III SA/Wa 2765/13Uchylenie postanowienia o zarzutach w postępowaniu zabezpieczającym 10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa wywodzi się ze skargi spółki G. sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej (DIS) w przedmiocie zarzutów w postępowaniu zabezpieczającym. Naczelnik Urzędu Skarbowego (NUS) zabezpieczył należności budżetowe z tytułu VAT na majątku spółki na kwotę ponad 49 mln zł. Spółka wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania zabezpieczającego, podnosząc m.in. wygaśnięcie obowiązku, błąd co do osoby zobowiązanego, niespełnienie wymogów formalnych, zastosowanie zbyt uciążliwego środka oraz niedopuszczalność zabezpieczenia. NUS uznał większość zarzutów za niezasadne lub niedopuszczalne, powołując się na toczące się postępowanie odwoławcze od decyzji podatkowej lub zgodność z wzorami formularzy. DIS, rozpatrując zażalenie spółki, uchylił postanowienie NUS w części dotyczącej niedopuszczalności zarzutów wygaśnięcia zobowiązania i niezgodności obowiązku z orzeczeniem, uznając je za niezasadne, a w pozostałym zakresie utrzymał postanowienie NUS w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie DIS. Sąd uznał, że DIS naruszył zasadę dwuinstancyjności oraz art. 34 § 1 u.p.e.a., ponieważ błędnie rozpoznał merytorycznie zarzuty, które powinny były zostać rozpoznane przez NUS jako organ egzekucyjny i wierzyciel jednocześnie. Sąd wskazał, że w sytuacji, gdy wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym, wydanie postanowienia o niedopuszczalności zarzutu jest bezprzedmiotowe, a organ powinien rozpoznać zarzuty merytorycznie. WSA uznał, że DIS powinien był uchylić postanowienie NUS i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących zarzutów w postępowaniu zabezpieczającym, gdy organ egzekucyjny jest jednocześnie wierzycielem, oraz zasady dwuinstancyjności w postępowaniu administracyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wierzyciel i organ egzekucyjny to ten sam podmiot (np. naczelnik urzędu skarbowego).
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ egzekucyjny, będący jednocześnie wierzycielem, może uznać zarzuty w postępowaniu zabezpieczającym za niedopuszczalne, zamiast rozpoznać je merytorycznie, gdy kwestia ta jest przedmiotem odrębnego postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w sytuacji gdy wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym, wydanie postanowienia o niedopuszczalności zarzutu jest bezprzedmiotowe. Organ powinien rozpoznać zarzuty merytorycznie, a w przypadku stwierdzenia wadliwości postanowienia organu egzekucyjnego, powinien uchylić je i przekazać do ponownego rozpoznania.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że działanie DIS, który rozpoznał merytorycznie zarzuty uznane przez NUS za niedopuszczalne, narusza zasadę dwuinstancyjności i art. 34 § 1 u.p.e.a. Zgodnie z uchwałą NSA I FPS 4/06, w przypadku gdy wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym, bezprzedmiotowe jest wydawanie postanowienia o niedopuszczalności zarzutu.
Czy zarządzenie zabezpieczenia zawierało błędy formalne lub merytoryczne, które uzasadniałyby uchylenie zabezpieczenia?
Odpowiedź sądu
Sąd uznał, że zarzut dotyczący błędnego pouczenia o podstawie zarzutu nie miał wpływu na wynik sprawy, a zarzut błędu co do osoby zobowiązanego nie był uzasadniony. Zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka zabezpieczenia również nie został uznany za zasadny.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że zarządzenie zabezpieczenia odpowiadało obowiązującemu wzorowi, a wskazanie art. 165 u.p.e.a. jako podstawy zarzutu było błędem wzoru, który nie pozbawił strony możliwości wniesienia zarzutów. Zajęcie rachunków bankowych uznano za jeden z mniej uciążliwych środków egzekucyjnych.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (14)
Główne
u.p.e.a. art. 33 § pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zarzut wygaśnięcia obowiązku przez zapłatę podatku.
u.p.e.a. art. 33 § pkt 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zarzut błędu co do osoby zobowiązanego.
u.p.e.a. art. 156
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wymogi zarządzenia zabezpieczenia.
u.p.e.a. art. 33 § pkt 8
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zarzut zastosowania środka zabezpieczenia zbyt uciążliwego.
u.p.e.a. art. 33 § pkt 6
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zarzut niedopuszczalności zabezpieczenia w trybie administracyjnym.
u.p.e.a. art. 33 § pkt 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zarzut określenia zabezpieczonego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia.
u.p.e.a. art. 34 § § 1a
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Niedopuszczalność zarzutu, gdy był przedmiotem innego postępowania.
u.p.e.a. art. 34 § § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi.
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie zaskarżonego aktu.
p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określenie zakresu, w jakim uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach.
p.p.s.a. art. 205
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach.
Pomocnicze
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada dwuinstancyjności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
DIS naruszył zasadę dwuinstancyjności i art. 34 § 1 u.p.e.a., błędnie rozpoznając merytorycznie zarzuty, które powinny były zostać rozpoznane przez NUS jako organ egzekucyjny i wierzyciel jednocześnie.
Odrzucone argumenty
Zarzut błędu co do osoby zobowiązanego. • Zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka zabezpieczenia. • Zarzut dotyczący błędnego pouczenia o podstawie zarzutu.
Godne uwagi sformułowania
bezprzedmiotowe jest wydanie postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów [...] w przypadku, gdy wierzycielem jest Skarb Państwa, reprezentowany przez kierownika statio fisci – naczelnika urzędu skarbowego, który jednocześnie jest organem egzekucyjnym • zasada niekonkurencyjności środków prawnych • naruszało [...] zasadę dwuinstancyjności postępowania wyrażoną w art. 15 k.p.a. • zajęcie wierzytelności z rachunków bankowych zobowiązanego stanowi jeden z mniej uciążliwych środków egzekucyjnych.
Skład orzekający
Marta Waksmundzka-Karasińska
przewodniczący
Bożena Dziełak
sędzia
Anna Wesołowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zarzutów w postępowaniu zabezpieczającym, gdy organ egzekucyjny jest jednocześnie wierzycielem, oraz zasady dwuinstancyjności w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wierzyciel i organ egzekucyjny to ten sam podmiot (np. naczelnik urzędu skarbowego).
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie procedur administracyjnych i zasady dwuinstancyjności, nawet w skomplikowanych postępowaniach zabezpieczających. Pokazuje też, jak sąd administracyjny może korygować błędy organów niższych instancji.
“Sąd administracyjny uchyla decyzję: organ egzekucyjny nie może być jednocześnie sędzią we własnej sprawie!”
Dane finansowe
WPS: 49 321 685 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.