Orzeczenie · 2023-10-18

IV KS 41/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2023-10-18
SNKarneinneWysokanajwyższy
skargasąd najwyższysąd okręgowysąd rejonowypostępowanie karneuchylenie wyrokuprzekazanie do ponownego rozpoznanianienależyta obsada sąduart. 168 k.k.ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Sąd Najwyższy rozpoznał skargi obrońców oskarżonych M. L., Ł. K. i D. M. na wyrok Sądu Okręgowego w Ostrołęce z dnia 25 maja 2023 r., sygn. akt II Ka 134/23. Sąd Okręgowy, rozpoznając sprawę ponownie po uchyleniu jego poprzedniego wyroku przez Sąd Najwyższy (sygn. akt IV KK 298/22), uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Ostrowi Mazowieckiej z dnia 20 lipca 2021 r., sygn. akt II K 297/19, w części dotyczącej uniewinnienia oskarżonych od zarzucanych im czynów, i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Obrońcy oskarżonych wnieśli skargi, podnosząc m.in. zarzut nienależytej obsady Sądu Najwyższego w sprawie, która doprowadziła do uchylenia poprzedniego wyroku sądu odwoławczego. Sąd Najwyższy oddalił te skargi, wskazując, że skarga na wyrok sądu odwoławczego, który uchyla wyrok sądu pierwszej instancji i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania, może być wniesiona wyłącznie z powodu naruszenia art. 437 k.p.k. lub uchybień określonych w art. 439 § 1 k.p.k. Skarga ta nie służy ponownej weryfikacji zarzutów podniesionych w zwykłym środku odwoławczym. Sąd Najwyższy podkreślił, że nie posiada narzędzi prawnych do badania nieważności orzeczenia Sądu Najwyższego w postępowaniu skargowym. W związku z tym, że zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego nie zawierał uchybień wskazanych w art. 437 § 2 k.p.k., skargi zostały oddalone, a koszty postępowania obciążyły oskarżonych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zakresu kognicji sądu w postępowaniu skargowym na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego oraz niedopuszczalność kwestionowania orzeczeń Sądu Najwyższego w tym trybie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego trybu postępowania (skarga na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego) w sprawach karnych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy skarga na wyrok sądu odwoławczego, który uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, może być podstawą do kwestionowania orzeczenia Sądu Najwyższego, które poprzednio uchyliło wyrok sądu odwoławczego, zwłaszcza w kontekście zarzutu nienależytej obsady sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na wyrok sądu odwoławczego może być wniesiona wyłącznie z powodu naruszenia art. 437 k.p.k. lub uchybień określonych w art. 439 § 1 k.p.k. Nie służy ona ponownej weryfikacji zarzutów zwykłego środka odwoławczego ani kwestionowaniu orzeczeń innych sądów, w tym Sądu Najwyższego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że postępowanie skargowe ma charakter incydentalny i służy jedynie ocenie, czy wyrok sądu odwoławczego uchylający wyrok sądu pierwszej instancji spełnia wymogi określone w art. 437 § 2 k.p.k. Sąd Najwyższy nie posiada narzędzi prawnych do badania nieważności własnych orzeczeń w ramach tego postępowania.

Czy zarzut nienależytej obsady sądu (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.) w orzeczeniu Sądu Najwyższego, które uchyliło poprzedni wyrok sądu odwoławczego, może być podniesiony w skardze na późniejszy wyrok sądu odwoławczego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut nienależytej obsady sądu, jeśli dotyczy orzeczenia Sądu Najwyższego, nie może być podniesiony w skardze na wyrok sądu odwoławczego. Skarga ta dotyczy wyłącznie uchybień samego wyroku sądu odwoławczego, który jest przedmiotem zaskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd odwoławczy, rozpoznając sprawę ponownie po uchyleniu jego wyroku przez Sąd Najwyższy, nie ma instrumentów prawnych do rozważania kwestii zaistnienia bezwzględnego uchybienia w wyroku Sądu Najwyższego. Przedmiotem postępowania skargowego jest wyłącznie ocena wyroku sądu odwoławczego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie skarg
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w imieniu wymiaru sprawiedliwości)

Strony

NazwaTypRola
M. L.osoba_fizycznaoskarżona
Ł. K.osoba_fizycznaoskarżony
D. M.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (21)

Główne

k.p.k. art. 539e § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 539a § § 3

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 168

Kodeks karny

u.p.n. art. 62 § ust. 3

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

u.p.n. art. 62 § ust. 2

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 442 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 442 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 442 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

pkt 2 - nienależyta obsada sądu

k.p.k. art. 454 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 536

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 435

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 545 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 193

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 518

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 542 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego nie służy ponownej weryfikacji zarzutów zwykłego środka odwoławczego. • Sąd Najwyższy nie posiada narzędzi do badania nieważności własnych orzeczeń w postępowaniu skargowym. • Zaskarżony wyrok sądu odwoławczego nie zawierał uchybień wskazanych w art. 437 § 2 k.p.k.

Odrzucone argumenty

Wyrok Sądu Najwyższego, który uchylił poprzedni wyrok sądu odwoławczego, był nienależycie obsadzony i wadliwy. • Sąd Okręgowy nie był związany wskazaniami Sądu Najwyższego z uwagi na wadliwość jego orzeczenia. • Zaszły przesłanki do uchylenia wyroku Sądu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Godne uwagi sformułowania

skargę na wyrok sądu odwoławczego można wnieść wyłącznie z powodu naruszenia przez wyrok sądu odwoławczego, uchylający wyrok sądu I instancji i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania, art. 437 k.p.k. lub z powodu uchybień określonych w przepisie art. 439 § 1 k.p.k. • Przedmiotem kontroli w tym postępowaniu jest tylko stwierdzenie, czy uchylając wyrok sądu pierwszej instancji z przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania, sąd odwoławczy kierował się podstawami wydania wyroku kasatoryjnego wskazanymi w art. 539a § 3 k.p.k. oraz czy takie rozstrzygnięcie było w konkretnej sprawie konieczne. • zarzut ten dotyczy nie orzeczenia sądu odwoławczego z dnia 25 maja 2023 r., sygn. akt. II Ka 134/23, które jest (i powinno być) przedmiotem skargi, a orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 14 marca 2023 r., sygn. akt IV KK 298/22. • najwyższa instancja sądowa nie została wyposażona przez ustawodawcę w narzędzia czy tego rodzaju procesowe możliwości, które pozwalałyby w postępowaniu skargowym, unormowanym w Kodeksie postępowania karnego w Rozdziale 55A, badać nieważność orzeczenia, które stanowiło niejako wskazówkę czy zalecenia dla sądu odwoławczego

Skład orzekający

Małgorzata Gierszon

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kognicji sądu w postępowaniu skargowym na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego oraz niedopuszczalność kwestionowania orzeczeń Sądu Najwyższego w tym trybie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania (skarga na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego) w sprawach karnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy złożonej kwestii proceduralnej związanej z zakresem kontroli sądowej w postępowaniu karnym, a konkretnie z ograniczeniami skargi na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego. Jest to interesujące dla prawników procesowych.

Czy można podważyć wyrok Sądu Najwyższego w skardze na orzeczenie sądu niższej instancji? Sąd Najwyższy odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst