III CA 1164/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Rawie Mazowieckiej wyrokiem z dnia 21 maja 2015 roku zasądził od pozwanej A. S. na rzecz powodów G. C., A. Z., A. G. kwotę 2.878,53 zł wraz z umownymi odsetkami, oddalając powództwo w pozostałym zakresie i zasądzając część kosztów procesu. Powodowie wnieśli apelację, kwestionując wyrok w części oddalającej powództwo co do kwoty 1922,36 zł oraz w zakresie kosztów. Zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 6 k.c., art. 353(1) k.c., art. 58 §2 i 3 k.c. oraz art. 385(1) k.c., wskazując na błędną wykładnię i zastosowanie przepisów dotyczących klauzul abuzywnych w umowie pożyczki gotówkowej z dnia 1 października 2013 r., w szczególności w zakresie kosztów ubezpieczenia i kosztów zabezpieczenia. Zarzucili również naruszenie przepisów procesowych, w tym art. 102 k.p.c. w zakresie kosztów, art. 232 k.p.c. w zakresie ciężaru dowodu, art. 233 §1 k.p.c. w zakresie oceny dowodów, art. 207 §6 k.p.c. i art. 217 §2 k.p.c. w zakresie dopuszczenia dowodów, art. 328 §2 k.p.c. w zakresie uzasadnienia wyroku oraz art. 479[43] k.p.c. w zakresie stosowania wyroków SOKiK. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając ją za bezzasadną. Sąd II instancji zaakceptował ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Rejonowego. Oddalono wnioski dowodowe powodów złożone w apelacji jako spóźnione. Sąd Okręgowy potwierdził, że zakwestionowane zapisy umowne dotyczące kosztów ubezpieczenia (1200 zł) i kosztów zabezpieczenia rażąco naruszają dobre obyczaje i interesy konsumenta, uznając je za abuzywne zgodnie z art. 385(1) k.c. Podkreślono, że ubezpieczenie nie stanowiło rzeczywistego zabezpieczenia spłaty pożyczki, a jedynie obciążało konsumenta, a uposażonym był wyłącznie przedsiębiorca. Sąd Okręgowy podzielił również stanowisko Sądu Rejonowego co do niezasadności obciążenia pozwanej kosztami działań windykacyjnych, uznając je za wygórowane i naruszające interesy konsumenta. W odniesieniu do kosztów postępowania, Sąd Okręgowy uznał, że zastosowanie art. 102 k.p.c. przez Sąd Rejonowy było uzasadnione ze względu na trudną sytuację majątkową i zdrowotną pozwanej, a rozstrzygnięcie o kosztach nie było rażąco niesprawiedliwe.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów o ochronie konsumentów, w szczególności dotyczących klauzul abuzywnych w umowach pożyczek, kosztów ubezpieczenia i windykacji. Zastosowanie art. 102 k.p.c. w sprawach ze szczególnymi okolicznościami.
Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki umowy pożyczki. Ocena abuzywności klauzul zależy od indywidualnych okoliczności każdej sprawy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy postanowienia umowy pożyczki dotyczące kosztów ubezpieczenia i zabezpieczenia, a także koszty windykacji, stanowią klauzule abuzywne w rozumieniu art. 385(1) k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, postanowienia umowy pożyczki dotyczące kosztów ubezpieczenia (1200 zł) i kosztów zabezpieczenia, a także koszty windykacji, zostały uznane za abuzywne, rażąco naruszające dobre obyczaje i interesy konsumenta.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że obciążenie konsumenta kosztami ubezpieczenia, gdzie uposażonym był wyłącznie przedsiębiorca, a także wygórowane koszty windykacji, naruszają równowagę kontraktową i interesy konsumenta. Koszty ubezpieczenia nie stanowiły świadczenia głównego umowy, a ich wysokość była nieuzasadniona.
Czy sąd II instancji może pominąć nowe fakty i dowody, które strona mogła powołać w postępowaniu przed sądem I instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd II instancji może pominąć nowe fakty i dowody, jeżeli strona mogła je powołać w postępowaniu przed sądem I instancji, chyba że potrzeba powołania się na nie wynikła później (art. 381 k.p.c.).
Uzasadnienie
Wniosek dowodowy powodów złożony w apelacji dotyczący umowy generalnej ubezpieczenia i aneksu został oddalony jako spóźniony, ponieważ strona miała możliwość przedstawienia tych dokumentów w postępowaniu przed Sądem Rejonowym.
Czy sąd może odstąpić od zasady pełnej odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów postępowania na podstawie art. 102 k.p.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami, kierując się zasadą słuszności.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że zastosowanie art. 102 k.p.c. przez Sąd Rejonowy było uzasadnione ze względu na trudną sytuację majątkową i zdrowotną pozwanej, a także fakt, że pozwana nie zwalczała powództwa w części, w jakiej przegrała, i nie uchylała się od obowiązku spłaty.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. C. | osoba_fizyczna | powód |
| A. Z. | osoba_fizyczna | powód |
| A. G. | osoba_fizyczna | powód |
| A. S. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (15)
Główne
k.c. art. 353(1)
Kodeks cywilny
Zasada swobody umów podlega ograniczeniu przez zasady współżycia społecznego.
k.c. art. 58 § 2
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego jest nieważna.
k.c. art. 385(1) § 1
Kodeks cywilny
Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.
Pomocnicze
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.
k.c. art. 385(1) § 4
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu, że postanowienie zostało uzgodnione indywidualnie, spoczywa na tym, kto się na to powołuje.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Przedmiotem dowodu są fakty, których istnienie lub nieistnienie, ustalenie lub nieustalenie wpływa na skutki prawne.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Strony są zobowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z jakich wywodzą skutki prawne.
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.
k.p.c. art. 207 § 6
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może uwzględnić spóźnione twierdzenia i dowody, jeżeli nie spowoduje to zwłoki w rozpoznaniu sprawy lub występują inne wyjątkowe okoliczności.
k.p.c. art. 217 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może dopuścić dowód, o który strona wnosiła po terminie, jeżeli potrzeba powołania się na ten dowód wynikła później.
k.p.c. art. 328 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Uzasadnienie wyroku powinno zawierać wskazanie podstawy prawnej orzeczenia z przytoczeniem przepisów prawa.
k.p.c. art. 479[43]
Kodeks postępowania cywilnego
Wyrok uwzględniający powództwo o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone ma skutki prawne także wobec osób trzecich.
k.p.c. art. 381
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd II instancji może pominąć nowe fakty i dowody, jeżeli strona mogła je powołać w postępowaniu przed Sądem I instancji.
u.k.k. art. 30 § 1
Ustawa o kredycie konsumenckim
Kredytodawca ma obowiązek wskazania całkowitego kosztu kredytu, w tym sposobu ubezpieczenia spłaty kredytu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uznanie klauzul dotyczących kosztów ubezpieczenia i kosztów windykacji za abuzywne. • Oddalenie wniosków dowodowych strony powodowej jako spóźnionych. • Zastosowanie art. 102 k.p.c. w zakresie kosztów postępowania ze względu na trudną sytuację pozwanej.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego przez Sąd Rejonowy w zakresie oddalenia powództwa i kosztów.
Godne uwagi sformułowania
postanowienia umowy sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco naruszające interesy konsumenta • ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne • zasada słuszności jako odstępstwo od zasady odpowiedzialności za wynik procesu • ocena sądu, czy zachodzi wypadek szczególnie uzasadniony, ma charakter dyskrecjonalny
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o ochronie konsumentów, w szczególności dotyczących klauzul abuzywnych w umowach pożyczek, kosztów ubezpieczenia i windykacji. Zastosowanie art. 102 k.p.c. w sprawach ze szczególnymi okolicznościami."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki umowy pożyczki. Ocena abuzywności klauzul zależy od indywidualnych okoliczności każdej sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu nadużyć w umowach pożyczek konsumenckich, w szczególności kosztów ubezpieczenia i windykacji, co jest istotne dla wielu konsumentów. Pokazuje również, jak sądy stosują przepisy o ochronie konsumentów.
“Ubezpieczenie pożyczki: czy zawsze jest korzystne dla konsumenta? Sąd wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 1922,36 PLN
kwota główna: 2878,53 PLN
zwrot kosztów: 60 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.