Orzeczenie · 2026-07-21

IV KK 257/26Oddalenie kasacji naruszenie miru domowego 3

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-07-21
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokanajwyższy
naruszenie miru domowegoart. 193 k.k.kasacjaSąd Najwyższyznikoma społeczna szkodliwośćwspółwłasnośćkonflikt sąsiedzkiochrona posiadania

Sąd Najwyższy rozpoznał kasacje wniesione przez pełnomocników oskarżycieli posiłkowych od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach, który zmienił wyrok Sądu Rejonowego w Pszczynie, umarzając postępowanie w sprawie zarzutu naruszenia miru domowego (art. 193 k.k.) z uwagi na znikomą społeczną szkodliwość czynu. Kasacja W. M. została pozostawiona bez rozpoznania, ponieważ Sąd Najwyższy uznał, że W. M. nie posiadał statusu pokrzywdzonego przestępstwem w rozumieniu przepisów procesowych i materialnoprawnych. Kasacja M.1 sp. z o.o. została oddalona jako oczywiście bezzasadna. Sąd Najwyższy nie podzielił zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego (art. 1 § 2 k.k. w zw. z art. 115 § 2 k.k.) i przepisów postępowania (art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k.), uznając ocenę sądu okręgowego co do znikomej społecznej szkodliwości czynu za prawidłową i zgodną z materiałem dowodowym oraz uwzględniającą kontekst sprawy, w tym konflikt między współwłaścicielami. Kosztami postępowania kasacyjnego obciążono skarżących.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 193 k.k. w kontekście współwłasności i konfliktów cywilnoprawnych, a także kryteriów oceny znikomej społecznej szkodliwości czynu.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu między współwłaścicielami i sposobu korzystania z nieruchomości, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach.

Zagadnienia prawne (3)

Czy osoba, która jest współwłaścicielem nieruchomości, może popełnić przestępstwo naruszenia miru domowego (art. 193 k.k.) na szkodę drugiego współwłaściciela lub podmiotu, któremu nieruchomość została udostępniona?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przestępstwo z art. 193 § 1 k.k. chroni wolność konkretnej jednostki i prawo do spokojnego zamieszkania, a nie własność czy zakres uprawnień właściciela. W tym przypadku, naruszenie dotyczyło spółki M.1, której W. M. udostępnił pomieszczenia, a nie bezpośrednio W. M.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że art. 193 k.k. nie jest instrumentem ochrony własności czy posiadania, lecz chroni prawo do spokojnego zamieszkania i wolność od zakłóceń. W kontekście sprawy, ochrona przysługiwała spółce M.1, która korzystała z pomieszczeń, a nie współwłaścicielowi W. M., który sam nie był osobą uprawnioną w rozumieniu tego przepisu w stosunku do działań oskarżonego.

Czy czyn polegający na naruszeniu miru domowego, popełniony w kontekście konfliktu cywilnoprawnego między współwłaścicielami, może być uznany za znikomą społecznie szkodliwy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli sąd oceni, że całokształt okoliczności, w tym konflikt między stronami i sposób korzystania z nieruchomości, uzasadnia takie stwierdzenie zgodnie z kryteriami z art. 115 § 2 k.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sąd okręgowy prawidłowo ocenił społeczną szkodliwość czynu, uwzględniając kontekst konfliktu między współwłaścicielami i sposób korzystania z lokalu. Podkreślono, że nie wszystkie kryteria z art. 115 § 2 k.k. muszą mieć jednakowe znaczenie w każdej sprawie, a ocena sądu okręgowego była zgodna z materiałem dowodowym i przepisami.

Czy osoba, która nie jest bezpośrednio pokrzywdzona przestępstwem, może wnieść kasację jako oskarżyciel posiłkowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, status oskarżyciela posiłkowego i prawo do wnoszenia środków zaskarżenia przysługuje jedynie pokrzywdzonemu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że W. M. nie miał statusu pokrzywdzonego w rozumieniu art. 49 § 1 k.p.k., ponieważ dobro prawne naruszone lub zagrożone przestępstwem (mir domowy) nie było jego dobrem prawnym. W związku z tym, kasacja wniesiona w jego imieniu była niedopuszczalna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Pozostawiono bez rozpoznania kasację W. M., oddalono kasację M.1 sp. z o.o.
Strona wygrywająca
Oskarżony M. P. (utrzymano w mocy umorzenie postępowania w części dotyczącej art. 193 k.k.)

Strony

NazwaTypRola
M. P.osoba_fizycznaoskarżony
W. M.osoba_fizycznaoskarżyciel posiłkowy (skarżący)
M.1 sp. z o.o.spółkaoskarżyciel posiłkowy (skarżący)
K. R.osoba_fizycznaprzedstawiciel spółki M.1

Przepisy (17)

Główne

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 193

Kodeks karny

k.k. art. 1 § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 115 § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 531 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 429 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 53

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 49 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 637

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 267 § 1

Kodeks karny

u.z.n.k. art. 23 § 2

Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja W. M. wniesiona przez osobę nieuprawnioną. • Ocena sądu okręgowego co do znikomej społecznej szkodliwości czynu z art. 193 k.k. jest prawidłowa i zgodna z art. 115 § 2 k.k. • Konflikt między współwłaścicielami i sposób korzystania z nieruchomości są istotnymi okolicznościami przy ocenie społecznej szkodliwości. • Art. 193 k.k. chroni prawo do spokojnego zamieszkania, a nie własność czy posiadanie.

Odrzucone argumenty

Zarzut rażącego naruszenia prawa materialnego (art. 1 § 2 k.k. w zw. z art. 115 § 2 k.k.) poprzez błędne zastosowanie i uznanie czynu za znikomą społecznie szkodliwy. • Zarzut rażącego naruszenia przepisów postępowania (art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k.) poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego. • Argumentacja, że współwłaściciel nieruchomości może popełnić przestępstwo z art. 193 k.k. na szkodę drugiego współwłaściciela.

Godne uwagi sformułowania

dobro prawne chronione przez art. 193 § 1 k.k. określane tradycyjnie mianem „miru domowego” nie jest jednak własność ani zakres uprawnień właściciela. • przepis ten nie stanowi instrumentu prawnokarnej ochrony posiadania, nie sankcjonuje też jego naruszeń, lecz specyficzne przypadki wejścia osoby nieuprawnionej do lokalu, pomieszczenia albo ogrodzonego terenu, które godzą w przysługujące człowiekowi prawo do spokojnego zamieszkania, wolnego od zakłóceń przez osoby niepożądane • stosowanie przez sąd konstrukcji znikomej społecznej szkodliwości jako przesłanki umorzenia postępowania ma charakter ocenny.

Skład orzekający

Piotr Mirek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 193 k.k. w kontekście współwłasności i konfliktów cywilnoprawnych, a także kryteriów oceny znikomej społecznej szkodliwości czynu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu między współwłaścicielami i sposobu korzystania z nieruchomości, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy interpretacji przepisu karnego (naruszenie miru domowego) w kontekście sporu cywilnoprawnego między współwłaścicielami, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie karnym i cywilnym.

Czy konflikt sąsiedzki o nieruchomość może prowadzić do zarzutów karnych? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice naruszenia miru domowego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst