Orzeczenie · 2022-02-25

IV SA/Wa 1630/21Kara pieniężna za przekroczenie ilości ścieków 2

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2022-02-25
NSAOchrona środowiskaŚredniawsa
ochrona środowiskapozwolenie wodnoprawneściekikara pieniężnaprawo wodnekontrolaGIOŚWSA

Sprawa dotyczyła skargi Gminy na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (GIOŚ), która uchyliła decyzję Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska i wymierzyła Gminie karę pieniężną w wysokości 24 252 zł za przekroczenie w latach 2015-2017 dopuszczalnej ilości odprowadzanych ścieków, określonej w pozwoleniu wodnoprawnym. Gmina podnosiła, że przekroczenie wynikało ze zwiększonej ilości wód opadowych, na które nie miała wpływu, oraz że kara powinna zostać odstąpiona na podstawie art. 189f Kpa ze względu na znikomość naruszenia i brak szkody dla środowiska. Organ odwoławczy, GIOŚ, uznał, że przekroczenie ilości ścieków jest wystarczającą podstawą do wymierzenia kary, a przepisy nie wymagają ustalania wpływu na środowisko ani przyczyn przekroczenia. GIOŚ skorygował również wysokość kary obliczoną przez organ pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, oddalił skargę Gminy. Sąd podzielił stanowisko GIOŚ, uznając, że z akt sprawy nie wynikało, aby można było rozróżnić dni deszczowe od bezdeszczowych, a ilości odprowadzanych ścieków były zbliżone. Sąd podkreślił, że przekroczenie ilości ścieków było znaczące (ok. 25% i 35%), co wykluczało uznanie naruszenia za znikome. Sąd stwierdził również, że organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa ochrony środowiska i procedury administracyjnej, a argumentacja Gminy dotycząca art. 189f Kpa była nieuzasadniona w kontekście skali przekroczenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie stanowiska sądów administracyjnych w zakresie interpretacji przepisów o karach za przekroczenie warunków pozwoleń wodnoprawnych, zwłaszcza w kontekście wpływu wód opadowych i możliwości odstąpienia od kary.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przekroczenia ilości ścieków i interpretacji przepisów Prawa ochrony środowiska oraz Kpa. Skala przekroczenia była znacząca.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przekroczenie dopuszczalnej ilości odprowadzanych ścieków, nawet jeśli spowodowane przez wody opadowe, stanowi podstawę do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przekroczenie ilości ścieków jest wystarczającą przesłanką do wymierzenia kary pieniężnej zgodnie z art. 298 ust. 1 pkt 2 Prawa ochrony środowiska, niezależnie od przyczyn czy wpływu na środowisko.

Uzasadnienie

Przepisy Prawa ochrony środowiska nie zobowiązują organów do ustalania wpływu przekroczenia na środowisko ani do badania, czy źródłem przekroczenia było działanie celowe czy niezamierzone. Samo przekroczenie ilości ścieków jest wystarczające.

Czy w przypadku przekroczenia dopuszczalnej ilości ścieków, spowodowanego w dużej mierze przez wody opadowe, istnieją przesłanki do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 189f Kpa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w analizowanej sprawie nie wystąpiły przesłanki do odstąpienia od wymierzenia kary. Przekroczenie było znaczące (ok. 25% i 35%), co wyklucza uznanie naruszenia za znikome, a także nie było to zdarzenie incydentalne.

Uzasadnienie

Organ odwoławczy prawidłowo ocenił, że skala przekroczenia (znacznie powyżej 2%) nie pozwala na uznanie naruszenia za znikome. Dodatkowo, przekroczenie miało miejsce w dwóch kolejnych okresach, co nie jest zdarzeniem incydentalnym. Brak było innych przesłanek z art. 189f Kpa.

Czy sąd administracyjny powinien badać ustalenia organu administracji dotyczące ilości odprowadzanych ścieków i wpływu wód opadowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd bada zgodność decyzji z prawem, nie będąc związany zarzutami skargi. W tym przypadku sąd aprobuje wyjaśnienia organu odwoławczego dotyczące niemożności rozróżnienia dni deszczowych i bezdeszczowych oraz braku podstaw do przyjęcia, że ulewne deszcze trwały przez trzy lata.

Uzasadnienie

Sąd ocenił, że organy prawidłowo wypełniły obowiązki procesowe (art. 7, 77, 80 Kpa) poprzez wszechstronną analizę materiału dowodowego. Skarżąca nie podważyła ustaleń organu w sposób skuteczny, nie przedstawiając konkretnych danych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę Gminy na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska o wymierzeniu administracyjnej kary pieniężnej.

Przepisy (13)

Główne

Poś art. 298 § 1

Prawo ochrony środowiska

Za przekroczenie określonych w pozwoleniach warunków dotyczących ilości ścieków, wojewódzki inspektor ochrony środowiska wymierza, w drodze decyzji, administracyjne kary pieniężne.

Poś art. 299 § 1

Prawo ochrony środowiska

Wojewódzki inspektor ochrony środowiska stwierdza przekroczenie lub naruszenie warunków określonych w pozwoleniu wodnoprawnym na podstawie pomiarów prowadzonych przez podmiot korzystający ze środowiska.

Poś art. 305 § 1

Prawo ochrony środowiska

Wojewódzki inspektor ochrony środowiska stwierdza przekroczenie warunków korzystania ze środowiska na podstawie pomiarów, jeżeli podmiot korzystający ze środowiska prowadzi wymagane pomiary.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę, jeżeli brak jest podstaw do uwzględnienia jej.

Pomocnicze

Poś art. 314 § 4

Prawo ochrony środowiska

Przekroczenie ilości i składu ścieków wyraża się ilością substancji wprowadzanych do wód lub do ziemi.

Kpa art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Kpa art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Kpa art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

Kpa art. 189f § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ może odstąpić od wymierzenia kary pieniężnej i poprzestać na pouczeniu, gdy naruszenie prawa jest znikome, a strona zaprzestała naruszania prawa lub została uprzednio ukarana za to samo zachowanie.

Prawo wodne art. 545 § 3d

Ustawa Prawo wodne

Określa możliwość wymierzania kar pieniężnych na podstawie przepisów dotychczasowych za przekroczenia, które wystąpiły do dnia 31 grudnia 2017 r.

Ord.pod. art. 63 § 1

Ordynacja podatkowa

Łączną kwotę kary należy zaokrąglić do pełnych złotych.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

ustawa COVID-19 art. 15zzs4 § 3

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Umożliwia rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, jeżeli przeprowadzenie rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Przekroczenie ilości ścieków wynikało z nadmiernych wód opadowych. • Naruszenie było znikome i nie wywołało szkody w środowisku. • Istniały przesłanki do odstąpienia od wymierzenia kary na podstawie art. 189f Kpa.

Godne uwagi sformułowania

każdy m3 ścieków wprowadzony do wód lub do ziemi niesie za sobą określoną ilość zanieczyszczeń • przekroczenie ilości ścieków jest wystarczającą przesłanką do wymierzenia kary • nie zobowiązują organów Inspekcji Ochrony Środowiska do ustalania, czy i w jakim stopniu przekroczenie warunków pozwolenia wodnoprawnego oddziaływało na środowisko oraz czy źródłem przekroczenia było działanie celowe podmiotu czy niezamierzone • nie sposób mówić w tym przypadku o znikomości naruszenia • nie można rozróżnić dni deszczowe od bezdeszczowych, bowiem ilości odprowadzanych ścieków wykazane w załączniku nr 14 do protokołu kontroli nr [...] często są podobne i nie wykazują dużych różnic

Skład orzekający

Anna Sękowska

przewodniczący

Joanna Borkowska

sprawozdawca

Monika Barszcz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie stanowiska sądów administracyjnych w zakresie interpretacji przepisów o karach za przekroczenie warunków pozwoleń wodnoprawnych, zwłaszcza w kontekście wpływu wód opadowych i możliwości odstąpienia od kary."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekroczenia ilości ścieków i interpretacji przepisów Prawa ochrony środowiska oraz Kpa. Skala przekroczenia była znacząca.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy związane z egzekwowaniem przepisów o ochronie środowiska i karami pieniężnymi, pokazując, jak sądy interpretują odpowiedzialność podmiotów korzystających ze środowiska.

“Gmina zapłaci karę za ścieki, mimo deszczu. Sąd wyjaśnia, kiedy można uniknąć opłat za przekroczenia.”

Dane finansowe

WPS: 24 252 PLN

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst