Orzeczenie · 2026-06-11

III Ca 918/25Uchylenie wyroku zadośćuczynienie po przestępstwie

Sąd
Sąd Okręgowy w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2026-06-11
SAOSCywilneodpowiedzialność deliktowaŚredniaokręgowy
zadośćuczynieniekrzywdaprzestępstwo seksualnerozwódrozwój psychicznykoszty terapiiapelacjanierozpoznanie istoty sprawy

Powódka R. X. pozwała swojego byłego męża, D. O., o zapłatę 24 450 zł, w tym 20 000 zł zadośćuczynienia i 4 450 zł kosztów terapii psychologicznej, wskazując, że doznała rozstroju zdrowia na skutek przestępstwa seksualnego z użyciem przemocy, za które pozwany został prawomocnie skazany. Sąd Rejonowy w Tarnowskich Górach wyrokiem z dnia 26 maja 2025 r. uwzględnił powództwo w całości. Pozwany wniósł apelację, zarzucając Sądowi Rejonowemu naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędne uznanie opinii biegłych za pełną i niesprzeczną oraz oddalenie jego wniosków dowodowych. Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy, ponieważ nie odniósł się do wniosków dowodowych pozwanego dotyczących braku rozstroju zdrowia u powódki, a także uniemożliwił biegłym zapoznanie się z materiałem dowodowym z akt innych postępowań, który mógłby mieć znaczenie dla oceny stanu zdrowia powódki. Sąd Okręgowy podkreślił, że choć sąd cywilny jest związany ustaleniami prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa, to kwestia rozstroju zdrowia powódki i jego zakresu może być przedmiotem postępowania dowodowego w sprawie cywilnej. Ponadto, Sąd Rejonowy nieprawidłowo sporządził protokół z przesłuchania powódki, co ograniczyło biegłym możliwość oceny jej zachowania po zdarzeniach. Sąd Okręgowy wskazał również, że powódka domaga się zadośćuczynienia i odszkodowania za dwa zdarzenia, a Sąd Rejonowy nie odniósł się do tego w pełni.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Wskazuje na obowiązek sądu pierwszej instancji do wszechstronnego rozpatrzenia wniosków dowodowych stron, nawet w sprawach dotyczących zadośćuczynienia za krzywdę po przestępstwie, oraz na zakres związania sądu cywilnego ustaleniami sądu karnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy z powodu nierozpatrzenia istotnych dowodów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd cywilny jest związany ustaleniami sądu karnego co do braku rozstroju zdrowia powódki, jeśli wyrok karny dotyczył samego popełnienia przestępstwa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd cywilny jest związany ustaleniami sądu karnego co do popełnienia przestępstwa, ale nie jest związany ustaleniami dotyczącymi okoliczności ubocznych, które wykraczają poza elementy stanu faktycznego przestępstwa. Kwestia rozstroju zdrowia powódki może być przedmiotem postępowania dowodowego w sprawie cywilnej.

Uzasadnienie

Art. 11 k.p.c. wiąże sąd cywilny ustaleniami sądu karnego co do popełnienia przestępstwa, ale nie innymi ustaleniami faktycznymi sądu karnego, które wykraczają poza elementy stanu faktycznego przestępstwa. Rozstrój zdrowia powódki nie był objęty wyrokiem karnym jako istota czynu zabronionego, dlatego pozwany może ten fakt kwestionować.

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo rozpoznał istotę sprawy, pomijając wnioski dowodowe pozwanego dotyczące braku rozstroju zdrowia powódki i uniemożliwiając biegłym zapoznanie się z materiałem dowodowym z innych postępowań?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy, ponieważ nie odniósł się do istotnych wniosków dowodowych pozwanego i uniemożliwił biegłym zapoznanie się z materiałem dowodowym, który mógłby mieć znaczenie dla oceny stanu zdrowia powódki.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy nie odniósł się do wniosków dowodowych pozwanego dotyczących braku rozstroju zdrowia u powódki i nie umożliwił biegłym zapoznania się z materiałem dowodowym z akt innych spraw. Brak przeprowadzenia tych dowodów uniemożliwił merytoryczną ocenę zarzutów pozwanego i ocenę zakresu krzywdy powódki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
R. X.osoba_fizycznapowódka
D. O.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (16)

Główne

k.c. art. 444 § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy obowiązku naprawienia szkody obejmującej koszty leczenia i rehabilitacji, w tym terapii psychologicznej.

k.c. art. 445 § 1

Kodeks cywilny

Umożliwia zasądzenie zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę, w tym psychiczną, spowodowaną przestępstwem.

k.p.c. art. 11

Kodeks postępowania cywilnego

Określa związanie sądu cywilnego ustaleniami sądu karnego co do popełnienia przestępstwa.

k.p.c. art. 386 § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Pomocnicze

k.c. art. 445 § 2

Kodeks cywilny

Pozwala na zasądzenie zadośćuczynienia w przypadku skłonienia do poddania się czynowi nierządnemu za pomocą gwałtu, niezależnie od skutków.

k.c. art. 481 § 1

Kodeks cywilny

Reguluje zasady naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady orzekania o kosztach postępowania.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy dopuszczalności dowodu.

k.p.c. art. 278

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy dowodu z opinii biegłych.

k.p.c. art. 286

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy ponownego przesłuchania biegłego lub powołania innych biegłych.

k.p.c. art. 235 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy pominięcia dowodu.

k.p.c. art. 108 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy pozostawienia rozstrzygnięcia o kosztach postępowania instancyjnego sądowi pierwszej instancji.

k.p.c. art. 158 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy sporządzania protokołu z rozprawy.

k.p.c. art. 158 § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy sporządzania transkrypcji zeznań.

k.p.c. art. 6

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy ciężaru dowodu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nierozpoznanie istoty sprawy przez Sąd Rejonowy z powodu nierozpatrzenia wniosków dowodowych pozwanego dotyczących braku rozstroju zdrowia powódki. • Uniemożliwienie biegłym zapoznania się z materiałem dowodowym z akt innych postępowań, który mógłby mieć znaczenie dla oceny stanu zdrowia powódki. • Nieprawidłowe sporządzenie protokołu z rozprawy, co ograniczyło możliwość oceny zachowania powódki po zdarzeniach.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy, bo nie odniósł się do podstaw zarzutów pozwanego • Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy, ponieważ nie odniósł się do wniosków dowodowych pozwanego dotyczących braku rozstroju zdrowia u powódki • Regulacja art. 11 k.p.c. uniemożliwia kwestionowanie ustaleń prawomocnego wyroku skazującego wydanego w postępowaniu karnym co do popełnienia przestępstwa w postępowaniu cywilnym.

Skład orzekający

Roman Troll

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wskazuje na obowiązek sądu pierwszej instancji do wszechstronnego rozpatrzenia wniosków dowodowych stron, nawet w sprawach dotyczących zadośćuczynienia za krzywdę po przestępstwie, oraz na zakres związania sądu cywilnego ustaleniami sądu karnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy z powodu nierozpatrzenia istotnych dowodów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy zadośćuczynienia za krzywdę po przestępstwie seksualnym, co ma silny wymiar ludzki i społeczny. Pokazuje złożoność dowodzenia rozstroju zdrowia psychicznego i znaczenie prawidłowego postępowania dowodowego.

“Czy sąd pierwszej instancji zignorował dowody w sprawie o zadośćuczynienie za krzywdę po przestępstwie?”

Dane finansowe

WPS: 24 450 PLN

zadośćuczynienie: 20 000 PLN

odszkodowanie za koszty terapii: 4450 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst