Orzeczenie · 2026-07-02

III KS 52/25Wyłączenie sędziego sąd najwyższy bezstronność krs 2

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-07-02
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
sąd najwyższywyłączenie sędziegobezstronnośćniezawisłośćkrajowa rada sądownictwakpkkonstytucjaekpc

Wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego R.W. od rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego M.W. w sprawie III KS 52/25 został złożony przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego. Jako podstawę wyłączenia wskazano istnienie uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego R.W., wynikającej z procedury nominacyjnej przed Krajową Radą Sądownictwa ukształtowaną na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. W uzasadnieniu przytoczono orzeczenia sądów krajowych i międzynarodowych dotyczące braku gwarancji bezstronności i niezawisłości. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu w dniu 2 lipca 2026 r., uznał wniosek za zasadny. Stwierdzono, że sąd orzekający, w którego składzie uczestniczyłby sędzia R.W., nie spełniałby kryteriów określonych w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, a postępowanie byłoby obciążone wadą stanowiącą bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Wskazano również na możliwość nadużywania uprawnień przez strony w celu przewlekania postępowania, jednakże konieczność wyłączenia sędziego R.W. nie budziła wątpliwości.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie wyłączenia sędziego ze względu na wadliwość procedury nominacyjnej i jej wpływ na bezstronność sądu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z reformą KRS i powoływaniem sędziów.

Zagadnienia prawne (1)

Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego od rozpoznania wniosku o wyłączenie innego sędziego, ze względu na wątpliwości co do jego bezstronności wynikające z procedury nominacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek o wyłączenie sędziego R.W. jest zasadny.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sąd orzekający z udziałem sędziego R.W. nie spełniałby kryteriów bezstronności i niezawisłości, co stanowi wadę postępowania traktowaną jako bezwzględna przyczyna odwoławcza.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Wyłączenie sędziego
Strona wygrywająca
oskarżyciel posiłkowy

Strony

NazwaTypRola
P.K. i in.inneoskarżyciel posiłkowy
R.W.innesędzia Sądu Najwyższego
M.W.innesędzia Sądu Najwyższego

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 41 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 42 § § 1 i 4

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

Konstytucja art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Sąd orzekający musi spełniać kryteria bezstronności i niezawisłości.

EKPC art. 6 § ust. 1

Europejska Konwencja Praw Człowieka

Prawo do rzetelnego procesu, w tym rozpoznania sprawy przez niezawisły i bezstronny sąd.

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna przyczyna odwoławcza związana z wadą postępowania.

Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istnienie uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego R.W. ze względu na procedurę nominacyjną przed KRS. • Niespełnianie przez sąd orzekający z udziałem sędziego R.W. kryteriów bezstronności i niezawisłości wynikających z Konstytucji i EKPC.

Godne uwagi sformułowania

istnienie uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego • procedurze nominacyjnej prowadzonej przed Krajową Radą Sądownictwa ukształtowaną na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. • brak dochowania przez sędziego objętego wnioskiem gwarancji zapewnienia bezstronności i niezawisłości • sąd orzekający, w którego składzie by uczestniczył, nie spełniałby w tej sytuacji kryteriów określonych w art. 45 ust. 1 Konstytucji, art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka • postępowanie prowadzone przez taki sąd byłoby obciążone wadą traktowaną na gruncie wykładni przyjętej w uchwale trzech połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. jako bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.

Skład orzekający

Paweł Wiliński

przewodniczący

R.W.

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziego ze względu na wadliwość procedury nominacyjnej i jej wpływ na bezstronność sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z reformą KRS i powoływaniem sędziów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności, niezawisłości sędziowskiej i wpływu procedur nominacyjnych na bezstronność sądu, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie publiczne i prawnicze.

“Sąd Najwyższy wyłącza sędziego z powodu wadliwej nominacji. Czy to cios w praworządność?”

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst