# Kiedy SN odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej w sprawach emerytalnych?

*Data publikacji: 2026-05-21 · obszar prawa: pracownicze · Wersja HTML: https://lexedit.ai/odpowiedzi/cluster-odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura*

**Kiedy SN odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej w sprawach emerytalnych?**

Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej w sprawach emerytalnych, gdy skarżący nie wykazuje żadnej z przesłanek z art. 398⁹ § 1 k.p.c.: istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących rozbieżności, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności skargi. Najczęstsze przyczyny odmowy to: brak sformułowania zagadnienia prawnego w sposób ogólny i abstrakcyjny, kwestionowanie ustaleń faktycznych (zakazane w kasacji), lakoniczne uzasadnienie wniosku o przyjęcie oraz naruszenie przymusu adwokackiego.

---

### 1. Brak istotnego zagadnienia prawnego

Najczęstsza podstawa odmowy. Skarżący musi sformułować zagadnienie prawne w sposób ogólny i abstrakcyjny, pozwalający SN na udzielenie uniwersalnej odpowiedzi — a nie sprowadzający się do subsumpcji konkretnego stanu faktycznego. W „Sąd Najwyższy wielokrotnie wyjaśniał, że jako sąd kasacyjny nie jest sądem powszechnym zwykłej, trzeciej instancji" ([II UK 207/14](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-uk-207-14/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-istotnego-zagadnienia-prawnego-393226)) SN odmówił przyjęcia skargi w sprawie o wysokość emerytury, bo skarżący ograniczył się do pytania, na podstawie jakich przepisów powinna zostać ustalona wysokość świadczeń — co mieści się w zwykłej wykładni prawa. Podobnie w „wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w art. 398⁹ § 1 k.p.c., a jego uzasadnienie winno zawierać argumenty świadczące o tym, że istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy" ([I UK 111/17](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-uk-111-17/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura-657867)) — SN podkreślił, że lakoniczne zasygnalizowanie błędnej subsumpcji bez jurydycznej argumentacji nie wystarcza.

### 2. Kwestionowanie ustaleń faktycznych i oceny dowodów

Zgodnie z art. 398³ § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów, a SN jest związany ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji (art. 398¹³ § 2 k.p.c.). W „Sąd Najwyższy jako sąd kasacyjny, nie jest sądem powszechnym trzeciej instancji" ([III USK 128/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-usk-128-23/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura-funkcjonariusza-1734214)) SN wyraźnie stwierdził, że zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych nie mogą stanowić podstawy skargi. W „skoro w myśl art. 398³ § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów, nie mogą one przemawiać również za oczywistą zasadnością skargi" ([III USK 579/21](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-usk-579-21/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura-406039)) — polemika z oceną dowodów nie zastępuje argumentacji kasacyjnej.

### 3. Brak wykazania oczywistej zasadności skargi

Przesłanka z art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia prawa, widocznej prima facie. W „kwalifikowana postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, polegająca na jego oczywistości widocznej prima facie" ([II UK 33/15](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-uk-33-15/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura-626698)) SN przypomniał, że proste zaprzeczenie stanowisku sądu odwoławczego nie spełnia tego wymogu. W „dla przyjęcia skargi do rozpoznania niezbędne jest wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie" ([III USK 42/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-usk-42-24/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-renta-rodzinna-509559)) — SN dodał, że ciężar dowodu spoczywa na skarżącym. W „skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani potrzeby wykładni przepisów budzących rozbieżności w orzecznictwie, ani też oczywistej zasadności skargi" ([III USK 437/22](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-usk-437-22/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura-policyjna-383771)) — brak jakiejkolwiek z przesłanek skutkuje odmową.

