Orzeczenie · 2024-01-16

II UZ 67/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-01-16
SNubezpieczenia społeczneubezpieczenia społeczneWysokanajwyższy
ubezpieczenia społeczneskarga kasacyjnasąd najwyższyzastępstwo procesoweadwokatradca prawnykpczażalenie

Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Białymstoku, które odrzuciło skargę kasacyjną T. K. od wyroku w sprawie o ustalenie podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym. Sąd Apelacyjny uznał skargę za niedopuszczalną, ponieważ została sporządzona osobiście przez T. K., mimo że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje przymusowe zastępstwo procesowe przez adwokata lub radcę prawnego (art. 87¹ § 1 k.p.c.). Pełnomocnik T. K. z urzędu złożył zażalenie, argumentując, że ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika czyni skargę dopuszczalną. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, wskazując, że naruszenie obowiązku przymusowego zastępstwa procesowego jest brakiem formalnym nieusuwalnym, a środki zaskarżenia wniesione z naruszeniem tego obowiązku podlegają odrzuceniu. Sąd podkreślił, że wyjątki od przymusu adwokacko-radcowskiego nie miały zastosowania w tej sprawie. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na podstawie art. 398¹⁴ w zw. z art. 394¹ § 3 i art. 13 § 2 k.p.c.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie rygorystycznego stosowania wymogu profesjonalnego zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym w sprawach cywilnych i ubezpieczeniowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie sytuacji wnoszenia skargi kasacyjnej lub zażalenia do Sądu Najwyższego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy skarga kasacyjna wniesiona osobiście przez stronę, bez profesjonalnego pełnomocnika, jest dopuszczalna przed Sądem Najwyższym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna wniesiona osobiście przez stronę, bez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata lub radcy prawnego), jest niedopuszczalna przed Sądem Najwyższym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z art. 87¹ § 1 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje przymusowe zastępstwo procesowe przez adwokatów lub radców prawnych. Naruszenie tego obowiązku jest brakiem formalnym nieusuwalnym, a środki zaskarżenia wniesione z naruszeniem tego wymogu podlegają odrzuceniu jako niedopuszczalne.

Czy ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu po wydaniu postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej może sanować brak formalny w postaci braku profesjonalnego zastępstwa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu po wydaniu postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej nie sanuje braku formalnego w postaci braku profesjonalnego zastępstwa przy wnoszeniu skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że brak profesjonalnego zastępstwa przy wnoszeniu skargi kasacyjnej jest brakiem nieusuwalnym, który skutkuje odrzuceniem środka zaskarżenia. Późniejsze ustanowienie pełnomocnika nie może naprawić tego braku.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Olsztynie

Strony

NazwaTypRola
T. K.osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Olsztynieinstytucjapozwany
M. Sp. z o.o. w O.spółkauczestnik

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 87¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych. Zastępstwo to dotyczy także czynności procesowych związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed Sądem niższej instancji.

k.p.c. art. 398⁶ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna w przypadku braku profesjonalnego zastępstwa.

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w przedmiocie zażalenia.

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w przedmiocie zażalenia.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o postępowaniu w sprawach cywilnych do innych postępowań.

Pomocnicze

k.p.c. art. 87¹ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wyjątki od przymusu adwokacko-radcowskiego.

k.p.c. art. 398⁶ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna w przypadku braku profesjonalnego zastępstwa.

k.p.c. art. 130 § § 5

Kodeks postępowania cywilnego

Pisma procesowe sporządzone z naruszeniem art. 87¹ § 1 k.p.c. podlegają zwrotowi bez wezwania do usunięcia braków.

k.p.c. art. 130 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Procedura usuwania braków formalnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek profesjonalnego zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym. • Brak profesjonalnego zastępstwa w skardze kasacyjnej jest brakiem nieusuwalnym. • Pisma procesowe wniesione z naruszeniem obowiązku profesjonalnego zastępstwa podlegają odrzuceniu.

Odrzucone argumenty

Ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu po odrzuceniu skargi kasacyjnej sanuje brak formalny. • Skarga kasacyjna sporządzona osobiście przez stronę jest dopuszczalna, jeśli strona ustanowiła pełnomocnika.

Godne uwagi sformułowania

przymus adwokacko-radcowski • brak formalny nieusuwalny • środki zaskarżenia podlegają odrzuceniu • nie można tego braku sanować w trybie art. 130 § 1 k.p.c.

Skład orzekający

Renata Żywicka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie rygorystycznego stosowania wymogu profesjonalnego zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym w sprawach cywilnych i ubezpieczeniowych."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji wnoszenia skargi kasacyjnej lub zażalenia do Sądu Najwyższego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie przypomina o fundamentalnej zasadzie postępowania przed Sądem Najwyższym, która często bywa pomijana przez strony, prowadząc do utraty szansy na merytoryczne rozpoznanie sprawy.

Błąd w skardze kasacyjnej? Sąd Najwyższy przypomina: bez adwokata lub radcy prawnego możesz stracić szansę na sprawiedliwość.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst