II SA/Rz 1616/21Uchylenie kary za naruszenie kwarantanny niezgodnosc rozporządzenia z konstytucją 3
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi była decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymująca w mocy decyzję o nałożeniu na G. S. kary pieniężnej w wysokości 5000 zł za naruszenie obowiązku odbywania kwarantanny. Obowiązek ten wynikał z faktu wspólnego zamieszkiwania z synem, który został objęty kwarantanną po kontakcie z zakażonym nauczycielem. Skarżący nie otrzymał indywidualnej decyzji o nałożeniu kwarantanny, a jedynie został poinformowany przez Policję o objęciu kwarantanną domowników. G. S. opuścił miejsce zamieszkania i wziął udział w zgromadzeniu publicznym. Organy sanitarne uznały to za naruszenie obowiązku kwarantanny. W skardze do WSA skarżący podniósł zarzuty naruszenia przepisów Konstytucji RP, w tym art. 2, 31 ust. 3, 41 ust. 1, 52 ust. 1, 92 ust. 1, 228 ust. 3, 233 ust. 1 i 3, argumentując, że rozporządzenie Rady Ministrów, na podstawie którego nałożono karę, zostało wydane z naruszeniem konstytucyjnych standardów legislacyjnych, w szczególności brakowało szczegółowych wytycznych w upoważnieniu ustawowym, a ograniczenia praw obywatelskich zostały wprowadzone niezgodnie z Konstytucją. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii, na podstawie których nałożono obowiązek kwarantanny z mocy prawa na osoby wspólnie zamieszkujące, nie spełniają konstytucyjnych wymogów dotyczących upoważnienia ustawowego do wydania rozporządzenia. Brak szczegółowych wytycznych w ustawie narusza art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Ponadto, ograniczenia praw i wolności obywatelskich wprowadzono aktem podustawowym, co jest niedopuszczalne bez wprowadzenia stanu klęski żywiołowej. Sąd uznał, że wadliwie stanowione przepisy rozporządzenia nie mogły stanowić podstawy prawnej do nałożenia kary pieniężnej. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, a postępowanie administracyjne umorzył. Zasądzono również zwrot kosztów postępowania sądowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie uchylenia decyzji administracyjnych i umorzenia postępowania z powodu niezgodności przepisów rozporządzenia z Konstytucją RP i ustawą, szczególnie w kontekście ograniczeń praw obywatelskich wprowadzonych w związku z pandemią.
Dotyczy specyficznego stanu prawnego związanego z pandemią COVID-19 i sposobu wprowadzania ograniczeń przez rozporządzenia.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przepisy rozporządzenia Rady Ministrów wprowadzające obowiązek kwarantanny dla osób wspólnie zamieszkujących z osobą objętą kwarantanną, bez indywidualnego narażenia lub kontaktu z czynnikiem chorobotwórczym, są zgodne z Konstytucją RP i ustawą o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy rozporządzenia wprowadzające taki obowiązek są niezgodne z Konstytucją RP (art. 92 ust. 1, art. 31 ust. 3) oraz z ustawą (art. 34 ust. 2), ponieważ brakowało szczegółowych wytycznych w upoważnieniu ustawowym, a ograniczenia praw obywatelskich zostały wprowadzone niezgodnie z prawem.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że upoważnienie ustawowe do wydania rozporządzenia nie zawierało wystarczających wytycznych, co narusza art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Ponadto, ograniczenia wolności obywatelskich wprowadzono aktem podustawowym bez wprowadzenia stanu klęski żywiołowej, co narusza art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Przepisy rozporządzenia przewidywały mniej rygorystyczne przesłanki powstania obowiązku kwarantanny niż ustawa, co narusza zasadę hierarchii źródeł prawa.
Czy naruszenie obowiązku kwarantanny wynikającego z przepisów rozporządzenia, które zostało uznane za niezgodne z Konstytucją RP, może stanowić podstawę do nałożenia kary pieniężnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wadliwie stanowione przepisy rozporządzenia nie mogą stanowić materialnoprawnej podstawy do nałożenia kary pieniężnej.
Uzasadnienie
Skoro przepisy rozporządzenia, na podstawie których nałożono obowiązek kwarantanny, są niezgodne z Konstytucją i ustawą, to nie mogą stanowić podstawy prawnej do nałożenia sankcji administracyjnej.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (32)
Główne
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 41 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 52 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 52 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 92 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 228 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 233 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 233 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 8 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
u.z.z.c.z. art. 46a
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.z.z.c.z. art. 46b
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.z.z.c.z. art. 34 § ust. 2
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15 zzzn § ust. 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii art. § 5 § ust. 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii art. § 4 § ust. 1
Pomocnicze
u.z.z.c.z. art. 2 § pkt 12
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.z.z.c.z. art. 5 § ust. 1 pkt 1 lit. f
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
P.u.s.a. art. 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 134
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych § § 2 pkt 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych § § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 lutego 2020 r. w sprawie zakażenia koronawirusem SARS-C0V-2
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 kwietnia 2020 r. w sprawie chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych oraz obowiązku kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 25 lutego 2021 r. w sprawie chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych oraz obowiązku kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niezgodność przepisów rozporządzenia z Konstytucją RP (art. 92 ust. 1, art. 31 ust. 3) z uwagi na brak szczegółowych wytycznych w upoważnieniu ustawowym oraz wprowadzenie ograniczeń praw obywatelskich aktem podustawowym. • Naruszenie zasady hierarchii źródeł prawa poprzez wprowadzenie mniej rygorystycznych przesłanek obowiązku kwarantanny w rozporządzeniu niż w ustawie. • Brak konstytucyjnej podstawy prawnej do nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów rozporządzenia uznanych za niezgodne z prawem.
Godne uwagi sformułowania
Organy administracji publicznej nie są upoważnione do dokonywania oceny legalności i zgodności aktu prawnego niższej rangi niż ustawa z Konstytucją. • Żadne względy praktyczne albo pragmatyczne (...) nie mogą w demokratycznym państwie prawnym usprawiedliwiać wykroczenia poza granice upoważnienia ustawowego czy wprowadzenia rozwiązań istotnie ingerujących w podstawowe prawa i wolności obywatelskie nieprzewidziane normą o randze ustawy. • Wprowadzone ograniczenia wolności i praw gwarantowane mocą art. 41 ust. 1 i art. 52 ust. 1 i ust. 3 Konstytucji RP, wynikają bowiem z aktu rangi rozporządzenia, czyli aktu podustawowego. Taki zabieg legislacyjny, bez wprowadzenia stanu klęski żywiołowej, nie był możliwy do wprowadzenia w polskim systemie prawa.
Skład orzekający
Piotr Godlewski
przewodniczący
Paweł Zaborniak
sprawozdawca
Maria Mikolik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie uchylenia decyzji administracyjnych i umorzenia postępowania z powodu niezgodności przepisów rozporządzenia z Konstytucją RP i ustawą, szczególnie w kontekście ograniczeń praw obywatelskich wprowadzonych w związku z pandemią."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego związanego z pandemią COVID-19 i sposobu wprowadzania ograniczeń przez rozporządzenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii konstytucyjnych związanych z ograniczeniem praw obywatelskich w stanie epidemii i stanowi ważny przykład kontroli sądowej nad aktami wykonawczymi.
“Sąd: Rozporządzenie ws. kwarantanny niezgodne z Konstytucją. Kara uchylona!”
Dane finansowe
WPS: 5000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.