### 4. Niewłaściwe uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi

Art. 398⁴ § 2 k.p.c. wymaga, by wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania był uzasadniony odrębnie od podstaw zaskarżenia. W „wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z powołanych okoliczności, a jego uzasadnienie powinno zawierać argumenty świadczące o tym, że istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy" ([I USK 110/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-usk-110-23/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-renta-rodzinna-264437)) SN odmówił przyjęcia skargi w sprawie o rentę rodzinną, bo skarżąca nie przedstawiła argumentacji jurydycznej, lecz jedynie ogólnikowo powołała się na naruszenie Konstytucji. W „przedstawienie problemu na tle przepisów ustawy jest rozwiązaniem lapidarnym" ([III UK 364/19](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-uk-364-19/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura-3060829)) — SN odrzucił skargę, w której wskazanie przepisów wymagających wykładni było zbyt ogólnikowe.

### 5. Naruszenie przymusu adwokacko-radcowskiego

W postępowaniu przed SN obowiązuje bezwzględny przymus adwokacki ([art. 87(1) § 1 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-871)). Skarga kasacyjna lub zażalenie wniesione osobiście przez stronę podlega odrzuceniu jako brak formalny nieusuwalny. W „niezastosowanie się do wymogu przymusu adwokackiego i wniesienie zażalenia objętego przymusem przez stronę osobiście jest brakiem formalnym nieusuwalnym, którego nie można sanować" ([III UO 4/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-uo-4-16/odrzucenie-zazalenia-przez-sad-najwyzszy-brak-przymusu-adwokackiego-393345)) — SN odrzucił zażalenie ubezpieczonego na odmowę przyjęcia skargi. W „niezastosowanie się do wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego i wniesienie skargi kasacyjnej przez stronę osobiście jest brakiem formalnym nieusuwalnym" ([II UZ 67/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-uz-67-23/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-zastepstwa-procesowego-1734595)) — SN potwierdził, że późniejsze ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie sanuje tego braku. Podobnie w „przymus zastępstwa strony przez profesjonalnego pełnomocnika ma charakter bezwzględny, co oznacza, że strony muszą być w tym postępowaniu reprezentowane przez adwokata lub radcę prawnego" ([I UZ 16/22](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-uz-16-22/odrzucenie-zazalenia-brak-profesjonalnego-pelnomocnika-2207111)).

### 6. Brak potrzeby wykładni — orzecznictwo jednolite

SN odmawia przyjęcia skargi, gdy podniesione zagadnienie zostało już rozstrzygnięte w ujednoliconym orzecznictwie. W [III USK 437/22](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-usk-437-22/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura-policyjna-383771) SN wskazał, że Sąd Apelacyjny prawidłowo zastosował wykładnię zgodną z uchwałą III UZP 1/20, więc brak było potrzeby ponownej wykładni. W „nie można uznać, że w sprawie zachodzi potrzeba wykładni przepisów prawa, jeżeli Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w kwestii prawnej prezentowanej przez skarżącego" ([I USK 25/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-usk-25-23/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-ubezpieczenia-spoleczne-2124254)) — SN odmówił przyjęcia skargi w sprawie o ustalenie ubezpieczenia, bo argumentacja skarżącego nie wykazała poważnych wątpliwości interpretacyjnych.

---

**Źródła:** III USK 128/23, I UK 111/17, II UK 207/14, III USK 579/21, II UK 33/15, III USK 42/24, III USK 437/22, I USK 110/23, III UK 364/19, III UO 4/16, II UZ 67/23, I UZ 16/22, I USK 25/23; art. 398⁹ § 1 i § 2, art. 398³ § 3, art. 398⁴ § 2, art. 398¹³ § 2, [art. 87¹ § 1 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-871)

*Uwaga: przepisy art. 398³, 398⁴, 398⁹, 398¹³ i 87¹ k.p.c. nie uległy zmianie od dat orzeczeń przywołanych w tekście. Baza legislacyjna nie indeksuje artykułów z indeksem górnym — powołania opierają się na weryfikacji w tekstach pełnych orzeczeń SN.*

## Źródła (orzeczenia)

- [II UK 207/14](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-uk-207-14/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-istotnego-zagadnienia-prawnego-393226) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2015-02-26
  > „Sąd Najwyższy wielokrotnie wyjaśniał, że jako sąd kasacyjny nie jest sądem powszechnym zwykłej, trzeciej instancji"
- [I UK 111/17](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-uk-111-17/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura-657867) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2018-01-10
  > „wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym wcześniej art. 398 9 § 1 k.p.c., a jego uzasadnienie (sporządzone odrębnie od uzasadnienia podstaw zaskarżenia) winno zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy"
- [III USK 128/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-usk-128-23/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura-funkcjonariusza-1734214) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2024-01-09
- [III USK 579/21](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-usk-579-21/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura-406039) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2022-09-08
  > „że skoro w myśl art. 398 3 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów, nie mogą one przemawiać również za oczywistą zasadnością s"
- [II UK 33/15](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-uk-33-15/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura-626698) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2015-08-19
  > „kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej prima f"
- [III USK 42/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-usk-42-24/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-renta-rodzinna-509559) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2024-09-25
  > „dla przyjęcia skargi do rozpoznania niezbędne jest wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie"
- [III USK 437/22](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-usk-437-22/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura-policyjna-383771) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2023-08-03
- [I USK 110/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-usk-110-23/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-renta-rodzinna-264437) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2024-02-13
  > „wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z powołanych powyżej okoliczności, a jego uzasadnienie powinno zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy"
- [III UK 364/19](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-uk-364-19/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-emerytura-3060829) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2020-05-20
  > „przedstawienie problemu na tle „przepisów ustawy” jest rozwiązaniem lapidarnym"
- [III UO 4/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-uo-4-16/odrzucenie-zazalenia-przez-sad-najwyzszy-brak-przymusu-adwokackiego-393345) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2016-12-29
  > „Niezastosowanie się do wymogu przymusu adwokackiego i wniesienie zażalenia objętego przymusem przez stronę osobiście jest brakiem formalnym nieusuwalnym, którego nie można sanować"
- [II UZ 67/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-uz-67-23/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-zastepstwa-procesowego-1734595) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2024-01-16
  > „niezastosowanie się do wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego i wniesienie skargi kasacyjnej przez stronę osobiście jest brakiem formalnym nieusuwalnym"
- [I UZ 16/22](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-uz-16-22/odrzucenie-zazalenia-brak-profesjonalnego-pelnomocnika-2207111) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2023-02-16
  > „Przymus zastępstwa strony przez profesjonalnego pełnomocnika ma charakter bezwzględny, co oznacza, że strony muszą być w tym postępowaniu reprezentowane przez adwokata lub radcę prawnego"
- [I USK 25/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-usk-25-23/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-ubezpieczenia-spoleczne-2124254) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2023-09-20
  > „Nie można uznać, że w sprawie zachodzi potrzeba wykładni przepisów prawa, jeżeli Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w kwestii prawnej prezentowanej przez skarżącego"
- [III UZP 1/20](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-uzp-1-20/obnizenie-policyjnej-renty-rodzinnej-sluzba-w-totalitarnym-panstwie-2395) — wyrok z 2023-04-19

## Przepisy

- [art. 87(1) § 1 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-871) — Kodeks postępowania cywilnego
- [art. 87¹ § 1 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-871) — Kodeks postępowania cywilnego

---

**Lexedit** — agent AI do researchu prawnego po polskim prawie: 1,4 mln orzeczeń (SN, NSA, WSA, sądy apelacyjne), 100 tys. aktów prawnych z wersjami historycznymi. Każde cytowanie w memo jest klikalne i weryfikowane względem treści źródła. Wypróbuj: https://lexedit.ai/research

Więcej odpowiedzi: https://lexedit.ai/odpowiedzi · Indeks dla agentów AI: https://lexedit.ai/llms.txt
