Orzeczenie · 2026-05-28

III SAB/Gd 180/26Bezczynność wojewody zezwolenie na pobyt czasowy

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2026-05-28
NSAAdministracyjneWysokawsa
cudzoziemcypobyt czasowybezczynność organuustawa o pomocy obywatelom UkrainyKPAPPSaprawo administracyjneWSAorzecznictwo

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęła skarga V. P. na bezczynność Wojewody Pomorskiego w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. Skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów KPA poprzez przekroczenie terminów do załatwienia sprawy. Wojewoda Pomorski w odpowiedzi na skargę powołał się na art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, który miał wyłączać stosowanie przepisów o bezczynności i przewlekłości do 4 marca 2026 r. Sąd, odwołując się do utrwalonego orzecznictwa NSA, uznał, że przedłużanie obowiązywania art. 100d po 30 czerwca 2024 r. jest niezgodne z Konstytucją RP (art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP) oraz prawem UE. W związku z tym, sąd przystąpił do merytorycznego rozpoznania sprawy. Ustalono, że skarżący złożył wniosek 28 stycznia 2025 r., a mimo wezwania do uzupełnienia wniosku i uzyskania opinii organów konsultacyjnych, organ nie wydał decyzji do dnia wyroku. Sąd stwierdził bezczynność organu, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę ponad 8-miesięczny okres oczekiwania i brak znaczących czynności organu. Zobowiązano Wojewodę Pomorskiego do rozpoznania wniosku w terminie 30 dni, stwierdzono rażące naruszenie prawa i przyznano skarżącemu 1000 zł zadośćuczynienia za doznaną krzywdę oraz zasądzono zwrot kosztów postępowania w wysokości 597 zł.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie stosowania przepisów o bezczynności organów administracji publicznej w sprawach cudzoziemców, pomimo przepisów wyłączających ich stosowanie, jeśli te przepisy są niezgodne z Konstytucją RP i prawem UE. Podkreślenie znaczenia prawa do sądu i zasady proporcjonalności.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, w tym interpretacji przepisów ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy oraz ich zgodności z Konstytucją RP i prawem UE. Może wymagać analizy w kontekście ewentualnych dalszych zmian legislacyjnych lub orzecznictwa.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przepisy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, w szczególności art. 100d, wyłączają możliwość wniesienia skargi na bezczynność organu w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy po 30 czerwca 2024 r.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przedłużanie obowiązywania art. 100d ustawy pomocowej po 30 czerwca 2024 r. jest niezgodne z Konstytucją RP i prawem UE, co umożliwia merytoryczne rozpoznanie skargi na bezczynność organu.

Uzasadnienie

Sąd, opierając się na orzecznictwie NSA, uznał, że dalsze przedłużanie przepisów ograniczających prawo do sądu w sprawach bezczynności po 30 czerwca 2024 r. narusza zasadę proporcjonalności i prawo do sądu, co czyni je niezgodnymi z Konstytucją RP.

Czy Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy V. P. i czy naruszenie to miało charakter rażący?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w sprawie, a naruszenie to miało charakter rażący z uwagi na znaczny upływ czasu i brak uzasadnionych przyczyn zwłoki.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organ nie dotrzymał ustawowego terminu 60 dni na rozpoznanie wniosku, a przez ponad 8 miesięcy od złożenia wniosku nie podjął praktycznie żadnych znaczących czynności. Brak aktywności organu, mimo upływu znacznego czasu, uzasadnia stwierdzenie rażącego naruszenia prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zobowiązano Wojewodę Pomorskiego do rozpoznania wniosku skarżącego o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w terminie 30 dni. Stwierdzono rażące naruszenie prawa przez bezczynność organu. Przyznano skarżącemu 1000 zł zadośćuczynienia.

Przepisy (13)

Główne

u.o.c. art. 112a § ust. 1-2

Ustawa o cudzoziemcach

Określa 60-dniowy termin na wydanie decyzji w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy.

p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zobowiązanie organu do wydania aktu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 149 § § 1a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stwierdzenie rażącego naruszenia prawa przez bezczynność organu.

p.p.s.a. art. 149 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość przyznania sumy pieniężnej od organu.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi w pozostałym zakresie.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Pomocnicze

u.p.o.u. art. 100d

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Sąd uznał, że przedłużenie obowiązywania art. 100d po 30 czerwca 2024 r. jest niezgodne z Konstytucją RP i prawem UE, co umożliwia rozpoznanie skargi na bezczynność.

k.p.a. art. 12 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie zasady terminowego załatwiania spraw.

k.p.a. art. 35 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawowy termin załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 36 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Możliwość przedłużenia terminu załatwienia sprawy.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenia praw i wolności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedłużanie art. 100d ustawy pomocowej po 30 czerwca 2024 r. jest niezgodne z Konstytucją RP i prawem UE. • Bezczynność organu w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. • Skarżący poniósł szkodę w wyniku bezczynności organu, uzasadniającą przyznanie zadośćuczynienia.

Odrzucone argumenty

Argument Wojewody Pomorskiego o wyłączeniu stosowania przepisów o bezczynności na podstawie art. 100d ustawy pomocowej do 4 marca 2026 r.

Godne uwagi sformułowania

przedłużenie obowiązywania art. 100d ustawy pomocowej po dniu 30 czerwca 2024 r., nie miało już uzasadnienia w konstytucyjnej, traktatowej oraz konwencyjnej przesłance konieczności ograniczenia prawa do sądu • przedłużenie na mocy art. 1 pkt 3 ustawy z 15 maja 2024 r. ... nastąpiło z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności, a tym samym z oczywistym naruszeniem m.in. art. 45 ust. 1 w zw. art. 31 ust. 3 Konstytucji RP • oceny bezczynności albo przewlekłości w sprawach, o których mowa w art. 100d ust. 1 u.o.p., należy dokonywać z uwzględnieniem zdarzeń zaistniałych od 1 lipca 2024 r. • bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa • stan bezczynności jest znaczny, uporczywy i nie daje się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa

Skład orzekający

Jacek Hyla

przewodniczący

Jolanta Sudoł

sprawozdawca

Adam Osik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania przepisów o bezczynności organów administracji publicznej w sprawach cudzoziemców, pomimo przepisów wyłączających ich stosowanie, jeśli te przepisy są niezgodne z Konstytucją RP i prawem UE. Podkreślenie znaczenia prawa do sądu i zasady proporcjonalności."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, w tym interpretacji przepisów ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy oraz ich zgodności z Konstytucją RP i prawem UE. Może wymagać analizy w kontekście ewentualnych dalszych zmian legislacyjnych lub orzecznictwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawami cudzoziemców i bezczynnością organów administracji, a także interpretacji przepisów wprowadzonych w związku z sytuacją kryzysową. Wyrok podkreśla prymat Konstytucji i prawa UE nad przepisami krajowymi, co jest istotne dla prawników i obywateli.

“Cudzoziemcy mają prawo do sądu nawet w obliczu kryzysu: WSA w Gdańsku przełamuje barierę bezczynności urzędników.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst