III CZ 5/08Zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło jej skargę kasacyjną. Sąd Apelacyjny uznał, że zwolnienie od kosztów sądowych uzyskane przez powódkę w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji nie obejmuje postępowania kasacyjnego, ponieważ skarga nie zawierała wniosku o zwolnienie i była opłacona jedynie opłatą podstawową, podczas gdy podlegała opłacie stosunkowej. Sąd Najwyższy, analizując przepisy Kodeksu postępowania cywilnego (art. 771 k.p.c. i art. 91 k.p.c.) oraz dotychczasowe orzecznictwo, podzielił stanowisko, że zwolnienie od kosztów sądowych przyznane stronie w postępowaniu rozpoznawczym obejmuje również postępowanie wywołane wniesieniem skargi kasacyjnej. Sąd wskazał, że przepis art. 771 k.p.c. sugeruje utrzymywanie się zwolnienia przez całe postępowanie rozpoznawcze, a rozciągnięcie go na postępowanie egzekucyjne oznacza przesunięcie czasowej granicy jego obowiązywania. Ponadto, sąd odwołał się do art. 91 k.p.c. regulującego pełnomocnictwo procesowe, które obejmuje czynności wykraczające poza tok instancji, w tym wniesienie skargi kasacyjnej. Sąd podkreślił również, że upadek zwolnienia z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia kończącego postępowanie apelacyjne prowadziłby do nierówności wobec prawa i wydłużenia postępowania. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska, że zwolnienie od kosztów sądowych uzyskane w niższej instancji obejmuje postępowanie kasacyjne, mimo istniejących wcześniej rozbieżności w orzecznictwie.
Dotyczy sytuacji, gdy zwolnienie od kosztów zostało uzyskane przed sądem pierwszej lub drugiej instancji i nie zostało odrębnie cofnięte lub zmienione.
Zagadnienia prawne (1)
Czy zwolnienie od kosztów sądowych udzielone stronie w postępowaniu rozpoznawczym obejmuje także postępowanie wszczęte wniesieniem skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zwolnienie od kosztów sądowych udzielone stronie w postępowaniu przed sądami powszechnymi obejmuje także postępowanie wywołane wniesieniem skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł się na art. 771 k.p.c., który rozciąga zwolnienie na postępowanie egzekucyjne, interpretując to jako utrzymywanie się zwolnienia przez całe postępowanie rozpoznawcze, w tym kasacyjne. Dodatkowo, powołano się na art. 91 k.p.c. dotyczący pełnomocnictwa procesowego, które obejmuje czynności wykraczające poza tok instancji, oraz na zasadę równości wobec prawa i unikanie wydłużania postępowania.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. S. | osoba_fizyczna | powódka |
| Skarb Państwa-Prezes Sądu Rejonowego w N. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 771
Kodeks postępowania cywilnego
Zwolnienie od kosztów sądowych przyznane stronie w postępowaniu rozpoznawczym rozciąga się także na postępowanie egzekucyjne, co sugeruje utrzymywanie się zwolnienia przez całe postępowanie rozpoznawcze, w tym kasacyjne.
Pomocnicze
k.p.c. art. 91
Kodeks postępowania cywilnego
Pełnomocnictwo procesowe obejmuje z mocy prawa umocowanie do czynności procesowych wykraczających poza tok instancji, w tym do wniesienia skargi kasacyjnej i jej popierania.
k.p.c. art. 130² § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 120 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 117 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398¹⁵ § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394¹ § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zwolnienie od kosztów sądowych uzyskane w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji obejmuje postępowanie kasacyjne. • Art. 771 k.p.c. wskazuje na utrzymywanie się zwolnienia przez całe postępowanie rozpoznawcze. • Art. 91 k.p.c. obejmuje umocowanie pełnomocnika do wniesienia skargi kasacyjnej. • Utrzymanie zwolnienia zapobiega nierówności wobec prawa i wydłużaniu postępowania.
Odrzucone argumenty
Zwolnienie od kosztów sądowych uzyskane w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji nie obejmuje postępowania kasacyjnego, jeśli skarga nie zawiera wniosku o zwolnienie i jest opłacona tylko opłatą podstawową.
Godne uwagi sformułowania
zwolnienie od kosztów sądowych przyznane stronie przez sąd w postępowaniu rozpoznawczym lub z którego strona korzysta z mocy ustawy, rozciąga się także na postępowanie egzekucyjne • przytoczony przepis wskazuje na utrzymywanie się zwolnienia od kosztów sądowych przez całe postępowanie rozpoznawcze, a więc także w toku postępowania kasacyjnego, które jest również postępowaniem rozpoznawczym • zasada równości wobec prawa (osoba uboga traciłaby fachową pomoc na etapie bezpośrednio poprzedzającym postępowanie kasacyjne, a korzystająca z pełnomocnika profesjonalnego z wyboru zachowywałaby ją)
Skład orzekający
Hubert Wrzeszcz
przewodniczący-sprawozdawca
Gerard Bieniek
członek
Krzysztof Pietrzykowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska, że zwolnienie od kosztów sądowych uzyskane w niższej instancji obejmuje postępowanie kasacyjne, mimo istniejących wcześniej rozbieżności w orzecznictwie."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy zwolnienie od kosztów zostało uzyskane przed sądem pierwszej lub drugiej instancji i nie zostało odrębnie cofnięte lub zmienione.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z dostępem do sądu dla osób uboższych, szczególnie w kontekście nadzwyczajnych środków zaskarżenia. Rozstrzygnięcie SN wyjaśnia wątpliwości prawne.
“Czy zwolnienie od kosztów sądowych działa także w Sądzie Najwyższym? Wyjaśniamy!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.