Orzeczenie · 2025-12-09

III OSK 1849/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-12-09
NSAAdministracyjneWysokansa
dostęp do informacji publicznejpostępowanie administracyjneorgan niewłaściwystwierdzenie nieważności decyzjiskarga kasacyjnakodeks postępowania administracyjnegoprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. WSA uchylił postanowienie SKO o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący (M.K.) złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej, Dyrektor Zarządu Dróg w Olkuszu odmówił jej udostępnienia. SKO postanowieniem z 30 października 2023 r. odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji, uznając się za organ niewłaściwy. WSA, uwzględniając skargę M.K., uznał, że organ niewłaściwy powinien przekazać sprawę właściwemu organowi zgodnie z art. 65 § 1 k.p.a., a nie odmawiać wszczęcia postępowania. NSA oddalił skargę kasacyjną SKO, uznając ją za niezasadną. Sąd podkreślił, że art. 52 § 3 p.p.s.a. pozwala na wniesienie skargi na postanowienie SKO, a art. 65 § 1 k.p.a. ma zastosowanie również wtedy, gdy właściwy do załatwienia sprawy jest podmiot niebędący organem administracji publicznej w ujęciu ustrojowym, ale posiadający kompetencje do wydawania decyzji administracyjnych (np. w zakresie dostępu do informacji publicznej). NSA potwierdził, że instytucja stwierdzenia nieważności decyzji ma zastosowanie do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących właściwości organów w postępowaniu administracyjnym, stosowania k.p.a. do podmiotów niebędących organami administracji publicznej, a także procedury dostępu do informacji publicznej i możliwości zaskarżania postanowień SKO.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, ale zasady ogólne dotyczące właściwości i stosowania k.p.a. mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ administracji publicznej, który uznał się za niewłaściwy do rozpatrzenia wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, powinien przekazać ten wniosek organowi właściwemu zgodnie z art. 65 § 1 k.p.a., czy też może odmówić wszczęcia postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organ niewłaściwy jest zobowiązany przekazać wniosek organowi właściwemu, a nie odmawiać wszczęcia postępowania.

Uzasadnienie

Przepisy k.p.a., w tym art. 65 § 1, stosuje się również do podmiotów niebędących organami administracji publicznej w ujęciu ustrojowym, ale posiadających kompetencje do wydawania decyzji administracyjnych. Odmowa wszczęcia postępowania przez organ niewłaściwy bez wskazania organu właściwego i przekazania mu sprawy jest niedopuszczalna.

Czy art. 52 § 3 p.p.s.a., który dopuszcza wniesienie skargi do sądu administracyjnego zamiast wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 § 3 k.p.a.), ma zastosowanie również do postanowień wydanych przez samorządowe kolegium odwoławcze, w tym postanowień o odmowie wszczęcia postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, art. 52 § 3 p.p.s.a. ma zastosowanie również do skarg na postanowienia SKO, w tym postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania.

Uzasadnienie

Powołany przepis poprzez odesłanie zawarte w art. 144 k.p.a. znajduje zastosowanie również w postępowaniu zażaleniowym, gdy kwestionowane jest postanowienie wydane przez samorządowe kolegium odwoławcze. Jest to ugruntowany pogląd w orzecznictwie sądów administracyjnych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Przepisy (12)

Główne

p.p.s.a. art. 52 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 65 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.d.i.p. art. 16 § 1 i 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 127 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 19

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 61 § 1a

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 5 § 2 pkt 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.d.i.p. art. 4 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 4 § 1 pkt 2-5, ust. 2 i ust. 3

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ niewłaściwy do rozpatrzenia wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej powinien przekazać sprawę organowi właściwemu zgodnie z art. 65 § 1 k.p.a. • Przepisy k.p.a., w tym art. 65 § 1, stosuje się również do podmiotów niebędących organami administracji publicznej w ujęciu ustrojowym, ale posiadających kompetencje do wydawania decyzji administracyjnych. • Art. 52 § 3 p.p.s.a. ma zastosowanie do skarg na postanowienia SKO, w tym postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania.

Odrzucone argumenty

WSA naruszył art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. przez merytoryczne rozpoznanie skargi mimo niewyczerpania środków zaskarżenia. • WSA błędnie zinterpretował art. 65 § 1 k.p.a., uznając, że ma on zastosowanie także w sytuacji, gdy właściwy do załatwienia sprawy jest podmiot niebędący organem władzy publicznej.

Godne uwagi sformułowania

Niedopuszczalna w świetle art. 19 w zw. z art. 65 § 1 k.p.a. jest sytuacja, gdy organ uznaje, że nie jest właściwy w sprawie, nie wskazując przy tym stronie organu właściwego i nie przekazując temu organowi podania. • Zgodnie z art. 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. przepisy kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się nie tylko przed organami administracji publicznej, ale również przed "innymi podmiotami", jeżeli na mocy prawa zostały powołane do załatwiania indywidualnych spraw w drodze decyzji administracyjnych. • Organem administracji publicznej w ujęciu funkcjonalnym będzie każdy podmiot niebędący organem administracji publicznej w ujęciu ustrojowym, który wyda decyzję administracyjną o odmowie udostępnienia informacji publicznej.

Skład orzekający

Przemysław Szustakiewicz

przewodniczący

Piotr Korzeniowski

sędzia

Maciej Kobak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących właściwości organów w postępowaniu administracyjnym, stosowania k.p.a. do podmiotów niebędących organami administracji publicznej, a także procedury dostępu do informacji publicznej i możliwości zaskarżania postanowień SKO."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, ale zasady ogólne dotyczące właściwości i stosowania k.p.a. mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu dostępu do informacji publicznej i prawidłowego przebiegu postępowania administracyjnego, co jest istotne dla prawników praktyków. Wyjaśnia, jak organy powinny postępować w przypadku stwierdzenia swojej niewłaściwości.

Organ niewłaściwy musi przekazać sprawę, a nie ją ignorować – NSA wyjaśnia zasady postępowania w dostępie do informacji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst