Orzeczenie · 2026-03-11

II SAB/Gd 81/25Bezczynność wojewody odszkodowanie nieruchomość 3

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2026-03-11
NSAAdministracyjneWysokawsa
wywłaszczenienieruchomośćodszkodowanietransport kolejowybezczynność organuKodeks postępowania administracyjnegoWojewoda WSAprawo administracyjne

Skarżący M. P. i A. P. złożyli skargę na bezczynność Wojewody Pomorskiego w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość wywłaszczoną pod budowę linii kolejowej. Decyzja o lokalizacji linii kolejowej z rygorem natychmiastowej wykonalności została wydana 22 grudnia 2023 r., co zgodnie z ustawą o transporcie kolejowym nakładało na Wojewodę obowiązek wydania decyzji o odszkodowaniu w terminie 60 dni, tj. do 20 lutego 2024 r. Wojewoda wszczął postępowanie dopiero 8 marca 2024 r., przekraczając ustawowy termin. Postępowanie było wielokrotnie przedłużane z powodu trudności w powołaniu i pracy biegłych rzeczoznawców majątkowych, którzy mieli problemy z wyceną nieruchomości, zwłaszcza z uwzględnieniem instalacji pompy ciepła. Sąd uznał, że Wojewoda dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę długotrwałość postępowania (niemal 22 miesiące do wydania decyzji odszkodowawczej), lekceważenie przepisów prawa oraz naruszenie konstytucyjnej zasady wywłaszczenia za słusznym odszkodowaniem. Sąd umorzył postępowanie w części dotyczącej zobowiązania do wydania decyzji, ponieważ Wojewoda ostatecznie wydał decyzję odszkodowawczą w kwocie 175 274,17 zł. Jednocześnie, na mocy art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd przyznał skarżącym 5000 zł zadośćuczynienia za doznaną zwłokę oraz zasądził 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia rażącego naruszenia prawa w kontekście bezczynności organu w sprawach odszkodowawczych za wywłaszczenie, a także stosowanie sankcji pieniężnych za przewlekłość postępowania.

Ograniczenia stosowania

Konkretne okoliczności sprawy, w tym specyfika wyceny nieruchomości z instalacją pompy ciepła, mogą wpływać na ocenę rażącego charakteru naruszenia w innych sprawach.

Zagadnienia prawne (4)

Czy Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w prowadzeniu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności.

Uzasadnienie

Wojewoda nie wydał decyzji odszkodowawczej w ustawowym terminie 60 dni od dnia nadania decyzji o lokalizacji linii kolejowej rygoru natychmiastowej wykonalności, wszczynając postępowanie dopiero po jego upływie.

Czy bezczynność Wojewody Pomorskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, bezczynność Wojewody Pomorskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Uzasadnienie

Długotrwałość postępowania (niemal 22 miesiące do wydania decyzji odszkodowawczej), lekceważenie przepisów prawa, problemy z powołaniem biegłych oraz naruszenie konstytucyjnej zasady wywłaszczenia za słusznym odszkodowaniem przemawiają za rażącym charakterem naruszenia.

Czy sąd powinien zobowiązać organ do wydania decyzji, jeśli decyzja została już wydana w toku postępowania sądowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w takiej sytuacji sąd umarza postępowanie w zakresie zobowiązania do wydania decyzji.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd umarza postępowanie w przypadku, gdy organ wydał decyzję w trakcie postępowania sądowego.

Czy skarżącym należy się suma pieniężna z tytułu bezczynności organu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd przyznał skarżącym sumę pieniężną.

Uzasadnienie

Na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd może przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. jako rekompensatę za zwłokę w załatwieniu sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Stwierdzono bezczynnosc
Sąd stwierdził, że Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w prowadzeniu postępowania w sprawie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, co miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania do wydania decyzji, ponieważ decyzja została już wydana przez Wojewodę.

Przepisy (19)

Główne

u.t.k. art. 9y § ust. 1

Ustawa o transporcie kolejowym

Za nieruchomości wywłaszczone na podstawie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej przysługuje odszkodowanie od podmiotu, na rzecz którego decyzja została wydana.

u.t.k. art. 9y § ust. 2

Ustawa o transporcie kolejowym

Wysokość odszkodowania ustala wojewoda w drodze decyzji w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna.

u.t.k. art. 9y § ust. 2a

Ustawa o transporcie kolejowym

Jeżeli decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej został nadany rygor natychmiastowej wykonalności, wysokość odszkodowania ustala wojewoda w drodze decyzji w terminie nie dłuższym niż 60 dni od dnia nadania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej rygoru natychmiastowej wykonalności.

k.p.a. art. 35 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki.

k.p.a. art. 35 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.

k.p.a. art. 36 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

W przypadku, gdy sprawa nie może być załatwiona w terminach określonych w art. 35, organ obowiązany jest zawiadomić strony o przyczynach zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 37 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Bezczynnością organu jest niezakończenie postępowania w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1.

P.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

P.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 3 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

p.p.s.a. art. 149 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, lub stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

p.p.s.a. art. 149 § § 1a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

p.p.s.a. art. 149 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną.

Pomocnicze

k.p.a. art. 221

Kodeks postępowania administracyjnego

Strona niezadowolona z czynności organu, z którą nie można wszcząć postępowania odwoławczego, może wnieść skargę.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.

p.p.s.a. art. 161 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd umarza postępowanie w przypadkach określonych w przepisach szczególnych, a także gdy organ wydał decyzję lub podjął inne działanie, które stało się podstawą skargi.

p.p.s.a. art. 119 § pkt 4

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Konstytucja RP art. 21

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wywłaszczenie jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słuszne odszkodowanie.

Karta Praw Podstawowych UE art. 41 § ust. 1

Karta Praw Podstawowych Unii Europejskiej

Każdy ma prawo do tego, by jego sprawy były rozpatrywane przez administrację publiczną w sposób sprawiedliwy, uczciwy i w rozsądnym terminie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Bezczynność Wojewody Pomorskiego w wydaniu decyzji odszkodowawczej w ustawowym terminie. • Rażące naruszenie prawa przez organ administracji publicznej.

Godne uwagi sformułowania

bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa • naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niezasługujące na akceptację w demokratycznym państwie prawa • brak działań monitorujących pracę biegłego zdaniem Sądu nie wskazywał na wolę organu w terminowym załatwieniu sprawy

Skład orzekający

Dariusz Kurkiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Justyna Dudek-Sienkiewicz

sędzia

Krzysztof Kaszubowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia rażącego naruszenia prawa w kontekście bezczynności organu w sprawach odszkodowawczych za wywłaszczenie, a także stosowanie sankcji pieniężnych za przewlekłość postępowania."

Ograniczenia: Konkretne okoliczności sprawy, w tym specyfika wyceny nieruchomości z instalacją pompy ciepła, mogą wpływać na ocenę rażącego charakteru naruszenia w innych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje długotrwałe problemy z administracyjnym postępowaniem odszkodowawczym po wywłaszczeniu, w tym trudności z wyceną specyficznych elementów nieruchomości i rażącą bezczynność organu, co jest istotne dla prawników i obywateli.

“Wojewoda winny rażącej bezczynności w sprawie odszkodowania za wywłaszczenie – sąd przyznaje zadośćuczynienie.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst