III AUA 596/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła sporu między spółką jawną a Zakładem Ubezpieczeń Społecznych w kwestii charakteru umów zawieranych przez spółkę z D. D. i M. D. ZUS uznał, że umowy te, nazwane umowami o dzieło, w rzeczywistości stanowiły umowy zlecenia, co rodziło obowiązek objęcia wykonawców ubezpieczeniami społecznymi. Spółka zlecała prace polegające na montażu zjeżdżalni wodnych, wykonaniu połączeń twardych oraz pracach serwisowych. Sąd Okręgowy w Szczecinie, a następnie Sąd Apelacyjny w Szczecinie, oddaliły apelację ZUS, potwierdzając, że zawarte umowy były umowami o dzieło. Sądy podkreśliły, że kluczowe dla zakwalifikowania umowy jako umowy o dzieło jest osiągnięcie konkretnego, indywidualnie oznaczonego rezultatu, który jest weryfikowalny i stanowi samodzielne dzieło. W analizowanym przypadku, mimo że prace polegały na montażu, strony precyzyjnie określiły przedmiot umowy, a rezultat prac (zmontowana zjeżdżalnia, wykonane połączenia) był konkretny, weryfikowalny pod kątem wad i stanowił zamkniętą całość. Sądy uznały, że nazwa umowy, sposób jej realizacji oraz wola stron potwierdzały charakter umowy o dzieło, która nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie kryteriów odróżniających umowę o dzieło od umowy zlecenia w kontekście obowiązku ubezpieczeń społecznych, zwłaszcza w przypadku prac montażowych i serwisowych.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i może wymagać uwzględnienia indywidualnych okoliczności każdej sprawy.
Zagadnienia prawne (1)
Czy umowy nazwane przez strony umowami o dzieło, których przedmiotem był montaż zjeżdżalni wodnych i prace serwisowe, rodzą obowiązek objęcia wykonawców obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umowy te należy zakwalifikować jako umowy o dzieło, które nie podlegają obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym.
Uzasadnienie
Sądy uznały, że kluczowe dla kwalifikacji umowy jako umowy o dzieło jest osiągnięcie konkretnego, indywidualnie oznaczonego rezultatu, który jest weryfikowalny i stanowi samodzielne dzieło. W analizowanej sprawie, mimo że prace polegały na montażu, strony precyzyjnie określiły przedmiot umowy, a rezultat prac (zmontowana zjeżdżalnia, wykonane połączenia) był konkretny, weryfikowalny pod kątem wad i stanowił zamkniętą całość. Nazwa umowy, sposób jej realizacji oraz wola stron potwierdzały charakter umowy o dzieło.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Spółka Jawna w W. K. G. , A. B. | spółka | płatnik |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. | instytucja | organ rentowy |
| D. D. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
| M. D. | osoba_fizyczna | zainteresowany |
Przepisy (14)
Główne
k.c. art. 627
Kodeks cywilny
Przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia. Przedmiotem umowy jest zobowiązanie do wykonania określonego dzieła, które może mieć charakter materialny, jak i niematerialny, zaś sama umowa jest umową rezultatu. Cechą konstytutywną dzieła jest samoistność rezultatu.
ustawa systemowa art. 1 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Określa zakres podmiotowy systemu ubezpieczeń społecznych.
ustawa systemowa art. 6 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Określa, kto podlega obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu. Osoby wykonujące prace na podstawie umów o dzieło nie są objęte tymi ubezpieczeniami.
ustawa systemowa art. 12 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Określa, kto podlega obowiązkowym ubezpieczeniom rentowym i wypadkowym.
Pomocnicze
k.c. art. 750
Kodeks cywilny
Do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane żadnymi przepisami szczególnymi, stosuje się odpowiednio przepisy o umowie zlecenia.
k.p.c. art. 219
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy połączenia spraw do wspólnego rozpoznania.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zwrotu kosztów procesu.
k.p.c. art. 108 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach w orzeczeniu kończącym sprawę.
k.c. art. 65 § 2
Kodeks cywilny
Wykładnia umowy powinna uwzględniać wolę stron i cel umowy.
k.c. art. 353 § 1
Kodeks cywilny
Zasada swobody umów.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych... art. 11 § 2
Dotyczy ustalania opłat za czynności radców prawnych.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych... art. 5
Dotyczy ustalania opłat za czynności radców prawnych.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych... art. 12 § 1
Dotyczy ustalania opłat za czynności radców prawnych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych przed sądem apelacyjnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowy zawarte przez spółkę z wykonawcami miały charakter umów o dzieło, ponieważ strony precyzyjnie określiły rezultat prac, który był weryfikowalny i stanowił samodzielne dzieło. • Nazwa umowy, sposób jej realizacji oraz wola stron potwierdzały charakter umowy o dzieło.
Odrzucone argumenty
Umowy zawarte przez spółkę z wykonawcami stanowiły umowy zlecenia, a nie umowy o dzieło, co rodziło obowiązek objęcia wykonawców ubezpieczeniami społecznymi. • Prace wykonywane przez ubezpieczonych polegały na montażu gotowych konstrukcji i wykonywaniu prac serwisowych, co stanowiło czynności powtarzalne o charakterze usług, a nie wykonanie dzieła.
Godne uwagi sformułowania
Przedmiotem umowy jest zatem zobowiązanie do wykonania określonego dzieła, które może mieć charakter materialny, jak i niematerialny, zaś sama umowa jest umową rezultatu. • Cechą konstytutywną dzieła jest samoistność rezultatu, która wyraża się przez niezależność powstałego rezultatu od dalszego działania twórcy oraz od osoby twórcy. • Dla potrzeb niniejszych ustaleń bez znaczenia pozostawało to, jak strony nazwały zawierane umowy. • Realizacja dzieła jest zwykle określonym procesem wykonawczym, którego celem jest doprowadzenie do oznaczonego z góry, weryfikowalnego i jednorazowego rezultatu, zdefiniowanego przez strony w momencie zawierania umowy.
Skład orzekający
Anna Polak
przewodniczący
Urszula Iwanowska
sprawozdawca
Jolanta Hawryszko
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów odróżniających umowę o dzieło od umowy zlecenia w kontekście obowiązku ubezpieczeń społecznych, zwłaszcza w przypadku prac montażowych i serwisowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i może wymagać uwzględnienia indywidualnych okoliczności każdej sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozróżnienia między umową o dzieło a umową zlecenia, co ma bezpośrednie przełożenie na obowiązki płatników składek i prawa pracowników. Wyjaśnia, kiedy prace montażowe mogą być uznane za dzieło.
“Czy montaż zjeżdżalni wodnej to dzieło czy zlecenie? Sąd Apelacyjny wyjaśnia kluczowe różnice dla ZUS.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.