Orzeczenie · 2026-09-07

III SA/Gl 764/26Odrzucenie skargi ZUS właściwość sądów 11

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2026-09-07
NSAUbezpieczenia społeczneŚredniawsa
ubezpieczenia społeczneZUSwłaściwość sądusądy administracyjnesądy powszechneprawo pracydelegowanie pracownikówustawodawstwo właściwe

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę J. P. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 11 maja 2026 r. nr 121, dotyczącą ustalenia właściwego ustawodawstwa w zakresie ubezpieczeń społecznych w sytuacji równoczesnego prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce i wykonywania pracy najemnej za granicą. Sąd, badając dopuszczalność skargi, stwierdził, że sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym ustalenie właściwego ustawodawstwa, należą do właściwości sądów powszechnych, zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego oraz ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Sąd podkreślił, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w zakresie określonym w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a katalog spraw podlegających ich jurysdykcji nie obejmuje tego typu spraw ubezpieczeniowych. W związku z tym, skarga została uznana za niedopuszczalną i odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., z pouczeniem skarżącej o możliwości wniesienia odwołania do Sądu Okręgowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących ubezpieczeń społecznych i ustalenia właściwego ustawodawstwa.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego typu sprawy (ustalenie ustawodawstwa) i wyłączenia jurysdykcji sądów administracyjnych.

Zagadnienia prawne (1)

Czy skarga na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie ustalenia właściwego ustawodawstwa w zakresie ubezpieczeń społecznych podlega kognicji sądów administracyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga taka nie podlega kognicji sądów administracyjnych, lecz sądów powszechnych.

Uzasadnienie

Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym ustalenie właściwego ustawodawstwa, są sprawami cywilnymi podlegającymi właściwości sądów powszechnych, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na akty i czynności wymienione w art. 3 § 2 P.p.s.a., a sprawy ubezpieczeniowe w tym zakresie nie mieszczą się w tym katalogu, z wyjątkiem ściśle określonych sytuacji nieobjętych niniejszą sprawą.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Skarga odrzucona jako niedopuszczalna z uwagi na niewłaściwość sądu administracyjnego.

Przepisy (17)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Katalog skarg na określone działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność.

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne są właściwe w sprawach skarg na bezczynność organów jedynie w przypadkach określonych w pkt 1-4a tego przepisu, czyli aktów wydawanych w sprawach administracyjnych.

K.p.c. art. 2

Ustawa Kodeks postępowania cywilnego

K.p.c. art. 476 § 2

Ustawa Kodeks postępowania cywilnego

K.p.c. art. 476 § 3

Ustawa Kodeks postępowania cywilnego

u.s.u.s. art. 83 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 83 § 2

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 83 § 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Konstytucja RP art. 177

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 184

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.p.a. art. 138 § 2

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 180 § 2

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.c. art. 1

Ustawa Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa dotycząca ustalenia właściwego ustawodawstwa w zakresie ubezpieczeń społecznych należy do właściwości sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych.

Godne uwagi sformułowania

kontrola legalności decyzji o odmowie ponownego ustalenia właściwego ustawodawstwa nie podlega kontroli sądów administracyjnych tylko sądów powszechnych • sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w zakresie określonym w ustawie • sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych są sprawami cywilnymi, do których rozpoznania powołane są sądy powszechne • weryfikacja decyzji ostatecznych wydawanych w przedmiocie ubezpieczeń społecznych dokonywana jest przez sąd powszechny

Skład orzekający

Adam Gołuch

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących ubezpieczeń społecznych i ustalenia właściwego ustawodawstwa."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego typu sprawy (ustalenie ustawodawstwa) i wyłączenia jurysdykcji sądów administracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej - właściwości sądu, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w ubezpieczeniach społecznych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

“Kiedy ZUS i sądy administracyjne się mijają: kluczowa decyzja o właściwości sądu.”

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst