III SA/Kr 962/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Prokuratora Okręgowego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), które utrzymało w mocy odmowę stwierdzenia nieważności postanowienia Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych (GKRPA). GKRPA wydała pozytywną opinię w sprawie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, opierając się na uchwałach Rady Gminy. Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności postanowienia GKRPA, zarzucając, że zostało ono wydane na podstawie uchwał, które zostały następnie uznane za nieważne przez Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) z mocą wsteczną (ex tunc). SKO odmówiło stwierdzenia nieważności, argumentując, że stwierdzenie nieważności uchwały rady gminy nie jest podstawą do stwierdzenia nieważności postanowienia wydanego na jej podstawie, a jedynie może być podstawą do jego wzruszenia w trybie określonym w Kodeksie postępowania administracyjnego, np. wznowienia postępowania. SKO podkreśliło, że w momencie wydawania postanowienia GKRPA, uchwały te obowiązywały, a organ nie miał kompetencji do badania ich zgodności z prawem. WSA w Krakowie oddalił skargę Prokuratora, podzielając stanowisko SKO. Sąd uznał, że stwierdzenie nieważności aktu prawa miejscowego przez sąd administracyjny nie powoduje automatycznie nieważności rozstrzygnięcia administracyjnego wydanego na jego podstawie. Podkreślono znaczenie zasad stabilności obrotu prawnego, ochrony praw nabytych oraz trwałości decyzji ostatecznych. Sąd odwołał się do bogatego orzecznictwa NSA i doktryny, które zgodnie wskazują, że wadliwość decyzji wydanej w oparciu o nieważny akt prawa miejscowego ma charakter następczy i może być podstawą do wzruszenia, a nie stwierdzenia nieważności, zgodnie z art. 147 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja skutków stwierdzenia nieważności aktu prawa miejscowego dla rozstrzygnięć administracyjnych wydanych na jego podstawie, zasady stabilności obrotu prawnego i ochrony praw nabytych.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy akt prawa miejscowego został uznany za nieważny przez sąd administracyjny po wydaniu rozstrzygnięcia administracyjnego opartego na tym akcie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy stwierdzenie nieważności uchwały rady gminy przez sąd administracyjny z mocą wsteczną (ex tunc) powoduje automatycznie stwierdzenie nieważności postanowienia organu administracji wydanego na podstawie tej uchwały?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, stwierdzenie nieważności uchwały rady gminy nie powoduje automatycznie stwierdzenia nieważności postanowienia wydanego na jej podstawie. Może być jedynie podstawą do jego wzruszenia w trybie określonym w przepisach.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wadliwość decyzji wydanej w oparciu o nieważny akt prawa miejscowego ma charakter następczy i nie jest samoistną podstawą do stwierdzenia nieważności tej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Należy brać pod uwagę zasady stabilności obrotu prawnego i ochrony praw nabytych. Stwierdzenie nieważności uchwały otwiera drogę do wzruszenia rozstrzygnięcia indywidualnego w trybie określonym w art. 147 § 2 p.p.s.a.
Jak należy interpretować pojęcie 'wzruszenia' rozstrzygnięć w sprawach indywidualnych w kontekście art. 147 § 2 p.p.s.a. w przypadku stwierdzenia nieważności aktu prawa miejscowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
'Wzruszenie' należy interpretować wąsko, jako nieobejmujące wszystkich trybów pozbawienia mocy obowiązującej aktu administracyjnego, w szczególności nie obejmuje ono trybu stwierdzenia nieważności.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do literalnej wykładni art. 147 § 2 p.p.s.a. oraz orzecznictwa NSA, które zgodnie wskazują, że stwierdzenie nieważności aktu prawa miejscowego nie powoduje automatycznej nieważności aktu prawnego podjętego na jego podstawie, a jedynie otwiera możliwość jego wzruszenia w trybach określonych w postępowaniu administracyjnym.
Przepisy (8)
Główne
k.p.a. art. 156 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Sąd uznał, że stwierdzenie nieważności uchwały rady gminy nie jest samoistną podstawą do stwierdzenia nieważności postanowienia wydanego na jej podstawie.
u.w.t. art. 18 § 3a
Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
Zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych wydaje się po uzyskaniu pozytywnej opinii GKRPA o zgodności lokalizacji punktu sprzedaży z uchwałami rady gminy.
p.p.s.a. art. 147 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcia w sprawach indywidualnych, wydane na podstawie uchwały lub aktu, co do których sąd administracyjny stwierdził ich nieważność lub stwierdził, że zostały wydane z naruszeniem prawa, podlegają wzruszeniu w trybie określonym w postępowaniu administracyjnym albo w postępowaniu szczególnym.
Pomocnicze
u.w.t. art. 12 § 1-3
Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
Przepisy dotyczące uchwał rady gminy w przedmiocie liczby punktów sprzedaży napojów alkoholowych i zasad ich usytuowania.
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia.
k.p.a. art. 145 § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do wznowienia postępowania administracyjnego (nowe okoliczności faktyczne).
k.p.a. art. 154
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Warunki uchylenia lub zmiany decyzji, na podstawie których strona nie nabyła prawa.
k.p.a. art. 155
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Warunki uchylenia lub zmiany decyzji tworzącej prawa nabyte.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stwierdzenie nieważności uchwały rady gminy nie powoduje automatycznie nieważności postanowienia wydanego na jej podstawie. • Należy stosować zasady stabilności obrotu prawnego i ochrony praw nabytych. • Art. 147 § 2 p.p.s.a. otwiera drogę do wzruszenia, a nie stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia indywidualnego.
Odrzucone argumenty
Postanowienie GKRPA wydane na podstawie uchwały, która została następnie uznana za nieważną, jest nieważne z mocy prawa. • Nieważność uchwały rady gminy powinna skutkować stwierdzeniem nieważności postanowienia GKRPA na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. • Pojęcie 'wzruszenia' w art. 147 § 2 p.p.s.a. powinno obejmować również stwierdzenie nieważności.
Godne uwagi sformułowania
stwierdzenie nieważności uchwały rady gminy przez sąd administracyjny, który stanowił podstawę prawną wskazaną w rozstrzygnięciu administracyjnym, nie stanowi automatycznie o konieczności następczego stwierdzenia nieważności tego rozstrzygnięcia administracyjnego • nie można twierdzić, że uchwała ta z uwagi na swą wadliwość nigdy nie weszła do obiegu prawnego • wadliwość decyzji wydanej w oparciu o nieważny akt prawa miejscowego ma charakter następczy i jest skutkiem zdarzeń późniejszych • nie można obarczać organu stosującego prawo odpowiedzialnością za wadliwe działanie organów stanowiących prawo
Skład orzekający
Katarzyna Marasek-Zybura
przewodniczący
Tadeusz Kiełkowski
sprawozdawca
Elżbieta Czarny-Drożdżejko
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja skutków stwierdzenia nieważności aktu prawa miejscowego dla rozstrzygnięć administracyjnych wydanych na jego podstawie, zasady stabilności obrotu prawnego i ochrony praw nabytych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy akt prawa miejscowego został uznany za nieważny przez sąd administracyjny po wydaniu rozstrzygnięcia administracyjnego opartego na tym akcie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie administracyjnym – jak stwierdzenie nieważności aktu niższego rzędu wpływa na decyzje wydane na jego podstawie. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Nieważna uchwała rady gminy – czy to oznacza nieważność decyzji administracyjnej?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.