Orzeczenie · 2026-05-28

II SAB/Gl 64/26Bezczynność wojewody zezwolenie na pobyt czasowy

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2026-05-28
NSAAdministracyjneWysokawsa
cudzoziemcypobyt czasowybezczynność organuprawo administracyjnespecustawaustawa o cudzoziemcachpostępowanie administracyjneterminyskarga na bezczynność

Skarżąca złożyła skargę na bezczynność Wojewody Śląskiego w sprawie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, wskazując na brak rozstrzygnięcia mimo upływu ponad 10 miesięcy od złożenia wniosku i wielokrotnych ponagleń. Wojewoda argumentował, że bieg terminów został zawieszony na mocy art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, a także powoływał się na dużą liczbę wniosków, absencję chorobową pracowników oraz dodatkowe zadania związane z konfliktem na Ukrainie. Sąd, odwołując się do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznał, że przepisy zawieszające terminy nie mogą być stosowane po 30 czerwca 2024 r., gdyż ich epizodyczny charakter i wielokrotne przedłużanie mogą naruszać Konstytucję. Sąd stwierdził bezczynność organu, zobowiązał go do wydania aktu w terminie 30 dni, przyznał skarżącej 500 zł zadośćuczynienia oraz zasądził koszty postępowania. Jednocześnie sąd uznał, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę stosowanie przez organ przepisów specustawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów specustawy dotyczących zawieszania terminów załatwiania spraw administracyjnych, zwłaszcza w kontekście długotrwałych postępowań dotyczących zezwoleń na pobyt dla cudzoziemców.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, a odmowa zastosowania przepisu ma znaczenie jedynie w rozpoznawanej sprawie (rozproszona kontrola konstytucyjności).

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w sprawie wydania zezwolenia na pobyt czasowy dla cudzoziemca?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ dopuścił się bezczynności.

Uzasadnienie

Organ nie wydał decyzji w sprawie wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy w ustawowym terminie, mimo upływu ponad 10 miesięcy od złożenia wniosku i złożenia ponaglenia. Argumentacja organu o zawieszeniu biegu terminów na mocy specustawy została odrzucona przez sąd.

Czy bezczynność organu w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że stosowanie przez organ przepisów specustawy, które zawieszały bieg terminów, choć nie zwalniało go z zarzutu bezczynności, to jednak wykluczało przypisanie mu lekceważenia prawa lub działania na szkodę strony w sposób rażący.

Czy przepisy specustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, zawieszające biegi terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt czasowy, mogą być stosowane po 30 czerwca 2024 r.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy te nie mogą być stosowane po 30 czerwca 2024 r.

Uzasadnienie

Sąd, odwołując się do orzecznictwa NSA, uznał, że wielokrotne przedłużanie obowiązywania przepisów epizodycznych, które ograniczają uprawnienia cudzoziemców, może naruszać Konstytucję RP, w szczególności prawo do sądu i zasadę pewności prawa. W związku z tym sąd odmówił zastosowania art. 100d u.p.o.u. w zakresie przedłużenia jego obowiązywania na okres po 30 czerwca 2024 r.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zobowiązano Wojewodę Śląskiego do wydania aktu w terminie 30 dni od dnia zwrotu akt sprawy z prawomocnym wyrokiem.

Przepisy (12)

Główne

u.o.c. art. 112a

Ustawa o cudzoziemcach

Określa termin 60 dni na wydanie decyzji w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy, z biegiem terminu od zaistnienia określonych zdarzeń.

k.p.a. art. 35

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki.

k.p.a. art. 36 § ust. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zawiadamiania stron o przyczynach zwłoki i wyznaczenia nowego terminu.

k.p.a. art. 37 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja bezczynności i przewlekłości postępowania oraz wymóg wniesienia ponaglenia.

p.p.s.a. art. 149

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy dotyczące uwzględniania skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, w tym zobowiązanie organu do wydania aktu, stwierdzenie bezczynności oraz możliwość orzeczenia o grzywnie lub przyznania sumy pieniężnej.

p.p.s.a. art. 149 § § 1a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki stwierdzenia, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

p.p.s.a. art. 149 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość orzeczenia o wymierzeniu grzywny lub przyznaniu sumy pieniężnej od organu na rzecz skarżącego.

Pomocnicze

u.p.o.u. art. 100C

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Przepis dotyczący zawieszenia biegu terminów, którego stosowanie zostało zakwestionowane przez sąd po 30 czerwca 2024 r.

u.p.o.u. art. 100D

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Przepis dotyczący zawieszenia biegu terminów i wyłączenia stosowania przepisów o bezczynności, którego stosowanie zostało zakwestionowane przez sąd po 30 czerwca 2024 r.

u.o.c. art. 3 § pkt 2

Ustawa o cudzoziemcach

Definicja pojęcia 'cudzoziemiec'.

u.o.c. art. 108

Ustawa o cudzoziemcach

Uznaje pobyt cudzoziemca za legalny od dnia złożenia wniosku do dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.

p.p.s.a. art. 119 § pkt 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ dopuścił się bezczynności w sprawie wydania zezwolenia na pobyt czasowy. • Przepisy specustawy zawieszające biegi terminów nie mogą być stosowane po 30 czerwca 2024 r. z uwagi na ich epizodyczny charakter i potencjalną niezgodność z Konstytucją.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Wojewody o zawieszeniu biegu terminów na mocy specustawy. • Argumentacja Wojewody o dużej liczbie wniosków, absencji chorobowej pracowników i dodatkowych zadaniach związanych z konfliktem na Ukrainie jako usprawiedliwienie opóźnienia.

Godne uwagi sformułowania

problem bezczynności lub przewlekłości prowadzenia postępowań w określonej kategorii spraw mający swoje źródło w ilości tych spraw powinien być rozwiązywany przez dostosowanie organizacyjne i kadrowe organów do bieżących potrzeb. • rozwiązanie tej kwestii nie powinno natomiast polegać na wielokrotnym prolongowaniu obowiązywania regulacji ograniczającej przysługujące cudzoziemcom uprawnienia i środki prawne. • wielokrotne przedłużanie obowiązywania przepisów epizodycznych może bowiem prowadzić do sytuacji, w której w dłuższej perspektywie stanowią one nie tylko 'szczególne' – dopuszczalne ze względu na wyjątkowe okoliczności, lecz stałe ograniczenie praw, w tym również prawa do sądu. • trudności kadrowe organu administracji publicznej, ani też znaczny wpływ spraw nie stanowią usprawiedliwienia dla prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny.

Skład orzekający

Wojciech Gapiński

przewodniczący-sprawozdawca

Edyta Kędzierska

członek

Krzysztof Nowak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów specustawy dotyczących zawieszania terminów załatwiania spraw administracyjnych, zwłaszcza w kontekście długotrwałych postępowań dotyczących zezwoleń na pobyt dla cudzoziemców."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, a odmowa zastosowania przepisu ma znaczenie jedynie w rozpoznawanej sprawie (rozproszona kontrola konstytucyjności).

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawami cudzoziemców i funkcjonowaniem administracji w sytuacjach kryzysowych, a także interpretacji przepisów konstytucyjnych.

“Sąd kwestionuje przepisy specustawy: Czy urzędy mogą bez końca zwlekać z decyzjami dla cudzoziemców?”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst