II SA/Wa 304/25Oddalenie skargi funkcjonariusza na decyzję mswia
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi funkcjonariusza na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, która odmówiła uchylenia lub zmiany ostatecznej decyzji z 2018 roku. Decyzja ta utrzymywała w mocy wcześniejsze rozstrzygnięcie z 2017 roku, odmawiające wyłączenia stosowania wobec funkcjonariusza przepisów ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, które ograniczały jego świadczenia. Funkcjonariusz wnioskował o zmianę decyzji z 2018 roku w trybie art. 154 K.p.a., powołując się na naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych, w tym Konstytucji RP, oraz błędną ocenę jego sytuacji jako niebędącej "szczególnie uzasadnionym przypadkiem". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd podkreślił, że postępowanie w trybie art. 154 K.p.a. ma charakter nadzwyczajny i nie służy ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy zakończonej ostateczną decyzją. Celem tego postępowania jest jedynie weryfikacja, czy istnieją przesłanki (interes społeczny lub słuszny interes strony) do zmiany lub uchylenia decyzji, a nie badanie jej pierwotnej zasadności. Sąd uznał, że strona nie wykazała zaistnienia takich przesłanek, a jej argumentacja koncentrowała się na kwestionowaniu prawidłowości pierwotnej decyzji, co wykracza poza ramy postępowania w trybie art. 154 K.p.a. Sąd stwierdził, że nie nastąpiła istotna zmiana stanu faktycznego ani prawnego, która uzasadniałaby ponowne rozpatrzenie sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zakresu i charakteru postępowania w trybie art. 154 K.p.a. jako procedury weryfikacyjnej, a nie merytorycznego rozpoznania sprawy. Podkreślenie zasady trwałości decyzji ostatecznych i ograniczeń w ich zmianie.
Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowania administracyjnego w trybie nadzwyczajnym i nie rozstrzyga bezpośrednio o merytorycznych przesłankach wyłączenia stosowania przepisów ustawy zaopatrzeniowej, lecz o dopuszczalności ich ponownego badania w trybie art. 154 K.p.a.
Zagadnienia prawne (3)
Czy postępowanie w trybie art. 154 K.p.a. może służyć ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy zakończonej ostateczną decyzją administracyjną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie w trybie art. 154 K.p.a. jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem nie jest ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy, lecz weryfikacja decyzji ostatecznej pod kątem przesłanek zmiany lub uchylenia, takich jak interes społeczny lub słuszny interes strony.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że zasada trwałości decyzji ostatecznych (art. 16 § 1 K.p.a.) ogranicza możliwość ich zmiany. Tryb z art. 154 K.p.a. nie może być konkurencyjny wobec postępowania zwykłego ani służyć badaniu zasadności pierwotnej decyzji. Ponowne procedowanie w tym samym przedmiocie, bez zmiany okoliczności faktycznych lub prawnych, naruszałoby zasadę stabilności decyzji administracyjnych.
Czy wniosek o zmianę decyzji ostatecznej w trybie art. 154 K.p.a. może być podstawą do ponownej oceny prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego w pierwotnym postępowaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, badanie interesu społecznego lub słusznego interesu strony w ramach art. 154 K.p.a. nie może polegać na ocenie prawidłowości zastosowania przepisów prawa przy wydawaniu decyzji ostatecznej.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że postępowanie na podstawie art. 154 K.p.a. nie jest postępowaniem merytorycznym, a jedynie weryfikacją decyzji ostatecznej pod kątem przesłanek wskazanych w tym przepisie. Kwestionowanie prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego w pierwotnym postępowaniu wykracza poza zakres tego trybu.
Czy naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących uzasadnienia decyzji (art. 107 § 3 K.p.a.) miało istotny wpływ na wynik sprawy, jeśli organ prawidłowo oddalił wniosek o zmianę decyzji?
Odpowiedź sądu
Nie, uchybienie w zakresie sporządzenia prawidłowego uzasadnienia skarżonego aktu nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ organ prawidłowo oddalił wniosek o zmianę decyzji.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że choć organ mógł uchybić regule sporządzenia prawidłowego uzasadnienia, to nie miało to istotnego znaczenia dla wyniku sprawy, gdyż wniosek o zmianę decyzji został zasadnie oddalony. Brak było podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego skarżonego aktu.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (13)
Główne
k.p.a. art. 154 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis ten może mieć zastosowanie tylko do decyzji uznaniowych, nie zaś do decyzji związanych. Organ administracji publicznej orzeka na zasadzie uznania administracyjnego, używając sformułowania "może". Postępowanie wszczęte na podstawie tego przepisu nie zmierza do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy, lecz do zbadania, czy zachodzą przesłanki uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej (interes społeczny lub słuszny interes strony).
ustawa zaopatrzeniowa art. 8a § 1
Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, i Służby Więziennej oraz ich rodzin
Organ "może" w szczególnych uzasadnionych przypadkach wyłączyć stosowanie art. 15c, 22a oraz 24a. Decyzje wydawane w tym trybie należą do uznaniowych. Strona nie spełniła przesłanek stypizowanych w tym przepisie.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wydania orzeczenia o oddaleniu skargi.
Pomocnicze
k.p.a. art. 16 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wyraża ogólną zasadę trwałości decyzji ostatecznych.
k.p.a. art. 8 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy obowiązku organu do działania w sposób budzący zaufanie obywateli do organów państwa.
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy obowiązku podania podstaw prawnych i faktycznych rozstrzygnięcia.
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy wymogów uzasadnienia decyzji. Uchybienie w tym zakresie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
k.p.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy podstaw wznowienia postępowania.
k.p.a. art. 155
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Analogiczny do art. 154 K.p.a. w kontekście występowania warunku interesu społecznego lub słusznego interesu strony.
ustawa zaopatrzeniowa art. 15c
Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, i Służby Więziennej oraz ich rodzin
ustawa zaopatrzeniowa art. 22a
Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, i Służby Więziennej oraz ich rodzin
ustawa zaopatrzeniowa art. 24a
Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, i Służby Więziennej oraz ich rodzin
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Zarzut naruszenia zasady demokratycznego państwa prawa, ochrony praw nabytych, sprawiedliwości społecznej, zaufania obywatela do państwa i tworzonego przezeń prawa, zasady nieretroakcji prawa.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3, 75, 76 K.p.a.) poprzez dowolną ocenę dokumentów, błąd w ustaleniach faktycznych, brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. • Zarzuty naruszenia prawa materialnego (art. 8a ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy zaopatrzeniowej) poprzez niezastosowanie lub błędną wykładnię przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku". • Zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji RP poprzez niewłaściwe zastosowanie, naruszenie zasad demokratycznego państwa prawa, ochrony praw nabytych, sprawiedliwości społecznej, zaufania obywatela do państwa, zasady nieretroakcji prawa. • Zarzut naruszenia art. 154 § 1 K.p.a. w zw. z art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej poprzez niewłaściwe zastosowanie, przyjęcie braku przesłanek do uchylenia decyzji mimo istnienia słusznego interesu strony i interesu społecznego.
Godne uwagi sformułowania
postępowanie w trybie art. 154 K.p.a. nie zmierza jednak – co istotne - do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy • zasada trwałości decyzji ostatecznych • nie można w jego ramach badać, czy uprzednia decyzja jest prawidłowa • nie pozostaje jednocześnie w interesie społecznym, ponowna ocena tej samej sprawy • nie może skutkować ponownym rozpoznawaniem sprawy - zakończonej już ostateczną decyzją • nie można za taką wszak uznać tego, że strona nadal jest zainteresowana w sprawie, czy odmienna ocena specyfiki służby Funkcjonariusza w innym postępowaniu – przed sądem powszechnym.
Skład orzekający
Łukasz Krzycki
przewodniczący sprawozdawca
Andrzej Góraj
członek
Arkadiusz Koziarski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu i charakteru postępowania w trybie art. 154 K.p.a. jako procedury weryfikacyjnej, a nie merytorycznego rozpoznania sprawy. Podkreślenie zasady trwałości decyzji ostatecznych i ograniczeń w ich zmianie."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowania administracyjnego w trybie nadzwyczajnym i nie rozstrzyga bezpośrednio o merytorycznych przesłankach wyłączenia stosowania przepisów ustawy zaopatrzeniowej, lecz o dopuszczalności ich ponownego badania w trybie art. 154 K.p.a.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej zasady procesowej w prawie administracyjnym – ograniczeń w zmianie decyzji ostatecznych. Choć fakty są specyficzne, zasada prawna jest uniwersalna i istotna dla praktyków.
“Czy można zmienić ostateczną decyzję administracyjną po latach? Sąd wyjaśnia granice prawa.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.