Orzeczenie · 2025-09-11

III SAB/GD 302/25Bezczynność wojewody zezwole na pobyt czasowy

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2025-09-11
NSAAdministracyjneWysokawsa
cudzoziemcybezczynność postępowaniaprzewlekłość postępowaniazezwolenie na pobyt czasowyustawa o pomocy obywatelom Ukrainyprawo administracyjnesądownictwo administracyjneobywatelstwomigracja

Skarga została wniesiona przez M. H., obywatelkę Białorusi, przeciwko Wojewodzie Pomorskiemu z powodu bezczynności i przewlekłości postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o cudzoziemcach, wskazując na brak podjęcia czynności w ustawowych terminach oraz brak informowania o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy. Wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę został złożony 31 stycznia 2024 r. Organ wezwał do uzupełnienia braków formalnych, jednakże czynności organu były opieszałe, a termin 60 dni na wydanie decyzji (art. 112a ust. 1 u.o.c.) został znacznie przekroczony. Wojewoda Pomorski argumentował, że zastosowanie mają przepisy art. 100c i 100d specustawy ukraińskiej, które zawieszają biegi terminów w sprawach dotyczących cudzoziemców do 30 września 2025 r. Sąd administracyjny w Gdańsku nie zgodził się z tą interpretacją, uznając, że przepisy te dotyczą wyłącznie obywateli Ukrainy przybyłych w związku z konfliktem zbrojnym. Sąd podkreślił, że wyłączenie możliwości wniesienia skargi na bezczynność organu narusza konstytucyjne prawo do sądu. W ocenie Sądu, Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa. Sąd przyznał skarżącej sumę pieniężną w wysokości 2000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznane krzywdy, w tym niemożność uczestnictwa w pogrzebie matki i trudności związane z sytuacją życiową dzieci. Koszty postępowania zasądzono w kwocie 100 zł.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów specustawy ukraińskiej w kontekście praw cudzoziemców innych niż obywatele Ukrainy, prawo do sądu, odpowiedzialność organów za bezczynność i przewlekłość postępowania.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami wprowadzonymi w związku z konfliktem na Ukrainie, ale jego argumentacja dotycząca prawa do sądu i odpowiedzialności organów ma szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, zawieszające biegi terminów w sprawach dotyczących cudzoziemców, mają zastosowanie do obywateli innych państw niż Ukraina?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy te dotyczą wyłącznie obywateli Ukrainy przybyłych na terytorium RP w związku z działaniami wojennymi. Ich stosowanie do innych cudzoziemców jest niezgodne z Konstytucją RP i prawem UE.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że językowa i systemowa wykładnia specustawy ukraińskiej wskazuje, iż jej przepisy dotyczące zawieszenia terminów dotyczą tylko obywateli Ukrainy. Stosowanie ich do innych cudzoziemców ogranicza konstytucyjne prawo do sądu i prawo do dobrej administracji, nie jest proporcjonalne i może prowadzić do utrwalania niewydolności organów administracji.

Czy Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy obywatelce Białorusi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa.

Uzasadnienie

Organ wielokrotnie przekroczył 60-dniowy termin na wydanie decyzji, nie informował strony o przyczynach zwłoki ani o nowym terminie, a także nie podejmował czynności w sposób efektywny, co doprowadziło do znaczącego opóźnienia w załatwieniu sprawy.

Czy skarżącej należy się suma pieniężna z tytułu bezczynności i przewlekłości postępowania organu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, skarżącej należy się suma pieniężna w kwocie 2000 zł.

Uzasadnienie

Przyznana kwota ma zrekompensować skarżącej negatywne przeżycia i utrudnienia związane z opóźnieniem w załatwieniu sprawy, w tym stres związany z ograniczeniami w podróżowaniu i niepewnością co do sytuacji życiowej dzieci.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Stwierdzono bezczynność
Stwierdzono bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Pomorskiego z rażącym naruszeniem prawa. Przyznano skarżącej sumę pieniężną w kwocie 2000 zł.

Przepisy (20)

Główne

u.o.c. art. 112a § 1

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Określa 60-dniowy termin na wydanie decyzji w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy.

p.p.s.a. art. 149 § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

p.p.s.a. art. 149 § 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłość miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

p.p.s.a. art. 149 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może orzec o przyznaniu od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej.

Pomocnicze

u.p.o.u. art. 100c

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Sąd uznał, że przepisy te dotyczą wyłącznie obywateli Ukrainy przybyłych w związku z konfliktem zbrojnym, a nie innych cudzoziemców.

u.p.o.u. art. 100d

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Sąd uznał, że przepisy te dotyczą wyłącznie obywateli Ukrainy przybyłych w związku z konfliktem zbrojnym, a nie innych cudzoziemców.

u.o.c. art. 109 § 1

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Reguluje wymóg uzyskania informacji od stosownych służb.

u.o.c. art. 109 § 2

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Określa, że nieprzekazanie informacji w terminie uznaje się za spełnienie wymogu jej uzyskania.

u.o.c. art. 109 § 3

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Określa obowiązek organu do zawiadomienia o przedłużeniu terminu.

k.p.a. art. 35 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki.

k.p.a. art. 35 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Terminy załatwiania spraw (miesiąc, dwa miesiące).

k.p.a. art. 36

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek informowania o przyczynach zwłoki i nowym terminie.

k.p.a. art. 12 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada szybkości postępowania.

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa.

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada proporcjonalności przy ograniczaniu praw i wolności.

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.

Konstytucja RP art. 77 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do drogi sądowej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy specustawy ukraińskiej nie mają zastosowania do obywateli innych państw niż Ukraina. • Organ dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa. • Skarżącej należy się zadośćuczynienie za doznane krzywdy.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organu o zastosowaniu przepisów specustawy ukraińskiej do wszystkich cudzoziemców.

Godne uwagi sformułowania

nie stosuje się przepisów o bezczynności organów • nie można wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki • ochrona sądowa czysto iluzoryczną • nie da się tego jednak powiedzieć o obywatelach innych państw • nie sposób uznać tego rodzaju regulacji za zgodne z zasadą Rzeczypospolitej Polskiej jako państwa prawnego • nie powinna być ona stosowana

Skład orzekający

Alina Dominiak

sprawozdawca

Bartłomiej Adamczak

przewodniczący

Maja Pietrasik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów specustawy ukraińskiej w kontekście praw cudzoziemców innych niż obywatele Ukrainy, prawo do sądu, odpowiedzialność organów za bezczynność i przewlekłość postępowania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami wprowadzonymi w związku z konfliktem na Ukrainie, ale jego argumentacja dotycząca prawa do sądu i odpowiedzialności organów ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji przepisów prawa, które mogą ograniczać dostęp do wymiaru sprawiedliwości dla cudzoziemców. Pokazuje konflikt między potrzebą usprawnienia pracy urzędów a konstytucyjnymi prawami obywateli.

Czy przepisy dla uchodźców z Ukrainy pozbawiają inne narodowości prawa do sądu? WSA w Gdańsku odpowiada!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst