IV KK 226/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego A. K. od wyroku Sądu Okręgowego w Ostrołęce, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Ostrołęce skazujący A. K. za przestępstwo z art. 178a § 4 k.k. (jazda pod wpływem alkoholu). Sąd Rejonowy wymierzył karę 5 miesięcy pozbawienia wolności, zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na 15 lat oraz świadczenie pieniężne. Wyrok zapadł w trybie konsensualnym. Obrońca w apelacji zarzucał m.in. naruszenie art. 6 k.p.k. poprzez presję na oskarżonego, nieuwzględnienie wniosków dowodowych i naruszenie zasady in dubio pro reo. Sąd Okręgowy utrzymał wyrok w mocy. Obrońca w kasacji powtórzył zarzuty, skupiając się na naruszeniu art. 7 k.p.k. (dowolna ocena dowodów) i art. 167 k.p.k. (nieuwzględnienie wniosków dowodowych). Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, wskazując, że kasacja jest środkiem o charakterze kontrolnym, a zarzuty obrońcy dotyczyły głównie sądu pierwszej instancji i nie wykazały rażących uchybień sądu odwoławczego. Sąd Najwyższy podkreślił, że sąd odwoławczy nie przeprowadzał postępowania dowodowego ani nie dokonywał nowej oceny dowodów, a jedynie zaakceptował ustalenia sądu pierwszej instancji. W związku z oddaleniem kasacji, skazany A. K. został obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaProceduralne aspekty postępowania kasacyjnego, wymogi formalne kasacji, zakres kontroli sądu odwoławczego.
Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i zarzutów formułowanych wobec sądu odwoławczego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zarzuty apelacyjne dotyczące naruszenia przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji mogą być skutecznie podniesione w kasacji, jeśli sąd odwoławczy jedynie utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, nie przeprowadzając własnego postępowania dowodowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty te są oczywiście bezzasadne, ponieważ kasacja kontroluje orzeczenie sądu odwoławczego, a nie sądu pierwszej instancji, chyba że sąd odwoławczy rażąco naruszył przepisy prawa niezwiązane z kontrolą instancyjną (np. poprzez własną ocenę dowodów lub uzupełnienie postępowania dowodowego).
Uzasadnienie
Kasacja jest środkiem kontroli prawomocnych orzeczeń sądu odwoławczego. Zarzuty skierowane przeciwko sądowi pierwszej instancji, które nie dotyczą wadliwości kontroli odwoławczej, są w postępowaniu kasacyjnym bezzasadne, jeśli sąd odwoławczy nie dokonywał własnej oceny dowodów ani nie uzupełniał postępowania.
Czy naruszenie przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji, takich jak art. 6 k.p.k. (zasada prawdy materialnej, dobrowolne poddanie się karze) czy art. 167 k.p.k. (wnioski dowodowe), może stanowić podstawę uwzględnienia kasacji, jeśli sąd odwoławczy jedynie utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli sąd odwoławczy nie dokonał własnej oceny dowodów ani nie uzupełniał postępowania, a jedynie zaakceptował ustalenia sądu pierwszej instancji, zarzuty te nie mogą być skuteczne w kasacji, chyba że wykażą rażące naruszenie przepisów dotyczących kontroli odwoławczej (np. art. 433 § 2 k.p.k.).
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy, utrzymując wyrok w mocy bez własnej oceny dowodów, nie stosuje przepisów, które naruszył sąd pierwszej instancji. Skuteczność zarzutów kasacyjnych wymaga wykazania rażącego naruszenia przepisów przez sąd odwoławczy, a nie powielania zarzutów apelacyjnych.
Czy obrońca może skutecznie zarzucić w kasacji naruszenie art. 167 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych przez sąd odwoławczy, jeśli sąd ten nie przeprowadzał postępowania dowodowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli sąd odwoławczy nie przeprowadzał postępowania dowodowego, zarzut taki może być skuteczny tylko wtedy, gdy wykaże rażące naruszenie przepisów dotyczących kontroli odwoławczej (np. art. 425 § 2 k.p.k. w kontekście nieuwzględnienia wniosków).
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy nie uwzględnił wniosków dowodowych obrońcy, powołując się na art. 425 § 2 k.p.k. Skuteczny zarzut kasacyjny wymagałby wykazania naruszenia tego przepisu, a nie powielenia zarzutu dotyczącego sądu pierwszej instancji. Ponadto, obrońca nie wykazał istotnego wpływu rzekomego uchybienia na treść orzeczenia, a sądy dysponowały wystarczającym materiałem dowodowym.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. | osoba_fizyczna | skazany |
| obrońca | inne | obrońca |
| prokurator | organ_państwowy | prokurator |
Przepisy (18)
Główne
k.p.k. art. 178a § § 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 387 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 535 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 535 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.p.k. art. 6
Kodeks postępowania karnego
Zarzut naruszenia zasady prawdy materialnej i wywierania presji w celu poddania się dobrowolnie karze.
k.p.k. art. 167
Kodeks postępowania karnego
Zarzut nieuwzględnienia wniosków dowodowych oskarżonego.
k.p.k. art. 2 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Zarzut nadania prymatu szybkości postępowania nad zasadą prawdy materialnej.
k.p.k. art. 5 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Zarzut odstąpienia od zastosowania zasady in dubio pro reo.
k.p.k. art. 387 § § 1 i 2
Kodeks postępowania karnego
Zarzut zastosowania instytucji dobrowolnego poddania się karze mimo niespełnienia przesłanek.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Zarzut dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego.
k.p.k. art. 433 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Naruszenie przepisów dotyczących kontroli odwoławczej.
k.p.k. art. 457 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Naruszenie przepisów dotyczących kontroli odwoławczej.
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 458
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 523 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Wymóg wykazania istotnego wpływu uchybienia na treść orzeczenia w kasacji.
k.p.k. art. 425 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Niewłaściwe zastosowanie przepisu dotyczącego wniosków dowodowych w postępowaniu odwoławczym.
k.p.k. art. 637a
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 636 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja nie stanowi trzeciej instancji i musi spełniać restrykcyjne wymogi formalne. • Zarzuty kasacyjne muszą dotyczyć naruszenia prawa przez sąd odwoławczy, a nie sąd pierwszej instancji, chyba że sąd odwoławczy dokonał własnej oceny dowodów lub uzupełnił postępowanie. • Sąd odwoławczy, utrzymując wyrok w mocy bez własnej oceny dowodów, nie stosuje przepisów, które rzekomo naruszył sąd pierwszej instancji. • Obrońca nie wykazał istotnego wpływu rzekomych uchybień na treść orzeczenia. • Sądy dysponowały wystarczającym materiałem dowodowym wskazującym na winę oskarżonego.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 6 k.p.k. poprzez presję na oskarżonego i zastosowanie dobrowolnego poddania się karze mimo braku przyznania się do winy i niewyjaśnienia okoliczności. • Naruszenie art. 167 k.p.k. poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych oskarżonego. • Naruszenie art. 2 § 2 k.p.k. i art. 5 § 2 k.p.k. poprzez nadanie prymatu szybkości postępowania nad zasadą prawdy materialnej i odstąpienie od zasady in dubio pro reo. • Naruszenie art. 7 k.p.k. poprzez dowolną ocenę dowodów.
Godne uwagi sformułowania
kasacja nie stanowi trzeciej instancji • kasacja jest nadzwyczajnym środkiem odwoławczym, a zarazem środkiem kontroli prawomocnych orzeczeń sądowych • zarzuty sformułowane zostały co do zasady wobec orzeczenia sądu I instancji i odnoszą się do przepisów, których sąd odwoławczy nie stosował • kasacja obrońcy nie wykazała rażących uchybień w procedowaniu sądu odwoławczego
Skład orzekający
Adam Roch
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty postępowania kasacyjnego, wymogi formalne kasacji, zakres kontroli sądu odwoławczego."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i zarzutów formułowanych wobec sądu odwoławczego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych w postępowaniu kasacyjnym, co jest interesujące głównie dla prawników procesualistów. Brak nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia.
“Kasacja jako ostatnia deska ratunku? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy ma sens.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.