II SAB/Wr 1243/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę R. S. D. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Sąd stwierdził, że Wojewoda dopuścił się przewlekłości, ponieważ od momentu uzupełnienia dokumentów przez skarżącego (6 maja 2024 r.) do dnia złożenia skargi (11 września 2025 r.) organ nie podjął żadnych istotnych czynności w sprawie, prowadząc postępowanie dłużej niż było to niezbędne. Sąd podkreślił, że choć przepisy dotyczące zawieszenia biegu terminów w sprawach cudzoziemców (art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy) były stosowane, to ich wielokrotne przedłużanie po 30 czerwca 2024 r. zostało uznane przez NSA za niezgodne z Konstytucją, co pozwoliło na merytoryczną ocenę przewlekłości. Sąd nie stwierdził jednak rażącego naruszenia prawa, dlatego oddalił żądanie przyznania sumy pieniężnej, uznając, że jej przyznanie wymagałoby co najmniej rażącej przewlekłości lub znaczącego przekroczenia terminów. Wojewoda został zobowiązany do wydania aktu lub dokonania czynności w terminie 30 dni od doręczenia prawomocnego wyroku. Rozstrzygnięto również o kosztach postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących przewlekłości postępowania w sprawach cudzoziemców, w szczególności w kontekście konstytucyjności przedłużania okresów zawieszenia biegu terminów.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, a także interpretacji NSA dotyczącej konstytucyjności tych przepisów po określonym terminie.
Zagadnienia prawne (4)
Czy Wojewoda Dolnośląski dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Wojewoda Dolnośląski dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że od momentu uzupełnienia dokumentów przez skarżącego do dnia złożenia skargi, Wojewoda przez ponad rok nie podjął żadnych czynności w sprawie, prowadząc postępowanie dłużej niż było to niezbędne.
Czy przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przewlekłość nie miała charakteru rażącego, biorąc pod uwagę modyfikację stanowiska NSA w sprawie stosowania przepisów ograniczających prawa cudzoziemców oraz fakt, że nie doszło do wielokrotnego przekroczenia terminów w sposób oczywisty.
Czy sąd powinien przyznać skarżącemu sumę pieniężną od organu z tytułu przewlekłości postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd oddalił żądanie przyznania sumy pieniężnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak stwierdzenia rażącego naruszenia prawa oraz przekonanie organu o zawieszeniu terminów nie stanowiły podstaw do przyznania sumy pieniężnej, która ma charakter kompensacyjno-represyjny.
Czy przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, przedłużające zawieszenie biegu terminów w sprawach cudzoziemców, są zgodne z Konstytucją po dniu 30 czerwca 2024 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd podzielił pogląd NSA, że dalsze przedłużanie obowiązywania art. 100d ustawy specjalnej po 30 czerwca 2024 r. jest niezgodne z konstytucyjną zasadą prawa do sądu.
Uzasadnienie
NSA uznał, że nadzwyczajne okoliczności uzasadniające epizodyczne ograniczenie prawa do sądu nie mogą trwać w nieskończoność, a wielokrotne przedłużanie przepisów epizodycznych prowadzi do stałego ograniczenia praw, co jest sprzeczne z Konstytucją.
Przepisy (14)
Główne
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania.
p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd zobowiązuje organ do wydania aktu lub dokonania czynności.
u.o.c. art. 112a § ust. 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni.
u.o.c. art. 112a § ust. 2
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Określenie momentu rozpoczęcia biegu terminu na wydanie decyzji.
ustawa specjalna art. 100c
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Zawieszenie biegu terminów w sprawach dotyczących zezwoleń na pobyt cudzoziemców.
ustawa specjalna art. 100d
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Przedłużenie okresu zawieszenia biegu terminów.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 149 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może orzec o przyznaniu od organu na rzecz strony skarżącej sumy pieniężnej.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
k.p.a. art. 12
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada szybkości postępowania.
k.p.a. art. 35
Kodeks postępowania administracyjnego
Terminy załatwiania spraw.
k.p.a. art. 36 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zawiadomienia stron o niezałatwieniu sprawy w terminie.
k.p.a. art. 37 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja przewlekłości postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego.
Odrzucone argumenty
Żądanie przyznania sumy pieniężnej od organu.
Godne uwagi sformułowania
czasowe ograniczenie prawa do sądu (i to tylko w wąskim zakresie, tj. dotyczącym skarg na bezczynność oraz przewlekłość w sprawach zezwoleń na pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej) trafnie uznawane jest za uzasadnione sytuacją kryzysową • Rozwiązania legislacyjne uwarunkowane nadzwyczajnymi okolicznościami mogą bowiem być uznane za proporcjonalne tylko wówczas, gdy trwają te okoliczności. • cessante ratione legis, cessat lex ipsa (gdy ustaje przyczyna, dla której wydano ustawę, traci moc sama ustawa). • Wielokrotne przedłużanie obowiązywania przepisów epizodycznych – w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego – może bowiem prowadzić do sytuacji, w której w dłuższej perspektywie stanowią one nie tylko "szczególne", dopuszczalne ze względu na wyjątkowe okoliczności, lecz stałe ograniczenie praw, w tym również prawa do sądu.
Skład orzekający
Olga Białek
przewodniczący
Wojciech Śnieżyński
członek
Malwina Jaworska-Wołyniak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przewlekłości postępowania w sprawach cudzoziemców, w szczególności w kontekście konstytucyjności przedłużania okresów zawieszenia biegu terminów."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, a także interpretacji NSA dotyczącej konstytucyjności tych przepisów po określonym terminie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia konstytucyjności przepisów ograniczających prawo do sądu w kontekście sytuacji kryzysowej i ich długotrwałego stosowania. Pokazuje ewolucję orzecznictwa NSA w tej kwestii.
“Prawo do sądu kontra kryzys migracyjny: Czy przepisy blokujące obywateli Ukrainy są nadal konstytucyjne?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.