III SAB/Gl 236/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę J. B. na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy w celu świadczenia pracy. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów KPA przez rażące przekroczenie terminów. Wojewoda argumentował, że bieg terminów został zawieszony na mocy art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, który wyłącza stosowanie przepisów o bezczynności. Sąd, powołując się na orzecznictwo NSA, uznał, że wielokrotne przedłużanie zawieszenia terminów po 30 czerwca 2024 r. jest niezgodne z Konstytucją RP, naruszając prawo do sądu. Mimo to, sąd stwierdził bezczynność organu, ale bez rażącego naruszenia prawa, zobowiązując organ do załatwienia wniosku w terminie 60 dni. Oddalono skargę w pozostałym zakresie i zasądzono koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów o zawieszeniu terminów w sprawach cudzoziemców w kontekście prawa do sądu i konstytucyjności przepisów.
Orzeczenie dotyczy konkretnego okresu i stanu prawnego, a odmowa zastosowania przepisu przez sąd administracyjny ma znaczenie tylko w danej sprawie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zawieszenie biegu terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt czasowy na mocy art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, przedłużane wielokrotnie, jest zgodne z Konstytucją RP, w szczególności z prawem do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wielokrotne przedłużanie zawieszenia terminów po 30 czerwca 2024 r. jest niezgodne z Konstytucją RP, naruszając prawo do sądu.
Uzasadnienie
NSA uznał, że ponad dwuletni okres zawieszenia terminów jest wystarczający, a dalsze przedłużanie stanowi ograniczenie praw i narusza zasadę pewności prawa oraz prawo do sądu. Sąd administracyjny odmówił zastosowania przepisu jako oczywistej sprzeczności z Konstytucją.
Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, jeśli nie załatwi sprawy w terminie określonym przepisami szczególnymi lub KPA?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, bezczynność ma miejsce, gdy organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub nie kończy postępowania w terminie.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do definicji bezczynności z KPA i p.p.s.a., wskazując, że brak podjęcia czynności lub niezakończenie postępowania w terminie stanowi bezczynność.
Czy bezczynność organu w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy miała charakter rażącego naruszenia prawa?
Odpowiedź sądu
Nie, w tym konkretnym przypadku bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że choć organ był w bezczynności, nie doszło do celowego unikania rozstrzygnięcia ani lekceważenia praw strony, a także wziął pod uwagę stanowisko NSA dotyczące przedłużania art. 100d u.o.p.u.
Przepisy (10)
Główne
u.p.o.u. art. 100d § 1-4
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Przepis ten, w brzmieniu nadanym nowelą ustawy, przedłużał zawieszenie biegu terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt czasowy do 30 września 2025 r., wyłączając stosowanie przepisów o bezczynności. Sąd odmówił zastosowania tego przepisu po 30 czerwca 2024 r. z uwagi na jego niezgodność z Konstytucją.
u.o.c. art. 112a
Ustawa o cudzoziemcach
Określa termin 60 dni na wydanie decyzji w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy, jednak bieg terminu rozpoczyna się od zaistnienia określonych zdarzeń.
Pomocnicze
K.p.a. art. 35 § § 1, § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki, z terminami miesięcznym lub dwumiesięcznym.
K.p.a. art. 37 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja bezczynności jako podstawy do wniesienia ponaglenia.
P.u.s.a. art. 1 § § 1, § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola sądów administracyjnych nad bezczynnością organów.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez sąd.
p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1 i 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania o zobowiązaniu organu do załatwienia sprawy i stwierdzeniu bezczynności.
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa zasądzenia kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa zasądzenia kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niezgodność art. 100d u.o.p.u. z Konstytucją RP po 30 czerwca 2024 r. w zakresie przedłużenia zawieszenia terminów.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Wojewody o zawieszeniu biegu terminów na podstawie art. 100d u.o.p.u. jako podstawa do oddalenia skargi.
Godne uwagi sformułowania
nadzwyczajne okoliczności, o których mowa powyżej nie mogły stanowić podstawy do kolejnego – czwartego z rzędu przedłużenia obowiązywania art. 100d u.o.p.u. po dniu 30 czerwca 2024 r. • rozporoszonej kontroli konstytucyjności ustaw • rozwiązanie ustawowe zawarte w art. 100d ust. 1 - 4 u.o.p.u. w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, w świetle którego cudzoziemiec nie może skorzystać z prawa domagania się (realnej) ochrony sądowej w sytuacji istniejącej opieszałości bezczynności bądź przewlekłego działania organu, jest nie do pogodzenia z ww. konstytucyjną zasadą prawa do sądu.
Skład orzekający
Adam Gołuch
sprawozdawca
Barbara Brandys-Kmiecik
przewodniczący
Magdalena Jankiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o zawieszeniu terminów w sprawach cudzoziemców w kontekście prawa do sądu i konstytucyjności przepisów."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego okresu i stanu prawnego, a odmowa zastosowania przepisu przez sąd administracyjny ma znaczenie tylko w danej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia konstytucyjności przepisów prawa administracyjnego, które wpływają na prawa obywatelskie i prawo do sądu, a także pokazuje mechanizm 'rozproszonej kontroli konstytucyjności' przez sądy administracyjne.
“Sąd administracyjny odmówił zastosowania przepisów, uznając je za niezgodne z Konstytucją. Czy prawo do sądu zostało naruszone?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.