III SA/Kr 290/26Uchylenie odmowy świadczenia wychowawczego piecza zastępcza
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia wychowawczego skarżącemu R.R., który umieścił dziecko w rodzinie zastępczej. Organ ZUS dwukrotnie odmawiał przyznania świadczenia, argumentując, że skarżący nie przedłożył wymaganego przez art. 13 ust. 4 pkt 3 lit. ca ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci zaświadczenia z PCPR lub innego organizatora pieczy zastępczej. Skarżący dołączył do wniosku "wskazanie pieczy zastępczej" z MOPS w Krakowie oraz postanowienie sądu o umieszczeniu dziecka w rodzinie zastępczej. Organ uznał te dokumenty za niewystarczające, stosując nadmiernie formalistyczną wykładnię przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że "wskazanie pieczy zastępczej" wystawione przez MOPS w Krakowie miało charakter wymaganego zaświadczenia i prawidłowo potwierdzało fakt umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej od dnia 6 sierpnia 2025 r. Sąd podkreślił, że organ nie powinien odrzucać dokumentów urzędowych tylko z powodu ich nazwy, zwłaszcza gdy potwierdzają one faktyczny stan rzeczy. Sąd zarzucił organowi naruszenie przepisów KPA, w tym zasady dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, poprzez niejasne wezwania i nadmierny formalizm. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję ZUS oraz poprzedzającą ją decyzję.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdza, że organy administracji powinny kierować się celem przepisów i faktycznym stanem rzeczy, a nie tylko formalną nazwą dokumentów, zwłaszcza w sprawach dotyczących świadczeń socjalnych i rodzinnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej i wymogów formalnych związanych z wnioskiem o świadczenie wychowawcze.
Zagadnienia prawne (2)
Czy "wskazanie pieczy zastępczej" wystawione przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej jest dokumentem równoważnym z "zaświadczeniem" wymaganym przez art. 13 ust. 4 pkt 3 lit. ca ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci do przyznania świadczenia wychowawczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, "wskazanie pieczy zastępczej" jest dokumentem równoważnym z wymaganym zaświadczeniem, ponieważ potwierdza fakt umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej i jest wydane przez właściwy organ.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ ZUS zastosował nadmierny formalizm, odrzucając dokument "wskazanie pieczy zastępczej" tylko z powodu jego nazwy. Dokument ten, wydany przez MOPS (który w tym zakresie pełni funkcję organizatora pieczy zastępczej), potwierdzał wszystkie istotne okoliczności wymagane przez ustawę, w tym datę umieszczenia dziecka w pieczy.
Czy organ administracji publicznej może odmówić przyznania świadczenia z powodu formalnego uchybienia w nazwie przedłożonego dokumentu, mimo że jego treść jednoznacznie potwierdza spełnienie przesłanek materialnoprawnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie może odmówić przyznania świadczenia z powodu nadmiernego formalizmu i błędnej interpretacji przepisów, jeśli faktyczny stan rzeczy został prawidłowo udokumentowany innymi dowodami.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organ naruszył przepisy KPA, w tym zasady postępowania, dokładnego wyjaśniania stanu faktycznego i pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, poprzez niejasne wezwania i odrzucenie dokumentów bez uzasadnionej przyczyny. Celem ustawy jest wsparcie rodzin, a nie sankcjonowanie formalnych braków.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (12)
Główne
u.p.w.d. art. 13 § ust. 4 pkt 3 lit. ca
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Do wniosku o świadczenie wychowawcze należy dołączyć zaświadczenie organizatora pieczy zastępczej o umieszczeniu dziecka w pieczy wraz z datą umieszczenia. Sąd uznał, że "wskazanie pieczy zastępczej" z MOPS jest takim zaświadczeniem.
p.p.s.a. art. 145 § §1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd.
Pomocnicze
u.w.s.p.z. art. 190
Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
u.w.s.p.z. art. 76 § ust. 2
Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
Zadania PCPR w miastach na prawach powiatu realizują miejskie ośrodki pomocy społecznej.
u.p.s. art. 112 § ust. 2
Ustawa o pomocy społecznej
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada podejmowania wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 8 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada przekonywania.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
k.c. art. 217
Kodeks cywilny
Komentarz do przepisu dotyczącego zaświadczeń.
Argumenty
Skuteczne argumenty
"Wskazanie pieczy zastępczej" z MOPS jest dokumentem równoważnym z wymaganym zaświadczeniem. • Organ zastosował nadmierny formalizm, odrzucając dokumenty potwierdzające faktyczny stan rzeczy. • Organ naruszył przepisy KPA, w tym zasady postępowania i pogłębiania zaufania obywateli.
Godne uwagi sformułowania
"organ umknął fakt, że wystawiony przez MOPS w Krakowie dokument "Wskazanie pieczy zastępczej" miał charakter zaświadczenia" • "Dokument bez nagłówka «zaświadczenie» pozostaje zaświadczeniem, jeżeli stanowi urzędowe potwierdzenie określonych faktów lub stanu prawnego" • "organ rażąco naruszył wszystkie wymienione w skardze przepisy [...] poprzez formułowanie pism kierowanych do skarżącego w sposób całkowicie niezrozumiały"
Skład orzekający
Ewa Michna
sprawozdawca
Jakub Makuch
członek
Maria Zawadzka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdza, że organy administracji powinny kierować się celem przepisów i faktycznym stanem rzeczy, a nie tylko formalną nazwą dokumentów, zwłaszcza w sprawach dotyczących świadczeń socjalnych i rodzinnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej i wymogów formalnych związanych z wnioskiem o świadczenie wychowawcze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje typowy konflikt między formalizmem organów a potrzebami obywateli, szczególnie w kontekście świadczeń rodzinnych. Jest to przykład, jak drobne uchybienia formalne mogą prowadzić do odmowy przyznania należnego wsparcia.
“Czy nazwa dokumentu ważniejsza niż jego treść? Sąd administracyjny stanął w obronie rodziny zastępczej.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.