstawy prawnej.

Pomocnicze

u.c. art. 315 § 2 pkt 1

Ustawa o cudzoziemcach

Przepis stanowiący, że w decyzji o zobowiązaniu do powrotu nie określa się terminu dobrowolnego powrotu, gdy istnieje prawdopodobieństwo ucieczki cudzoziemca.

u.c. art. 315 § 3 pkt 2 i 3

Ustawa o cudzoziemcach

Przesłanki wskazujące na prawdopodobieństwo ucieczki cudzoziemca, w tym zadeklarowanie niepodporządkowania się obowiązkom lub próba przekroczenia granicy wbrew przepisom.

u.c. art. 318 § 1 i 2 pkt 1

Ustawa o cudzoziemcach

Podstawa do orzeczenia zakazu ponownego wjazdu na terytorium RP i państw obszaru Schengen.

u.c. art. 319 § pkt 1

Ustawa o cudzoziemcach

Określenie okresu zakazu ponownego wjazdu (od 6 miesięcy do 3 lat).

u.c. art. 303 § 1 pkt 13

Ustawa o cudzoziemcach

Dodany po dacie wydania decyzji Komendanta Straży Granicznej, stanowił przesłankę negatywną zobowiązania do powrotu, gdy cudzoziemiec może zostać przekazany do innego państwa członkowskiego UE na podstawie rozporządzenia 604/2013.

Ustawa o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw art. 11 pkt 12 lit. a tiret drugie

Nowelizacja wprowadzająca art. 303 ust. 1 pkt 13 do ustawy o cudzoziemcach.

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kontroli sądu administracyjnego.

P.p.s.a. art. 3 § § 1 i § 2 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sądu administracyjnego.

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada oficjalności w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o oddaleniu skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja Komendanta Placówki Straży Granicznej została wydana zgodnie z prawem obowiązującym w dacie jej wydania, a nowelizacja wprowadzająca możliwość odstąpienia od decyzji o powrocie w związku z rozporządzeniem Dublin III weszła w życie później. • Zarzut skarżącego dotyczył błędu w subsumpcji, a nie braku podstawy prawnej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. • Naruszenie prawa unijnego przez organ nie skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji, a co najwyżej jej uchyleniem.

Odrzucone argumenty

Decyzja Komendanta Placówki Straży Granicznej była bezpodstawna prawnie, ponieważ cudzoziemiec miał zostać przekazany do innego państwa członkowskiego UE na podstawie rozporządzenia Dublin III, a nie zobowiązany do powrotu do państwa trzeciego na podstawie ustawy o cudzoziemcach. • Przekazanie na podstawie rozporządzenia 604/2013 i zobowiązanie do powrotu to różne instytucje, nie narzędzia zamienne. • Przepisy rozporządzenia 604/2013 i dyrektywy 2008/115/WE (oraz ustawy o cudzoziemcach) są rozłączne w stosowaniu. • Zakaz ponownego wjazdu nie mógł być orzeczony w decyzji o przekazaniu cudzoziemca do odpowiedzialnego państwa członkowskiego na podstawie rozporządzenia 604/2013.

Godne uwagi sformułowania

brak podstawy prawnej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. • błąd w subsumpcji • prymat prawa unijnego • nie można traktować rozszerzająco

Skład orzekający

Katarzyna Golat

przewodniczący-sprawozdawca

Łukasz Krzycki

sędzia

Małgorzata Małaszewska - Litwiniec

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zobowiązania do powrotu cudzoziemców w kontekście rozporządzenia Dublin III oraz zasady pierwszeństwa prawa unijnego. Wyjaśnienie przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją ustawy o cudzoziemcach z dnia 13 listopada 2015 r. oraz specyficznej sytuacji przekazania cudzoziemca do innego państwa członkowskiego UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy złożonej interakcji między prawem krajowym a unijnym w obszarze polityki migracyjnej i powrotów cudzoziemców, co jest tematem aktualnym i budzącym zainteresowanie prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.

“Prawo unijne kontra polska ustawa: Kiedy decyzja o powrocie cudzoziemca jest wadliwa?”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst