III OSK 6894/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej R.P. od wyroku WSA w Kielcach, który oddalił jej skargę na bezczynność stowarzyszenia w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Stowarzyszenie odmówiło udzielenia informacji, twierdząc, że są one objęte śledztwem prokuratorskim i dotyczą prywatnych spraw skarżącej. WSA uznał, że wnioski skarżącej dotyczą jej 'własnej sprawy' i nie stanowią informacji publicznej, powołując się na orzecznictwo, które wyklucza dostęp do informacji w indywidualnych sprawach. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że błędnie zinterpretowano prawo materialne. NSA podkreślił, że prawo do informacji publicznej jest konstytucyjnym prawem podmiotowym, a indywidualny interes wnioskodawcy ani kategoria 'własnej sprawy' nie są podstawą do odmowy udostępnienia informacji. Sąd wskazał, że nawet jeśli sprawa ma aspekty prywatne, nie wyklucza to jej publicznego charakteru, a odmawianie dostępu do informacji w 'własnej sprawie' byłoby dyskryminujące. W związku z tym sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie interpretacji prawa do informacji publicznej jako prawa podmiotowego, niezależnego od indywidualnego interesu wnioskodawcy i kategorii 'własnej sprawy'. Podkreślenie, że dostęp do informacji publicznej służy 'każdemu'.
Orzeczenie dotyczy głównie interpretacji ustawy o dostępie do informacji publicznej i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii objętych pierwotnym wnioskiem o informację.
Zagadnienia prawne (2)
Czy indywidualny interes wnioskodawcy lub kategoria 'własnej sprawy' wykluczają możliwość uznania informacji za informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, indywidualny interes wnioskodawcy ani kategoria 'własnej sprawy' nie są podstawą do odmowy udostępnienia informacji publicznej. Prawo do informacji publicznej jest prawem podmiotowym, a jego realizacja nie jest uzależniona od wykazania interesu prawnego lub faktycznego.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, przyjmując, że wnioski dotyczące 'własnej sprawy' nie stanowią informacji publicznej. Podkreślono, że prawo do informacji publicznej jest prawem konstytucyjnym, a jego zakres podmiotowy obejmuje 'każdego'. Odmawianie dostępu do informacji w 'własnej sprawie' byłoby dyskryminujące i sprzeczne z istotą tego prawa.
Czy stowarzyszenie, które nie wykonuje bezpośrednio władzy publicznej, ale zarządza środkami publicznymi w ramach projektu unijnego, jest zobowiązane do udostępniania informacji publicznej?
Odpowiedź sądu
Tak, stowarzyszenie dysponujące i wydatkujące środki publiczne należy do kategorii podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Uzasadnienie
Choć WSA potwierdził, że stowarzyszenie jest zobowiązane do udostępniania informacji publicznej, to jednak w dalszej części uzasadnienia skupił się na kryterium 'własnej sprawy', co ostatecznie doprowadziło do uchylenia wyroku przez NSA.
Przepisy (9)
Główne
u.d.i.p. art. 1 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Informacja publiczna to każda informacja o sprawach publicznych. Kryterium 'publiczności' jest kluczowe, a indywidualny interes wnioskodawcy ani kategoria 'własnej sprawy' nie wykluczają publicznego charakteru informacji.
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Pomocnicze
u.d.i.p. art. 4 § ust. 1 pkt 5
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Określa podmioty zobowiązane do udostępniania informacji publicznej, w tym te dysponujące środkami publicznymi.
Konstytucja RP art. 61 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Gwarantuje prawo do informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a także prawo do dostępu do dokumentów.
Konstytucja RP art. 61 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Stanowi, że prawo do informacji publicznej obejmuje każdego obywatela.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej: naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.
u.d.i.p. art. 2 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Potwierdza prawo do uzyskiwania informacji publicznej.
u.d.i.p. art. 2 § ust. 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo do informacji publicznej jest prawem podmiotowym, a indywidualny interes wnioskodawcy nie jest kryterium dyskwalifikującym informację jako publiczną. • Kategoria 'własnej sprawy' w rozumieniu WSA jest nieczytelna i dyskryminująca, a odmowa dostępu do informacji w 'własnej sprawie' jest sprzeczna z konstytucyjnym prawem dostępu do informacji.
Odrzucone argumenty
WSA uznał, że wnioski skarżącej dotyczą 'własnej sprawy' i nie stanowią informacji publicznej, ponieważ dotyczą jej indywidualnego interesu i rodziny, a nie sprawy publicznej.
Godne uwagi sformułowania
ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być w szczególności podstawą do otrzymania informacji we własnej sprawie • wnioski o udostępnienie informacji publicznej składane przez podmioty, których interesów dotyczą, nie są wnioskami o udzielenie informacji publicznej, nie odnoszą się bowiem do 'sprawy publicznej' • żądane w ten sposób informacje nie mogą być uznane za informację publiczną • kryterium rozróżnienia sprawy publicznej od niepublicznej, a tym samym informacji publicznej od innej informacji nie jest kryterium interesu wnioskodawcy w uzyskaniu informacji publicznej • Odczytywany w powyższy sposób zarzut naruszenia prawa materialnego okazał się trafny w realiach niniejszej sprawy.
Skład orzekający
Mariusz Kotulski
członek
Olga Żurawska - Matusiak
członek
Wojciech Jakimowicz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie interpretacji prawa do informacji publicznej jako prawa podmiotowego, niezależnego od indywidualnego interesu wnioskodawcy i kategorii 'własnej sprawy'. Podkreślenie, że dostęp do informacji publicznej służy 'każdemu'."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy głównie interpretacji ustawy o dostępie do informacji publicznej i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii objętych pierwotnym wnioskiem o informację.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa obywatelskiego - dostępu do informacji publicznej - i wyjaśnia kluczowe kwestie dotyczące jego zakresu, zwłaszcza w kontekście 'własnej sprawy' i indywidualnego interesu. Jest to ważne dla prawników i obywateli.
“Czy 'własna sprawa' blokuje dostęp do informacji publicznej? NSA: Niekoniecznie!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.