II SA/Rz 631/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi K.K. i J.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie, które utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie przyznania pomocy do wykonywania prac fizycznych w gospodarstwie. Skarżący argumentowali, że potrzebują wsparcia ze względu na stan zdrowia, a gospodarstwo stanowi źródło ich utrzymania. Organy administracji uznały, że ustawa o pomocy społecznej (u.p.s.) nie przewiduje świadczenia w postaci pomocy do ciężkich prac fizycznych, a katalog świadczeń jest zamknięty. W związku z tym, brak podstawy prawnej do przyznania wnioskowanej pomocy stanowił "inną uzasadnioną przyczynę" odmowy wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, zgodził się z argumentacją organów. Sąd podkreślił, że postępowanie administracyjne powinno być wszczynane tylko wtedy, gdy istnieje podstawa prawna do rozpatrzenia wniosku, a odmowa wszczęcia jest dopuszczalna w sytuacjach oczywistych przeszkód. Ponieważ wnioskowana pomoc nie mieściła się w katalogu świadczeń określonych w art. 36 u.p.s., sąd uznał, że organy prawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania. Skarga została oddalona jako nieuzasadniona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 61a § 1 k.p.a. w kontekście odmowy wszczęcia postępowania z powodu braku podstawy prawnej do przyznania świadczenia nieprzewidzianego w ustawie.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku świadczenia w ustawie o pomocy społecznej. Może być stosowane analogicznie w innych obszarach prawa administracyjnego, gdzie wniosek nie znajduje oparcia w przepisach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy brak podstawy prawnej do przyznania wnioskowanego świadczenia stanowi "inną uzasadnioną przyczynę" odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak podstawy prawnej do przyznania wnioskowanego świadczenia, które nie mieści się w katalogu świadczeń określonych w ustawie o pomocy społecznej, stanowi "inną uzasadnioną przyczynę" uzasadniającą odmowę wszczęcia postępowania.
Uzasadnienie
Ustawa o pomocy społecznej zawiera zamknięty katalog świadczeń. Jeśli wniosek dotyczy świadczenia nieprzewidzianego w ustawie, organ nie może go przyznać, a odmowa wszczęcia postępowania jest uzasadniona oczywistą przeszkodą przedmiotową.
Czy organ administracji może przyznać świadczenie nieprzewidziane w ustawie o pomocy społecznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji nie może przyznać świadczenia nieprzewidzianego w ustawie, ponieważ działa na podstawie i w granicach prawa, a przyznanie takiego świadczenia skutkowałoby wydaniem decyzji bez podstawy prawnej.
Uzasadnienie
Zasada praworządności (art. 7 Konstytucji RP, art. 7 k.p.a.) nakłada na organy obowiązek działania na podstawie przepisów prawa. Decyzja przyznająca świadczenie nieprzewidziane w ustawie byłaby wadliwa i mogłaby zostać stwierdzona jej nieważność.
Przepisy (11)
Główne
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 61a § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.s. art. 36
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 61a § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
P.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak podstawy prawnej do przyznania wnioskowanej pomocy w ramach ustawy o pomocy społecznej stanowi "inną uzasadnioną przyczynę" odmowy wszczęcia postępowania. • Katalog świadczeń pomocy społecznej jest zamknięty i organ nie może przyznać świadczenia nieprzewidzianego w ustawie.
Odrzucone argumenty
Argument skarżących o przyznawaniu pomocy innym osobom jest zbyt ogólnikowy i nie stanowi podstawy do przyznania świadczenia nieprzewidzianego w ustawie.
Godne uwagi sformułowania
Instytucja odmowy wszczęcia postępowania zastrzeżona jest bowiem dla wstępnego etapu oceny wniosku. • Jej zastosowanie powinno być zatem ograniczone do sytuacji, w której brak możliwości wszczęcia postępowania z przyczyny podmiotowej lub przedmiotowej jest oczywisty i nie wymaga prowadzenia postępowania wyjaśniającego. • Odmowa wszczęcia postępowania oznacza, że organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. • W sytuacji gdy przepisy u.p.s. nie przewidują przyznawania innych niż wymienione w niej świadczeń, a wnioskowane świadczenie nie mieści się w katalogu świadczeń ustawowych, organ jest zobligowany do odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego obejmującego taki wniosek. • Decyzja przyznająca świadczenie nieprzewidziane w ustawie byłaby wadliwa, co stanowiłoby przesłankę stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Skład orzekający
Joanna Zdrzałka
przewodniczący
Maria Mikolik
członek
Piotr Godlewski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 61a § 1 k.p.a. w kontekście odmowy wszczęcia postępowania z powodu braku podstawy prawnej do przyznania świadczenia nieprzewidzianego w ustawie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku świadczenia w ustawie o pomocy społecznej. Może być stosowane analogicznie w innych obszarach prawa administracyjnego, gdzie wniosek nie znajduje oparcia w przepisach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę działania administracji publicznej – działanie na podstawie prawa i w jego granicach. Jest to istotne dla zrozumienia, dlaczego wnioski o świadczenia mogą być odrzucane.
“Dlaczego nie dostaniesz pomocy, nawet jeśli jej potrzebujesz? Sąd wyjaśnia granice prawa.”
Sektor
pomoc społeczna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.