Orzeczenie · 2014-06-05

III Ca 210/14

Sąd
Sąd Okręgowy w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2014-06-05
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaokręgowy
karta pojazduopłata administracyjnazwrot nienależnego świadczeniaprzedawnieniedziałalność gospodarczabezpodstawne wzbogaceniekoszty procesusąd okręgowyapelacja

Powód M. K. domagał się od Powiatu (...) zwrotu 425 zł tytułem nadpłaty za kartę pojazdu, uiszczonej w 2005 r. w wysokości 500 zł. Argumentował, że opłata była zawyżona i pobrana z przekroczeniem upoważnienia ustawowego, a obecna stawka wynosi 75 zł. Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo w połowie (212,50 zł), uznając roszczenie za uzasadnione na podstawie przepisów o nienależnym świadczeniu (art. 410 kc w zw. z art. 405 kc) i odrzucając zarzut przedawnienia (powołując się na uchwałę SN III CZP 67/11) oraz zarzut braku zubożenia. Pozwany w apelacji zarzucił naruszenie przepisów postępowania (art. 233 § 2 kpc i inne) poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego, w szczególności nieprzedłożenie umowy sprzedaży pojazdu i brak oświadczenia powoda co do uwzględnienia kosztów karty w cenie odsprzedaży. Kwestionował również zastosowanie art. 100 kpc (koszty procesu) i zarzucił naruszenie prawa materialnego (art. 405 kc, art. 6 kc, art. 118 kc) przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, twierdząc, że powód nie jest zubożony, a roszczenie jest przedawnione z uwagi na związek z działalnością gospodarczą. Sąd Okręgowy oddalił apelację. Uzasadnił, że zarzut przedawnienia jest niezasadny, ponieważ obowiązek uiszczenia opłaty za kartę pojazdu nie miał związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, co potwierdziła uchwała SN III CZP 67/11. Sąd podkreślił, że opłata była związana z postępowaniem administracyjnym dotyczącym rejestracji pojazdu, a nie z obrotem gospodarczym. Sąd odwoławczy nie podzielił również argumentu o braku zubożenia, wskazując, że kwestie dalszej odsprzedaży pojazdu pozostają bez wpływu na ocenę zasadności roszczenia powoda wobec powiatu. Pobranie opłaty bez podstawy prawnej skutkuje bezpodstawnym wzbogaceniem pozwanego. Sąd Okręgowy oddalił apelację na podstawie art. 385 k.p.c. i orzekł o kosztach postępowania odwoławczego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia roszczeń związanych z działalnością gospodarczą, zwłaszcza w kontekście opłat administracyjnych i nienależnego świadczenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej opłaty za kartę pojazdu, ale zasady dotyczące przedawnienia i nienależnego świadczenia mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy roszczenie o zwrot nienależnie pobranej opłaty za kartę pojazdu, uiszczonej w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, przedawnia się w terminie 3 lat jako roszczenie związane z działalnością gospodarczą, czy w terminie 10 lat?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, roszczenie o zwrot nienależnie pobranej opłaty za kartę pojazdu nie jest związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 118 kc, a zatem przedawnia się w terminie 10 lat.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy oparł się na uchwale SN III CZP 67/11, wskazując, że obowiązek uiszczenia opłaty za kartę pojazdu wynikał z postępowania administracyjnego dotyczącego rejestracji pojazdu i istniał w relacji między stroną postępowania a organem administracji. Nie miał on związku ze statusem podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą ani z obrotem gospodarczym.

Czy powód, który sprzedał pojazd, nadal pozostaje zubożony w rozumieniu art. 405 kc, jeśli opłata za kartę pojazdu została uiszczona w związku z nabyciem tego pojazdu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, powód pozostaje zubożony w stosunku do pozwanego, a dalsze kwestie związane ze sprzedażą pojazdu i uzyskaną ceną pozostają bez wpływu na zasadność roszczenia o zwrot nienależnie pobranej opłaty.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że ocena zasadności roszczenia powinna być rozpatrywana w płaszczyźnie stosunków między powodem a pozwanym powiatem. Fakt pobrania opłaty przez powiat bez podstawy prawnej skutkuje jego bezpodstawnym wzbogaceniem. Ewentualny zysk z dalszej odsprzedaży pojazdu przez powoda nie wpływa na obowiązek zwrotu nienależnie pobranej opłaty.

Czy droga sądowa jest dopuszczalna w sprawie o zwrot nienależnie pobranej opłaty za kartę pojazdu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, droga sądowa jest dopuszczalna.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy powołał się na uchwałę SN z dnia 16 maja 2007 r. w sprawie III CZP 24/12, która potwierdza dopuszczalność drogi sądowej dla dochodzenia roszczeń o zapłatę, których podstawę stanowi nienależne pobranie opłaty.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
powód

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznapowód
Powiat G.organ_państwowypozwany

Przepisy (12)

Główne

k.c. art. 405

Kodeks cywilny

Podstawa roszczenia o zwrot nienależnego świadczenia (bezpodstawne wzbogacenie).

k.c. art. 410

Kodeks cywilny

Reguluje świadczenie nienależne jako szczególny przypadek bezpodstawnego wzbogacenia.

Pomocnicze

k.c. art. 118

Kodeks cywilny

Określa terminy przedawnienia, w tym 3-letni dla roszczeń związanych z działalnością gospodarczą.

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Podstawa orzekania o odsetkach ustawowych.

k.c. art. 455

Kodeks cywilny

Określa termin spełnienia świadczenia.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady wzajemnego zniesienia lub stosunkowego rozdzielenia kosztów procesu.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje rozstrzyganie o kosztach w postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady zwrotu kosztów procesu.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury art. § 1 ust. 1

Dotyczy wysokości opłat za kartę pojazdu.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. § 6 pkt 1

Dotyczy opłat za czynności radców prawnych.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. § 12 ust. 1 pkt 1

Dotyczy opłat za czynności radców prawnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opłata za kartę pojazdu była nienależnie pobrana. • Opłata została pobrana z przekroczeniem upoważnienia ustawowego. • Roszczenie o zwrot opłaty nie jest przedawnione. • Powód pozostaje zubożony w stosunku do pozwanego.

Odrzucone argumenty

Roszczenie powoda uległo przedawnieniu zgodnie z art. 118 kc. • Powód nie jest zubożony, ponieważ mógł zaliczyć opłatę w koszty uzyskania przychodu lub w cenę sprzedaży pojazdu. • Brak drogi sądowej.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek uiszczenia opłaty za wydanie karty pojazdu nie miał żadnego związku ze statusem podmiotu występującego o wydanie karty pojazdu • pozostaje on nienależnie wzbogacony • dalsze kwestie związane zwłaszcza z odsprzedażą pojazdu kolejnemu podmiotowi i uzyskaną w związku z tym ceną, czy też sposobu rozliczania osoby prowadzącej działalność gospodarczą i ewentualnej możliwości uznania opłaty za uzyskanie karty pojazdu, jako jednego z kosztów uzyskania przychodu, pozostają bez wpływu na ocenę zasadności roszczenia powoda.

Skład orzekający

Arkadia Wyraz - Wieczorek

przewodniczący

Aleksandra Janas

sędzia

Anna Hajda

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia roszczeń związanych z działalnością gospodarczą, zwłaszcza w kontekście opłat administracyjnych i nienależnego świadczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej opłaty za kartę pojazdu, ale zasady dotyczące przedawnienia i nienależnego świadczenia mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu opłat administracyjnych i ich potencjalnej zasadności, a także kwestii przedawnienia, co jest interesujące dla prawników i osób prowadzących działalność gospodarczą.

Czy opłata za kartę pojazdu sprzed 10 lat może być zwrócona? Sąd rozstrzyga o przedawnieniu i nienależnym świadczeniu.

Dane finansowe

WPS: 425 PLN

zwrot kosztów postępowania odwoławczego: 60 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst