III SAB/Gd 82/26Bezczynność wojewody zezwolenie pobyt długoterminowy UE 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżąca M. L., obywatelka Ukrainy, złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE. Po upływie ustawowych terminów na rozpoznanie sprawy, skarżąca wniosła skargę na bezczynność Wojewody Pomorskiego. Wojewoda Pomorski w odpowiedzi na skargę powołał się na przepisy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy (tzw. specustawa ukraińska), w szczególności art. 100c i 100d, które miały zawieszać bieg terminów do załatwiania spraw dotyczących zezwoleń pobytowych. Sąd uznał jednak, że przepisy te, w brzmieniu przedłużającym okres zawieszenia po 30 czerwca 2024 r., są sprzeczne z konstytucyjną zasadą prawa do sądu (art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP) oraz prawem do skutecznego środka prawnego przed sądem (art. 47 Karty Praw Podstawowych UE). Sąd podkreślił, że Naczelny Sąd Administracyjny w utrwalonym orzecznictwie uznał, iż przedłużanie tych przepisów po tej dacie nie znajduje uzasadnienia i narusza prawo do sądu. W związku z tym, sąd przyjął, że termin na rozpoznanie wniosku skarżącej rozpoczął bieg zgodnie z ustawą o cudzoziemcach, a Wojewoda Pomorski pozostawał w bezczynności. Sąd zobowiązał Wojewodę Pomorskiego do rozpoznania wniosku w terminie 30 dni, stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznał skarżącej sumę pieniężną w wysokości 1000 zł tytułem zadośćuczynienia za zwłokę oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie odmowy stosowania przepisów specustawy ukraińskiej zawieszających terminy po 30 czerwca 2024 r. z uwagi na naruszenie prawa do sądu. Uzasadnienie stwierdzenia rażącego naruszenia prawa przez organ administracji w przypadku długotrwałej bezczynności.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami specustawy ukraińskiej i ich stosowaniem po określonym terminie. Interpretacja przepisów o bezczynności i rażącym naruszeniu prawa.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, zawieszające bieg terminów do załatwiania spraw dotyczących zezwoleń pobytowych, mogą być stosowane po 30 czerwca 2024 r. w sytuacji, gdy ich dalsze stosowanie narusza konstytucyjną zasadę prawa do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, w brzmieniu przedłużającym okres zawieszenia biegu terminów po 30 czerwca 2024 r., są sprzeczne z konstytucyjną zasadą prawa do sądu i nie powinny być stosowane.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że dalsze przedłużanie okresu zawieszenia terminów na mocy specustawy ukraińskiej po 30 czerwca 2024 r. narusza konstytucyjne prawo do sądu i zasadę proporcjonalności, co potwierdza utrwalone orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. W związku z tym, sąd odmówił zastosowania tych przepisów i ocenił bezczynność organu na podstawie przepisów ustawy o cudzoziemcach.
Czy bezczynność Wojewody Pomorskiego w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, bezczynność Wojewody Pomorskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że rażące naruszenie prawa miało miejsce ze względu na długotrwały brak działania organu, jego postawę ignorującą wnioski strony, opóźnianie czynności formalnych oraz fakt, że od daty złożenia wniosku minęło już ponad dwukrotnie więcej czasu niż wynosi ustawowy termin na jego rozpoznanie, a organ nadal nie wydał decyzji.
Jaka jest wysokość zadośćuczynienia za bezczynność organu w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd przyznał skarżącej sumę pieniężną w wysokości 1000 zł tytułem zadośćuczynienia za bezczynność organu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przyznana kwota 1000 zł jest właściwa do zrekompensowania skarżącej niedogodności związanych z oczekiwaniem na rozpoznanie wniosku i postawą organu, oddalając wniosek o wyższą kwotę jako nadmierny.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (14)
Główne
p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zobowiązanie organu do dokonania czynności.
p.p.s.a. art. 149 § § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Stwierdzenie rażącego naruszenia prawa.
p.p.s.a. art. 149 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przyznanie sumy pieniężnej.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
u.c. art. 223
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Termin wydania decyzji o zezwoleniu na pobyt rezydenta długoterminowego UE.
u.c. art. 210 § ust. 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Termin wydania decyzji o zezwoleniu na pobyt rezydenta długoterminowego UE.
u.c. art. 210 § ust. 2
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Określenie początku biegu terminu na rozpoznanie wniosku.
Pomocnicze
k.p.a. art. 35 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki.
k.p.a. art. 35 § § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość określenia innych terminów w przepisach szczególnych.
k.p.a. art. 37 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja bezczynności organu.
u.p.o.u. art. 100d § ust. 1-4
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Przepisy dotyczące zawieszenia biegu terminów, uznane za niezgodne z Konstytucją RP po 30 czerwca 2024 r.
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Warunki ograniczania praw i wolności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy specustawy ukraińskiej dotyczące zawieszenia terminów nie mogą być stosowane po 30 czerwca 2024 r. z uwagi na naruszenie prawa do sądu. • Organ pozostawał w bezczynności, ponieważ nie rozpoznał wniosku w ustawowym terminie. • Bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Odrzucone argumenty
Organ argumentował, że bieg terminów został zawieszony na mocy specustawy ukraińskiej, co wyłączało możliwość stwierdzenia bezczynności.
Godne uwagi sformułowania
przepisy art. 100c i art. 100d ustawy z dnia 12 marca 2022 r. [...] stanowią rozwiązania generalne dotyczące wszystkich cudzoziemców - niezależnie od ich narodowości, a nie tylko tych, których pobyt w Polsce jest wywołany wojną w Ukrainie • Okres zawieszenia i nierozpoczęcia w ogóle biegu terminu do załatwienia sprawy wynikający z art. 100c ust. 1 i art. 100d ust. 1 specustawy ukraińskiej powinien być jednakowo uwzględniany przez sąd administracyjny przy ustalaniu okresu bezczynności, jak i przy ocenie stanu przewlekłości. • przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p. na okres po 30 czerwca 2024 r., nie miało już uzasadnienia w konstytucyjnej, traktatowej oraz konwencyjnej przesłance konieczności ograniczenia prawa do sądu • przedłużenie na mocy art. 1 pkt 3 ustawy z 15 maja 2024 r. [...] nastąpiło z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności, a tym samym z oczywistym naruszeniem m.in. art. 45 ust. 1 w zw. art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 47 w zw. z art. 52 ust. 1 KPP. • rozwiązanie ustawowe zawarte w art. 100d ust. 1 - 4 ustawy pomocowej w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą z dnia 15 maja 2024 r. [...] jest nie do pogodzenia z ww. konstytucyjną zasadą prawa do sądu. • nie może być pominięte, że skarżąca złożyła wniosek już w listopadzie 2024 r. • Działania organu powinny być zawsze nakierowane na rozpoznanie sprawy, a nie na sztuczne wydłużanie badania warunków formalnych wniosku.
Skład orzekający
Jolanta Sudoł
przewodniczący
Bartłomiej Adamczak
członek
Maja Pietrasik
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy stosowania przepisów specustawy ukraińskiej zawieszających terminy po 30 czerwca 2024 r. z uwagi na naruszenie prawa do sądu. Uzasadnienie stwierdzenia rażącego naruszenia prawa przez organ administracji w przypadku długotrwałej bezczynności."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami specustawy ukraińskiej i ich stosowaniem po określonym terminie. Interpretacja przepisów o bezczynności i rażącym naruszeniu prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia konstytucyjnego - prawa do sądu w kontekście specustawy ukraińskiej i bezczynności organów administracji. Pokazuje, jak sądy interpretują przepisy w obliczu potencjalnych naruszeń praw obywatelskich.
“Sąd: Specustawa ukraińska nie może blokować dostępu do sądu po 2024 roku!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.