III CA 1575/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Brzezinach wyrokiem z dnia 24 maja 2022 roku zasądził od Towarzystwa (...) Spółki Akcyjnej na rzecz I. M. kwoty odszkodowania wraz z odsetkami oraz zwrot kosztów procesu, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Pozwany ubezpieczyciel złożył apelację, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego (m.in. art. 233 § 1 kpc) poprzez błędną ocenę materiału dowodowego, w szczególności dotyczącą wartości wraku pojazdu i sposobu jego wyceny (aukcja internetowa vs. opinia biegłego), a także naruszenie przepisów prawa materialnego (m.in. art. 354 § 2 kc, art. 361 § 1 kc, art. 471 kc) w zakresie obowiązku współdziałania z ubezpieczycielem, zasad ustalania odszkodowania i związku przyczynowego kosztów prywatnej ekspertyzy ze szkodą. Sąd Okręgowy oddalił apelację jako bezzasadną. Podkreślono ograniczony charakter apelacji w postępowaniu uproszczonym. Sąd II instancji podzielił ustalenia faktyczne i ocenę dowodów Sądu I instancji. Uznano, że zarzuty naruszenia art. 233 § 1 kpc są chybione, gdyż Sąd Rejonowy dokonał wszechstronnej oceny dowodów, a wydruk z aukcji nie jest dokumentem prywatnym. Sąd Okręgowy stanął na stanowisku, że rynkową wartość pojazdu po szkodzie ustala się przy pomocy opinii biegłego, a nie wyników aukcji, które służą jedynie określeniu możliwej ceny sprzedaży. Oddalono zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego, wskazując, że poszkodowany nie naruszył obowiązku współdziałania, a koszt prywatnej ekspertyzy, zleconej przez powoda jako nabywcę wierzytelności, był uzasadniony i niezbędny do prawidłowego ustalenia wysokości odszkodowania, które zostało rażąco zaniżone przez ubezpieczyciela. Koszt ten, zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego, wchodzi w zakres szkody.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie wartości rynkowej pojazdu po szkodzie całkowitej, zasadność zwrotu kosztów prywatnej ekspertyzy zleconej przez nabywcę wierzytelności, obowiązek współdziałania stron w procesie likwidacji szkody.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której ubezpieczyciel rażąco zaniżył odszkodowanie i samowolnie wystawił pojazd na sprzedaż. Interpretacja kosztów ekspertyzy może być różna w zależności od okoliczności sprawy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wartość wraku pojazdu po szkodzie całkowitej powinna być ustalana na podstawie opinii biegłego z wykorzystaniem programów eksperckich, czy też na podstawie wyników aukcji internetowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wartość rynkową pojazdu po szkodzie ustala się przy pomocy opinii biegłego z wykorzystaniem odpowiednich programów technicznych. Wyniki aukcji internetowej służą określeniu możliwej ceny sprzedaży, a nie wartości rynkowej.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że ceny uzyskane na platformach aukcyjnych nie służą ustaleniu wartości rynkowej uszkodzonego pojazdu, lecz określeniu możliwej do uzyskania ceny jego sprzedaży. Jedynie opinia biegłego z wykorzystaniem specjalistycznych programów pozwala na ustalenie rynkowej wartości pojazdu.
Czy koszt prywatnej ekspertyzy zleconej przez nabywcę wierzytelności odszkodowawczej jest kosztem pozostającym w adekwatnym związku przyczynowym ze szkodą i podlega zwrotowi od ubezpieczyciela?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, koszt prywatnej ekspertyzy zleconej przez nabywcę wierzytelności jest uzasadniony i podlega zwrotowi od ubezpieczyciela, jeśli była niezbędna do prawidłowego ustalenia wysokości odszkodowania, zwłaszcza gdy ubezpieczyciel rażąco zaniżył należne świadczenie.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Najwyższego, że koszt prywatnej ekspertyzy zleconej przez poszkodowanego (lub nabywcę wierzytelności) w celu efektywnego dochodzenia roszczenia odszkodowawczego, zwłaszcza gdy ubezpieczyciel rażąco zaniżył odszkodowanie, pozostaje w związku przyczynowym ze szkodą i podlega zwrotowi. Kluczowe jest, aby ekspertyza była celowa, niezbędna i racjonalna.
Czy poszkodowany naruszył obowiązek współdziałania z ubezpieczycielem, odmawiając sprzedaży uszkodzonego pojazdu na aukcji internetowej zorganizowanej przez ubezpieczyciela?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, poszkodowany nie naruszył obowiązku współdziałania, jeśli nie wyraził zgody na sprzedaż pojazdu na aukcji, a ubezpieczyciel samowolnie wystawił pojazd na sprzedaż, naruszając tym samym obowiązek współdziałania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że nie ma przepisów zobowiązujących właściciela do sprzedaży uszkodzonego pojazdu. Samowolne wystawienie pojazdu na aukcję przez ubezpieczyciela narusza jego obowiązek współdziałania. Brak wiedzy poszkodowanego o działaniach ubezpieczyciela wyklucza zarzut naruszenia współdziałania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Towarzystwo (...) Spółka Akcyjna | spółka | pozwany |
| I. M. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | inne |
Przepisy (17)
Główne
k.c. art. 361 § § 1
Kodeks cywilny
Koszt prywatnej ekspertyzy poniesiony przez powoda pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym ze szkodą i podlega zwrotowi od ubezpieczyciela jako strata.
k.c. art. 361 § § 2
Kodeks cywilny
Koszt prywatnej ekspertyzy wchodzi w zakres szkody objętej należnym odszkodowaniem od ubezpieczyciela, jeżeli był celowy, niezbędny i racjonalny.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
Pomocnicze
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia art. 233 § 1 kpc w zw. z art. 245 kpc i art. 278 § 1 kpc nie był skuteczny, gdyż sąd I instancji dokonał wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego.
k.p.c. art. 245
Kodeks postępowania cywilnego
Wydruk z aukcji internetowej, niepodpisany, nie jest dokumentem prywatnym w rozumieniu art. 78 i 78(1) kc, lecz innym środkiem dowodowym.
k.c. art. 354 § § 2
Kodeks cywilny
Poszkodowany nie naruszył obowiązku współdziałania z ubezpieczycielem, nie korzystając z możliwości sprzedaży pozostałości za najwyższą cenę uzyskaną w toku aukcji.
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
Przepis nie miał zastosowania, gdyż strony nie łączyła umowa ubezpieczenia, a dochodzone roszczenie było związane z umową OC sprawcy.
k.c. art. 822 § § 1
Kodeks cywilny
Roszczenie związane z umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej sprawcy szkody.
u.u.o. art. 16 § p. 2
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych
Obowiązek wynikający z tego przepisu dotyczy działań podejmowanych na miejscu zdarzenia, nie w trakcie likwidacji szkody.
k.p.c. art. 505 § 9 §1
Kodeks postępowania cywilnego
Apelacja w postępowaniu uproszczonym może być oparta tylko na zarzutach naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy.
k.p.c. art. 505 § 13 §2
Kodeks postępowania cywilnego
Uzasadnienie wyroku sądu drugiej instancji w postępowaniu uproszczonym powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku.
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący bezpodstawnego wzbogacenia, wspomniany w kontekście ustalania odszkodowania.
k.c. art. 66
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący ofert, wspomniany w kontekście braku obowiązku zbycia pojazdu.
k.c. art. 70 § 1
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący aukcji, wspomniany w kontekście zgody właściciela na sprzedaż.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu w zakresie kwalifikacji do samodzielnego oszacowania szkody spoczywa na pozwanym.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna orzeczenia o kosztach postępowania apelacyjnego.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna orzeczenia o kosztach postępowania apelacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Koszt prywatnej ekspertyzy jest niezbędny do prawidłowego ustalenia wysokości odszkodowania, zwłaszcza gdy ubezpieczyciel rażąco zaniżył świadczenie. • Wartość rynkową pojazdu po szkodzie ustala się na podstawie opinii biegłego, a nie wyników aukcji. • Poszkodowany nie naruszył obowiązku współdziałania, odmawiając sprzedaży pojazdu na aukcji zorganizowanej przez ubezpieczyciela bez jego wiedzy.
Odrzucone argumenty
Wartość wraku pojazdu powinna być ustalona na podstawie wyników aukcji internetowej. • Poszkodowany naruszył obowiązek współdziałania z ubezpieczycielem, nie zgadzając się na sprzedaż pojazdu na aukcji. • Koszty prywatnej ekspertyzy nie pozostają w związku przyczynowym ze szkodą i nie podlegają zwrotowi.
Godne uwagi sformułowania
Wyniki aukcji internetowej zakończonej zawarciem umowy sprzedaży pojazdu w stanie uszkodzonym kategorycznie nie służą zatem ustaleniu wartości rynkowej pojazdu, choć mogą mieć zasadniczy wpływ na ustalenie wartości odszkodowania dla poszkodowanego wypłacanego przez zakład ubezpieczeń tak aby nie prowadziło to do jego bezpodstawnego wzbogacenia. • Samowolne wystawienie rzeczy na aukcję internetową przez ubezpieczyciela jednoznacznie narusza jego obowiązek współdziałania z poszkodowanym. • Koszt prywatnej ekspertyzy poniesiony przez powoda, niezależnie od tego, iż nie był on poszkodowanym a nabywca wierzytelności, występował w związku przyczynowym ze szkodą i podlegał zwrotowi od ubezpieczyciela.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wartości rynkowej pojazdu po szkodzie całkowitej, zasadność zwrotu kosztów prywatnej ekspertyzy zleconej przez nabywcę wierzytelności, obowiązek współdziałania stron w procesie likwidacji szkody."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której ubezpieczyciel rażąco zaniżył odszkodowanie i samowolnie wystawił pojazd na sprzedaż. Interpretacja kosztów ekspertyzy może być różna w zależności od okoliczności sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje praktyczne aspekty ustalania odszkodowania po szkodzie całkowitej i rolę prywatnych ekspertyz, co jest istotne dla prawników i osób poszkodowanych w wypadkach.
“Czy koszt prywatnej ekspertyzy zawsze należy się od ubezpieczyciela? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Dane finansowe
odszkodowanie: 9700 PLN
odszkodowanie: 307,5 PLN
zwrot kosztów procesu: 1932,55 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.