Orzeczenie · 2026-01-22

III SA/Lu 596/25Uchylenie decyzji ewidencja gruntów

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Miejsce
Lublin
Data
2026-01-22
NSANieruchomościwsa
ewidencja gruntównieruchomościprawo geodezyjnezmiana użytku gruntowegopostępowanie administracyjneWSAaktualizacja danychklasyfikacja gruntów

Spółka [...] Sp. z o.o. wniosła o zmianę oznaczenia użytków gruntowych kilkunastu działek w ewidencji gruntów i budynków z "innych terenów zabudowanych" (Bi) na "grunty orne i nieużytki" (R, N) lub "łąki trwałe" (Ł). Organy administracji, począwszy od Starosty Bialskiego, a skończywszy na Lubelskim Wojewódzkim Inspektorze Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, odmawiały dokonania tej zmiany, argumentując, że aktualizacja ewidencji wymaga przedłożenia dokumentów geodezyjnych potwierdzających nowy stan prawny lub faktyczny, które powstały po ostatnim wpisie. Spółka kwestionowała prawidłowość oznaczenia działek jako Bi, wskazując na ich faktyczne wykorzystanie jako gruntów rolnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżoną decyzję Inspektora, uznając, że organy naruszyły przepisy postępowania, w szczególności art. 79a KPA. Sąd wskazał, że organ odwoławczy wydał decyzję przedwcześnie, nie czekając na stanowisko strony po zawiadomieniu o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, a także nie rozpatrzył wniosku strony o wyznaczenie terminu na złożenie dokumentów. Sąd podkreślił, że postępowanie administracyjne powinno być prowadzone z poszanowaniem zasady czynnego udziału strony i że organ powinien precyzyjnie wskazać, jakie przesłanki zależne od strony nie zostały spełnione.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków, gdy strona kwestionuje istniejący wpis i domaga się przywrócenia poprzedniego stanu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 79a KPA, poprzez przedwczesne wydanie decyzji i brak umożliwienia stronie czynnego udziału w postępowaniu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ odwoławczy wydał decyzję przedwcześnie, nie czekając na stanowisko strony po zawiadomieniu o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, a także nie rozpatrzył wniosku strony o wyznaczenie terminu na złożenie dokumentów. Naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Jaki jest zakres kognicji organów ewidencyjnych w zakresie aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Ewidencja gruntów ma charakter techniczno-deklaratoryjny i nie kształtuje nowego stanu prawnego. Aktualizacja polega na wprowadzaniu udokumentowanych zmian, a nie na korygowaniu wpisów na podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów.

Uzasadnienie

Sąd potwierdził, że istotą ewidencji jest spisywanie istniejącego stanu prawnego i faktycznego na podstawie dokumentów. Organy ewidencyjne nie rozstrzygają sporów o prawo, a jedynie rejestrują zmiany udokumentowane zgodnie z przepisami prawa geodezyjnego i kartograficznego.

Czy wniosek o zmianę danych w ewidencji gruntów, złożony po terminie na zgłaszanie zarzutów do modernizacji, powinien być traktowany jako zwykły wniosek o zmianę danych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zarzuty zgłoszone po terminie określonym w art. 24a ust. 9 p.g.k. traktuje się jak wnioski o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że wniosek skarżącej złożony po terminie na zgłaszanie zarzutów do modernizacji ewidencji gruntów był traktowany jako zwykły wniosek o zmianę danych, co oznaczało konieczność udokumentowania wnioskowanej zmiany zgodnie z przepisami.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty Bialskiego o odmowie aktualizacji informacji w ewidencji gruntów i budynków.

Przepisy (27)

Główne

p.g.k. art. 24 § ust. 2c

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia decyzji w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

k.p.a. art. 79a § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu wskazania stronie przesłanek zależnych od niej, które nie zostały spełnione lub wykazane.

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa uchylenia decyzji w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

Pomocnicze

p.g.k. art. 2 § pkt 8

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Definicja ewidencji gruntów i budynków (kataster nieruchomości) jako systemu informacyjnego.

p.g.k. art. 20 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Zakres danych ewidencyjnych dotyczących gruntów.

p.g.k. art. 20 § ust. 2 pkt 1

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Obowiązek zgłaszania zmian danych ewidencyjnych przez właściciela lub władającego.

p.g.k. art. 22 § ust. 2

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Termin zgłaszania zmian danych ewidencyjnych.

p.g.k. art. 24 § ust. 2a

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Podstawy aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

p.g.k. art. 24 § ust. 2b

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Sposoby aktualizacji informacji w ewidencji gruntów i budynków.

p.g.k. art. 24a § ust. 8

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Dane z modernizacji ewidencji stają się danymi ewidencji po upływie terminu na zgłaszanie zarzutów.

p.g.k. art. 24a § ust. 12

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Zarzuty zgłoszone po terminie traktuje się jak wnioski o zmianę danych.

Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. 29a § ust. 1

Aktualizacja ewidencji następuje przez wprowadzanie udokumentowanych zmian.

Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków § Załącznik nr 1

Zasady zaliczania gruntów do poszczególnych użytków gruntowych.

p.p.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

k.p.a. art. 10 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i interesu społecznego.

k.p.a. art. 75 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Dopuszczalność dowodów w postępowaniu administracyjnym.

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 78 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do dowodów.

k.p.a. art. 79a § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Możliwość przedłożenia przez stronę dodatkowych dowodów w terminie.

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa wznowienia postępowania administracyjnego.

k.p.a. art. 57 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Terminy w postępowaniu administracyjnym.

k.p.a. art. 57 § § 5 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Moment uznania pisma za wniesione w terminie.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c

Stawka minimalna opłat za czynności radcy prawnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organ przepisów postępowania, w szczególności art. 79a KPA, poprzez przedwczesne wydanie decyzji i brak umożliwienia stronie czynnego udziału w postępowaniu. • Organ nie rozpoznał wniosku strony o wyznaczenie terminu na złożenie dokumentów.

Godne uwagi sformułowania

Ewidencja gruntów i budynków pełni funkcje informacyjno-techniczne, nie rozstrzygając sporów o prawo. • Wpisy w ewidencji gruntów i budynków nie mają charakteru konstytutywnego, ale wyłącznie deklaratoryjny. • Aktualizacja ewidencji następuje przez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. • Organ powinien wskazać stronie przesłanki zależne od niej, które nie zostały spełnione lub wykazane.

Skład orzekający

Anna Strzelec

przewodniczący

Iwona Tchórzewska

sprawozdawca

Marcin Małek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznych aspektów prowadzenia ewidencji gruntów i budynków oraz interpretacji przepisów KPA w kontekście zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i nieruchomościami.

“Sąd administracyjny uchyla decyzję ws. ewidencji gruntów z powodu naruszenia praw strony.”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst