III C 1687/19Uchylenie decyzji podatkowej VAT 63
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowodowie, małżonkowie A.S. i M.S., zawarli z (...) Bank S.A. umowę o kredyt hipoteczny nr (...) z dnia 10 kwietnia 2007 roku, denominowany we frankach szwajcarskich. W pozwie domagali się ustalenia nieważności tej umowy oraz zasądzenia od banku kwoty 318.177,11 zł tytułem zwrotu wpłaconych rat kapitałowo-odsetkowych wraz z odsetkami. Argumentowali, że umowa zawierała klauzule abuzywne, była sprzeczna z prawem i zasadami współżycia społecznego, a bank nie poinformował ich rzetelnie o ryzyku kursowym i sposobie ustalania kursów walut. Bank wnosił o oddalenie powództwa, twierdząc, że powodowie byli świadomi ryzyka i mieli wykształcenie ekonomiczne. Sąd Okręgowy w Warszawie, po analizie materiału dowodowego, uznał umowę za nieważną ex tunc na podstawie art. 58 § 1 i 2 KC oraz art. 353 1 KC, stwierdzając abuzywność klauzul przeliczeniowych i sprzeczność z zasadami współżycia społecznego z powodu braku rzetelnej informacji o ryzyku. W konsekwencji, zasądził od banku na rzecz powodów kwotę 318.177,11 zł tytułem zwrotu nienależnego świadczenia, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Sąd uznał, że powodowie mieli interes prawny w ustaleniu nieważności umowy, a zarzut przedawnienia podniesiony przez bank nie zasługiwał na uwzględnienie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie nieważności umów kredytów frankowych ze względu na abuzywność klauzul przeliczeniowych i brak rzetelnej informacji o ryzyku.
Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i umowy, ale stanowi ważny precedens w sprawach o kredyty frankowe.
Zagadnienia prawne (4)
Czy umowa kredytu hipotecznego denominowanego we frankach szwajcarskich, zawarta w 2007 roku, jest nieważna z powodu klauzul przeliczeniowych i braku rzetelnej informacji o ryzyku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa jest nieważna z powodu abuzywności klauzul przeliczeniowych oraz sprzeczności z zasadami współżycia społecznego wynikającej z braku rzetelnej informacji o ryzyku kursowym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że klauzule dotyczące ustalania kursów walut i spreadów były niedozwolone, ponieważ dawały bankowi jednostronną możliwość kształtowania wysokości świadczenia, a bank nie poinformował konsumentów o pełnym ryzyku i konsekwencjach ekonomicznych. Brak jasnych i obiektywnych kryteriów ustalania kursów oraz ukryty spread naruszały dobre obyczaje i rażąco interesy konsumentów.
Czy bank ponosi odpowiedzialność za brak rzetelnej informacji o ryzyku kursowym związanym z kredytem denominowanym we frankach szwajcarskich?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, bank ponosi odpowiedzialność za nieudzielenie konsumentom pełnej i zrozumiałej informacji o ryzyku kursowym, w tym o potencjalnych wzrostach rat i salda kredytu oraz o istnieniu spreadu.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że bank, jako profesjonalista, miał obowiązek rzetelnie poinformować o ryzyku kursowym, przedstawiając symulacje uwzględniające historyczne kursy i potencjalne konsekwencje ekonomiczne, czego nie uczynił.
Czy umowa kredytu denominowanego we frankach szwajcarskich, wypłacona i spłacana w złotych polskich, jest ważna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w tym konkretnym przypadku umowa została uznana za nieważną z powodu abuzywności klauzul przeliczeniowych i braku możliwości ustalenia głównych świadczeń stron.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że klauzule denominacyjne, które nie były indywidualnie negocjowane i pozwalały bankowi na jednostronne ustalanie kursów, czyniły umowę nieważną, ponieważ uniemożliwiały precyzyjne określenie głównych świadczeń stron.
Czy roszczenie o zwrot nienależnego świadczenia z tytułu nieważnej umowy kredytu jest przedawnione?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, roszczenie nie jest przedawnione, ponieważ bieg terminu przedawnienia rozpoczął się od momentu, gdy konsument podjął wiążącą decyzję o nieważności umowy.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na orzecznictwie TSUE i SN, zgodnie z którym termin przedawnienia roszczenia o zwrot nienależnego świadczenia rozpoczyna bieg od momentu, gdy konsument podejmie wiążącą decyzję o nieważności umowy, co w tym przypadku nastąpiło po wydaniu wyroku.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. S. | osoba_fizyczna | powód |
| M. S. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Bank (...) S.A. | spółka | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 58 § 1
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna.
k.c. art. 58 § 2
Kodeks cywilny
Nieważna jest także czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.
k.c. art. 353 § 1
Kodeks cywilny
Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.
k.c. art. 385 § 1
Kodeks cywilny
Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nie uzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne).
Pr. bank. art. 69
Prawo bankowe
Definicja i essentialia negotii umowy kredytu bankowego.
Pomocnicze
k.c. art. 58 § 3
Kodeks cywilny
Jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czynność pozostaje w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wynika, iż bez postanowień dotkniętych nieważnością czynność nie zostałaby dokonana.
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
Kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a jeżeli nie jest to możliwe, do zwrotu jej wartości.
k.c. art. 410
Kodeks cywilny
Przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu stosuje się w zakresie, w jakim przepisy o nienależnym świadczeniu nie stanowią inaczej. Świadczenie jest nienależne, gdy czynność prawna zobowiązująca do świadczenia była nieważna lub nie mogła dojść do skutku.
k.c. art. 189
Kodeks cywilny
Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny.
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Zasady przedawnienia roszczeń.
u.o.k.k. art. 24 § 1
Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów
Praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieważność umowy z powodu abuzywności klauzul przeliczeniowych. • Nieważność umowy z powodu sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. • Brak rzetelnej informacji o ryzyku kursowym. • Brak możliwości ustalenia głównych świadczeń stron. • Roszczenie o zwrot nienależnego świadczenia nie jest przedawnione.
Odrzucone argumenty
Umowa jest ważna, a powodowie byli świadomi ryzyka. • Zarzut przedawnienia roszczenia. • Powodowie nie posiadają interesu prawnego w ustaleniu nieważności umowy.
Godne uwagi sformułowania
Bank przerzucił na kredytobiorców całkowite ryzyko swojej działalności. • Klauzule przeliczeniowe spowodowały wytworzenie się po stronie pozwanej tzw. subiektywnej możliwości określenia wysokości świadczenia. • Brak jest możliwości zastąpienia nieważnych klauzul innymi przepisami dyspozytywnymi. • Nieważność powoływanych klauzul indeksacyjnych prowadzi do nieważności spornej umowy kredytu w całości ex tunc.
Skład orzekający
Mariusz Solka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie nieważności umów kredytów frankowych ze względu na abuzywność klauzul przeliczeniowych i brak rzetelnej informacji o ryzyku."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i umowy, ale stanowi ważny precedens w sprawach o kredyty frankowe.
Wartość merytoryczna
Ocena: 9/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu kredytów frankowych, analizuje szczegółowo mechanizmy abuzywności i obowiązki informacyjne banków, co jest niezwykle istotne dla konsumentów i prawników.
“Sąd Okręgowy w Warszawie: Umowa kredytu frankowego nieważna! Bank musi zwrócić setki tysięcy złotych.”
Dane finansowe
WPS: 318 177,11 PLN
zwrot rat: 318 177,11 PLN
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.