Orzeczenie · 2013-12-11

III CNP 24/13

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2013-12-11
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
niezgodność z prawemprawomocnośćskargapostępowanie cywilneSąd Najwyższyapelacjakoszty postępowania

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę J. S. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 8 listopada 2010 r., którym zasądzono od niej na rzecz E. Funduszu Leasingowego S.A. kwotę 106.951,34 zł wraz z odsetkami i kosztami. Apelacja pozwanej od tego wyroku została odrzucona przez Sąd Apelacyjny z powodu nieuiszczenia opłaty od apelacji. Sąd Najwyższy, opierając się na art. 4241 § 1 i § 2 k.p.c., stwierdził, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem przysługuje od prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji, a nie sądu pierwszej instancji, którego nie zaskarżono skutecznie. Ponadto, dopuszczalność takiej skargi wymaga wykazania wyjątkowego wypadku i szczególnej postaci niezgodności z prawem, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności. Sąd uznał, że pozwana nie wykazała zaistnienia tych przesłanek, a odrzucenie apelacji było konsekwencją zaniedbań z jej strony, a nie okoliczności obiektywnych. W związku z tym, skarga została odrzucona na podstawie art. 4248 § 2 k.p.c., a pozwana została obciążona kosztami postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, w szczególności w kontekście przyczyn odrzucenia apelacji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego trybu postępowania (skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem) i sytuacji, gdy strona sama doprowadziła do braku możliwości zaskarżenia wyroku.

Zagadnienia prawne (2)

Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być skierowana przeciwko wyrokowi sądu pierwszej instancji, który nie został skutecznie zaskarżony apelacją z przyczyn leżących po stronie skarżącego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem przysługuje od prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji kończącego postępowanie, a nie od wyroku sądu pierwszej instancji, który nie został skutecznie zaskarżony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 4241 § 1 k.p.c., wskazując, że skarga dotyczy wyroku sądu drugiej instancji. Podkreślono, że dopuszczalność skargi wymaga, aby zmiana lub uchylenie wyroku w drodze środków prawnych nie było możliwe, a pozbawienie możliwości zaskarżenia apelacją musi wynikać z przyczyn obiektywnych, a nie zaniedbań strony.

Czy pozbawienie strony możliwości zaskarżenia wyroku sądu pierwszej instancji zwykłym środkiem odwoławczym (apelacją) uprawnia do oparcia na tej podstawie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko wówczas, gdy jest skutkiem okoliczności obiektywnie uniemożliwiających stronie wniesienie apelacji, a nie gdy jest konsekwencją zaniedbań strony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że jeśli strona miała obiektywną możliwość skorzystania z instancji odwoławczej i z niej nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie (np. przez zawinioną niemożność skorzystania lub świadomą rezygnację), skarga jest niedopuszczalna. W analizowanej sprawie odrzucenie apelacji nastąpiło z powodu nieuiszczenia opłaty przez profesjonalnego pełnomocnika pozwanej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucenie skargi
Strona wygrywająca
E. Fundusz Leasingowy S.A.

Strony

NazwaTypRola
E. Fundusz Leasingowy S.A.spółkapowód
J. S.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (23)

Główne

k.p.c. art. 4241 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego wyroku w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe.

k.p.c. art. 4241 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dopuszczalność skargi uzależniona jest od istnienia wyjątkowego wypadku oraz szczególnej postaci niezgodności wyroku sądu pierwszej instancji z prawem, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela.

k.p.c. art. 4248 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Jeżeli strona miała obiektywną możliwość skorzystania z instancji odwoławczej i z tej możliwości nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie, to skarga jest niedopuszczalna.

Pomocnicze

k.c. art. 678 § § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 3531

Kodeks cywilny

k.c. art. 65

Kodeks cywilny

k.c. art. 58 § § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 411 § pkt 1

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 896

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 902

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 680

Kodeks cywilny

k.c. art. 659 § § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 512

Kodeks cywilny

k.c. art. 409

Kodeks cywilny

k.c. art. 410 § § 1 i § 2

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 415

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 366

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 199

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa zasądzenia kosztów postępowania.

k.p.c. art. 42412

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w sprawach o stwierdzenie niezgodności z prawem.

k.p.c. art. 39821

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu kasacyjnym, stosowany odpowiednio.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu apelacyjnym, stosowany odpowiednio.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest niedopuszczalna, gdy strona nie wykazała przesłanek z art. 4241 § 2 k.p.c. • Pozbawienie możliwości zaskarżenia wyroku apelacją z powodu zaniedbań strony nie uzasadnia dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. • Pozwana nie wykazała, aby niezgodność z prawem zaskarżonego wyroku była następstwem naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności.

Godne uwagi sformułowania

Pozbawienie strony możliwości zaskarżenia wyroku sądu pierwszej instancji zwykłym środkiem odwoławczym, jaki stanowi apelacja, tylko wówczas uprawnia do oparcia na tej podstawie skargi, kiedy jest skutkiem okoliczności obiektywnie uniemożliwiających stronie wniesienie apelacji, nie zaś wtedy, gdy jest konsekwencją zaniedbań strony.

Skład orzekający

Agnieszka Piotrowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, w szczególności w kontekście przyczyn odrzucenia apelacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania (skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem) i sytuacji, gdy strona sama doprowadziła do braku możliwości zaskarżenia wyroku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest ważne dla praktyków prawa, ale nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć merytorycznych.

Kiedy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest niedopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 106 951,34 PLN

kwota główna: 106 951,34 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst