Orzeczenie · 2026-04-14

III SAB/Gl 535/25Bezczynność wojewody zezwolenie na pobyt czasowy

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2026-04-14
NSAAdministracyjneWysokawsa
cudzoziemcyzezwolenie na pobytpobyt czasowypracabezczynność organuWojewodaterminyPrawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiUstawa o cudzoziemcach

Skarga została wniesiona przez A.V. na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy cudzoziemca w celu świadczenia pracy. Skarżący wskazał, że jego wniosek złożony 29 maja 2025 r. nie został rozpatrzony, co powoduje trudności życiowe i poczucie niepewności. Wojewoda argumentował, że bieg terminu załatwienia sprawy został zawieszony na mocy art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, który miał zastosowanie do wszystkich cudzoziemców do dnia 4 marca 2026 r. Sąd administracyjny, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznał jednak, że przedłużanie tego zawieszenia po 30 czerwca 2024 r. jest niezgodne z Konstytucją RP, w szczególności z prawem do sądu. Sąd stwierdził, że Wojewoda dopuścił się bezczynności, zobowiązując go do załatwienia wniosku w terminie 60 dni od zwrotu akt. Jednocześnie, sąd uznał, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, co skutkowało oddaleniem skargi w tym zakresie. Sąd nie przyznał również skarżącemu dochodzonej kwoty 6000 zł z tytułu doznanej krzywdy, uznając brak uzasadnienia dla takiego żądania. Zasądzono koszty postępowania sądowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Niezgodność przepisów zawieszających terminy postępowań administracyjnych z Konstytucją RP i prawem do sądu, nawet w sytuacjach kryzysowych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, ale zasada prawa do sądu jest uniwersalna.

Zagadnienia prawne (4)

Czy zawieszenie biegu terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt czasowy cudzoziemców na mocy art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, przedłużane wielokrotnie po 30 czerwca 2024 r., jest zgodne z Konstytucją RP, w szczególności z prawem do sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przedłużanie zawieszenia biegu terminów po 30 czerwca 2024 r. jest niezgodne z Konstytucją RP, w szczególności z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji (prawo do sądu) oraz art. 47 Karty Praw Podstawowych UE.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny, powołując się na orzecznictwo NSA, uznał, że nadzwyczajne okoliczności nie mogą stanowić podstawy do wielokrotnego przedłużania przepisów epizodycznych ograniczających prawa jednostki i prawo do sądu. Długotrwałe zawieszenie biegu terminów narusza zasadę pewności prawa i prawo do sądu.

Czy organ dopuścił się bezczynności w sprawie rozpatrzenia wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy, mimo przepisów zawieszających bieg terminów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ dopuścił się bezczynności, ponieważ nie podjął żadnych czynności w sprawie od momentu złożenia wniosku, a sąd uznał, że zawieszenie biegu terminów nie zwalnia organu z obowiązku działania.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że mimo przepisów zawieszających bieg terminów, organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, co stanowi bezczynność. Wnioskodawca złożył wniosek 29 maja 2025 r., a do dnia wyrokowania organ pozostawał w bezczynności.

Czy bezczynność organu w sprawie rozpatrzenia wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy miała charakter rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że okoliczności sprawy, takie jak pandemia i konflikt zbrojny na Ukrainie, a także dynamiczne zmiany prawne, przemawiają za tym, że bezczynność nie była rażąca. O rażącym naruszeniu prawa można mówić w przypadku znacznej zwłoki wynikającej z celowego unikania rozstrzygnięcia lub lekceważenia praw stron, czego w tej sprawie nie stwierdzono.

Czy skarżącemu przysługuje żądanie zasądzenia od organu kwoty 6000 zł tytułem odszkodowania za doznaną krzywdę w związku z bezczynnością organu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarżącemu nie przysługuje żądanie zasądzenia kwoty 6000 zł.

Uzasadnienie

Sąd oddalił żądanie przyznania sumy pieniężnej, stwierdzając brak uzasadnienia faktycznego w skardze skarżącego, który nie przywołał szczególnych okoliczności uzasadniających przyznanie mu kwoty z tytułu doznanej krzywdy i uszczerbku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
1) zobowiązano organ do załatwienia wniosku w terminie 60 dni od daty zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem; 2) stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności bez rażącego naruszenia prawa; 3) oddalono skargę w pozostałym zakresie.

Przepisy (12)

Główne

u.o.c. art. 112a

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Decyzja w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy wydawana jest w terminie 60 dni od dnia, w którym nastąpiło ostatnie z określonych zdarzeń (złożenie wniosku, uzupełnienie braków, złożenie dokumentów).

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola sądu obejmuje bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

p.p.s.a. art. 149 § 1 pkt 1 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd zobowiązuje organ do wydania aktu lub stwierdza bezczynność.

Pomocnicze

u.o.p.u. art. 100d § 1-4

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Przepis ten zawieszał bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących m.in. zezwoleń na pobyt czasowy. Sąd uznał jego dalsze stosowanie po 30 czerwca 2024 r. za niezgodne z Konstytucją.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie od organu na rzecz strony zwrotu kosztów postępowania.

k.p.a. art. 12 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organów administracji do działania wnikliwie i szybko.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 35 § 1 i 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Terminy załatwiania spraw przez organy administracji.

k.p.a. art. 37 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Instytucja ponaglenia na bezczynność organu.

u.o.p.s. art. 12 § 2 pkt 3 lit. a

Ustawa z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej

Zasady uiszczania opłaty skarbowej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezgodność przedłużania zawieszenia biegu terminów z Konstytucją RP i Kartą Praw Podstawowych UE. • Bezczynność organu w rozpatrzeniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy.

Odrzucone argumenty

Argument organu o zawieszeniu biegu terminu na podstawie art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. • Żądanie zasądzenia 6000 zł odszkodowania za doznaną krzywdę.

Godne uwagi sformułowania

nadzwyczajne okoliczności nie mogły stanowić podstawy do kolejnego – czwartego z rzędu przedłużenia obowiązywania art. 100d u.o.p.u. po dniu 30 czerwca 2024 r. • rozporoszonej kontroli konstytucyjności ustaw • odmówić zastosowania art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy [...] jako niezgodnego z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji • rozwiązanie ustawowe zawarte w art. 100d ust. 1 - 4 u.o.p.u. [...] jest nie do pogodzenia z ww. konstytucyjną zasadą prawa do sądu. • bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.

Skład orzekający

Krzysztof Wujek

przewodniczący

Małgorzata Herman

sprawozdawca

Marzanna Sałuda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Niezgodność przepisów zawieszających terminy postępowań administracyjnych z Konstytucją RP i prawem do sądu, nawet w sytuacjach kryzysowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, ale zasada prawa do sądu jest uniwersalna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia konstytucyjnego - prawa do sądu w kontekście przedłużających się procedur administracyjnych związanych z pobytem cudzoziemców. Pokazuje, jak sądy mogą kwestionować przepisy ustawowe w imię ochrony praw obywatelskich.

“Sąd administracyjny: Prawo do sądu ważniejsze niż przepisy blokujące procedury!”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst