III PZ 3/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powódki J. C. na wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 13 grudnia 2022 r., który uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 20 listopada 2019 r. i zniósł postępowanie sądowe od 16 stycznia 2019 r. do wydania wyroku, przekazując sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny uzasadnił swoje rozstrzygnięcie związaniem wykładnią prawa dokonaną przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23 sierpnia 2022 r. (II PSKP 119/21) oraz uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 17 października 2019 r. (III PZP 5/19), stwierdzając nieważność postępowania przed Sądem Okręgowym z powodu nieprawidłowego składu sądu (niezgodnego z art. 47 § 2 pkt 1 lit. a k.p.c.). W zażaleniu powódka zarzuciła naruszenie art. 386 § 2 k.p.c. w zw. z art. 379 pkt 4 k.p.c. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że skład Sądu Okręgowego nie był właściwy, co stanowiło nieważność postępowania. Powódka wskazała, że Sąd Najwyższy w sprawie II PSKP 119/21 nie stwierdził wpływu wadliwego składu na wynik sprawy i nie uchylił wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Najwyższy w niniejszym postanowieniu uznał zażalenie za zasadne. Podkreślił, że Sąd Apelacyjny był związany wykładnią prawa dokonaną przez Sąd Najwyższy w sprawie II PSKP 119/21, który jednoznacznie stwierdził nieskuteczność zarzutu naruszenia art. 386 § 2 k.p.c. w związku z art. 379 pkt 4 k.p.c. oraz art. 47 § 2 pkt 1 lit. a k.p.c. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że choć nieprawidłowy skład sądu stanowi zasadniczo bezwzględną przesłankę nieważności postępowania, to Sąd Apelacyjny nie powinien uchylać wyroku Sądu Okręgowego i znosić postępowania, skoro Sąd Najwyższy w poprzednim postępowaniu kasacyjnym nie uczynił tego samego, uznając, że wadliwy skład nie miał wpływu na wynik sprawy. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWykładnia art. 398^20 k.p.c. w kontekście związania sądu drugiej instancji wykładnią Sądu Najwyższego w sprawie kasacyjnej, zwłaszcza w kwestii oceny nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji.
Dotyczy specyficznej sytuacji, w której Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym ocenił kwestię nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji, ale nie uchylił wyroku sądu pierwszej instancji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd drugiej instancji, związany wykładnią prawa dokonaną przez Sąd Najwyższy w sprawie kasacyjnej, może uchylić wyrok sądu pierwszej instancji i znieść postępowanie z powodu nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji, jeśli Sąd Najwyższy w poprzednim postępowaniu kasacyjnym uznał, że wadliwy skład sądu pierwszej instancji nie miał wpływu na wynik sprawy i nie uchylił wyroku sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd drugiej instancji nie powinien uchylać wyroku sądu pierwszej instancji i znosić postępowania z tej samej przyczyny, jeśli Sąd Najwyższy w poprzednim postępowaniu kasacyjnym stwierdził, że wadliwy skład sądu pierwszej instancji nie miał wpływu na wynik sprawy i nie uchylił wyroku sądu pierwszej instancji.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny był związany wykładnią prawa dokonaną przez Sąd Najwyższy w poprzedniej sprawie kasacyjnej (II PSKP 119/21), która jednoznacznie stwierdziła nieskuteczność zarzutu naruszenia art. 386 § 2 k.p.c. w związku z art. 379 pkt 4 k.p.c. oraz art. 47 § 2 pkt 1 lit. a k.p.c. i nie uchyliła wyroku sądu pierwszej instancji. Choć nieprawidłowy skład sądu stanowi zasadniczo bezwzględną przesłankę nieważności postępowania, to ocena Sądu Najwyższego o braku wpływu na wynik sprawy ma wiążące znaczenie procesowe.
Jaka jest wykładnia art. 398^20 k.p.c. w kontekście związania sądu drugiej instancji wykładnią prawa dokonaną przez Sąd Najwyższy w sprawie kasacyjnej, gdy Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu drugiej instancji, ale nie uchylił wyroku sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, jest związany wykładnią prawa dokonaną przez Sąd Najwyższy w poprzedniej sprawie kasacyjnej, w tym w zakresie oceny zarzutów nieważności postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy w wyroku II PSKP 119/21 uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego, ale nie uchylił wyroku Sądu Okręgowego. To rozstrzygnięcie, wraz z oceną zarzutu nieważności postępowania, wiąże Sąd Apelacyjny na podstawie art. 398^20 k.p.c. przy ponownym rozpoznaniu sprawy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. C. | osoba_fizyczna | powódka |
| Miasto Poznań-Zarząd [...] w P. | instytucja | pozwany pracodawca |
Przepisy (11)
Główne
k.p.c. art. 398 § 20
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Sąd Najwyższy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 386 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji uchylając wyrok sądu pierwszej instancji z powodu nieważności postępowania, zniósł postępowanie w zakresie, w jakim wyrok został uchylony, i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.
k.p.c. art. 379 § pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Nieważność postępowania zachodzi między innymi w przypadku orzekania w składzie nieodpowiadającym wymaganiom ustawowym.
k.p.c. art. 47 § § 2 pkt 1 lit. a
Kodeks postępowania cywilnego
Określa wymagania dotyczące składu sądu pierwszej instancji w sprawach pracowniczych.
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Podstawa odpowiedzialności deliktowej.
k.p. art. 300
Kodeks pracy
Stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego w sprawach ze stosunku pracy.
u.p.s. art. 31 § ust. 3
Ustawa o pracownikach samorządowych
Reguluje kwestie związane z rozwiązaniem stosunku pracy z pracownikami samorządowymi.
k.p.c. art. 394 § 1 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa zaskarżalność postanowień sądu drugiej instancji.
k.p.c. art. 382
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji oraz w postępowaniu apelacyjnym.
k.p.c. art. 398 § 3 § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawą skargi kasacyjnej jest naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy.
k.p.c. art. 108
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd rozstrzyga o kosztach w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Apelacyjny był związany wykładnią Sądu Najwyższego w sprawie II PSKP 119/21, który stwierdził, że wadliwy skład sądu pierwszej instancji nie miał wpływu na wynik sprawy i nie uchylił wyroku sądu pierwszej instancji. • Sąd Apelacyjny nie powinien uchylać wyroku sądu pierwszej instancji i znosić postępowania z tej samej przyczyny, która została już oceniona przez Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym.
Odrzucone argumenty
Sąd Apelacyjny prawidłowo zastosował art. 386 § 2 k.p.c. w zw. z art. 379 pkt 4 k.p.c. i art. 47 § 2 pkt 1 lit. a k.p.c., uznając nieważność postępowania przed Sądem Okręgowym z powodu nieprawidłowego składu sądu.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy wszak jednoznacznie stwierdził nieskuteczność zarzutu naruszenia art. 386 § 2 k.p.c. w związku z art. 379 pkt 4 k.p.c. oraz art. 47 § 2 pkt 1 lit. a k.p.c. • Sąd Najwyższy rozpoznaje bowiem skargę kasacyjną od wyroku sądu drugiej a nie pierwszej instancji • negatywna ocena kasacyjna Sądu Najwyższego o braku wpływu na wynik sprawy (...) sprzeczności składu sądu z przepisami prawa w pierwszej instancji (...), po której sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania przez sąd drugiej instancji, powoduje związanie wykładnią również w tym zakresie na podstawie art. 398^20 k.p.c.
Skład orzekający
Zbigniew Korzeniowski
przewodniczący, sprawozdawca
Jarosław Sobutka
członek
Robert Stefanicki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia art. 398^20 k.p.c. w kontekście związania sądu drugiej instancji wykładnią Sądu Najwyższego w sprawie kasacyjnej, zwłaszcza w kwestii oceny nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym ocenił kwestię nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji, ale nie uchylił wyroku sądu pierwszej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii proceduralnej związanej z nieważnością postępowania i związaniem sądu wykładnią Sądu Najwyższego, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.
“Sąd Najwyższy koryguje Sąd Apelacyjny: Nieważność postępowania nie zawsze oznacza uchylenie wyroku.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.