II SA/Kr 120/26Bezskuteczność włączenia budynku do ewidencji zabytków 10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący R.K. wniósł skargę na czynność Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie, Delegatura w Nowym Targu, polegającą na włączeniu jego budynku mieszkalnego do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków (WEZ). Skarżący podniósł zarzuty naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA), w tym art. 7, 77 §1 i 80 KPA, poprzez niezastosowanie i brak wszechstronnego rozważenia okoliczności sprawy, co skutkowało nienależytym wyjaśnieniem stanu faktycznego. Wskazał, że organ lakonicznie uzasadnił wpis, nie uwzględniając wymiany okien, dobudowy przybudówki, braku zamieszkania budynku i jego naturalnej degradacji. Zarzucił również naruszenie art. 6 i 8 KPA poprzez utratę zaufania obywateli do organów państwa. Ponadto, skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego, w tym art. 3 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, twierdząc, że budynek nie spełnia definicji zabytku, gdyż nie przeprowadzono ekspertyzy potwierdzającej jego walory. Podniósł także zarzut naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego dotyczących prowadzenia ewidencji zabytków, wskazując na niewłaściwe zastosowanie i założenie karty ewidencyjnej dla obiektu, którego charakter zabytkowy nie został potwierdzony. Sąd, analizując sprawę, stwierdził, że czynność włączenia karty ewidencyjnej do WEZ jest czynnością materialno-techniczną. Uznał jednak, że nawet w przypadku braku formalnego postępowania administracyjnego, organ musi udokumentować podstawy swojej decyzji. W aktach sprawy brakowało dokumentacji potwierdzającej zabytkowy charakter budynku, jego walory artystyczne, historyczne lub naukowe, a także dokumentacji fotograficznej umożliwiającej identyfikację. Sąd podkreślił, że włączenie do WEZ ma skutki zewnętrzne, wpływając na prawa właściciela, dlatego konieczne jest uzasadnienie tej czynności. W związku z powyższym, Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. i orzekł o kosztach postępowania na rzecz skarżącego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie konieczności udokumentowania i merytorycznego uzasadnienia wpisu do ewidencji zabytków, nawet w przypadku czynności materialno-technicznych.
Dotyczy specyfiki wpisu do wojewódzkiej ewidencji zabytków i czynności materialno-technicznych, nie rozstrzyga ostatecznie o statusie zabytku.
Zagadnienia prawne (2)
Czy włączenie budynku do wojewódzkiej ewidencji zabytków wymaga przeprowadzenia formalnego postępowania administracyjnego i szczegółowego uzasadnienia jego zabytkowego charakteru?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, włączenie do wojewódzkiej ewidencji zabytków jest czynnością materialno-techniczną, nie wymaga formalnego postępowania administracyjnego. Jednakże, organ musi udokumentować podstawy tej czynności i wykazać, że obiekt spełnia definicję zabytku.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że choć włączenie do ewidencji zabytków jest czynnością materialno-techniczną, to musi być oparte na merytorycznym uzasadnieniu i dokumentacji potwierdzającej zabytkowy charakter obiektu, zwłaszcza że ma ono skutki zewnętrzne dla właściciela.
Czy brak wszechstronnego zebrania dowodów, analizy stanu faktycznego i uwzględnienia interesu strony uzasadnia stwierdzenie bezskuteczności czynności włączenia budynku do wojewódzkiej ewidencji zabytków?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli brak wystarczającej dokumentacji i analizy, która potwierdzałaby zabytkowy charakter budynku, a także pominięto istotne okoliczności dotyczące jego stanu i zmian, czynność ta może zostać uznana za bezskuteczną.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ nie wykazał w sposób należyty zabytkowego charakteru budynku, nie przeprowadził wszechstronnej analizy jego stanu i zmian, co naruszało wymogi prawne i uzasadniało stwierdzenie bezskuteczności czynności.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (14)
Główne
u.o.z.o.z. art. 3 § pkt 1-2
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Definicja zabytku i zabytku nieruchomego.
u.o.z.o.z. art. 22 § ust. 2
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Prowadzenie wojewódzkiej ewidencji zabytków.
p.p.s.a. art. 146 § par 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Stwierdzenie bezskuteczności czynności materialno-technicznej.
Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem art. 14 § ust. 1 w zw. z § 10 ust 1
Wymogi dotyczące włączania karty ewidencyjnej zabytku do wojewódzkiej ewidencji.
Pomocnicze
u.o.z.o.z. art. 6 § ust.1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Zakres ochrony zabytków nieruchomych.
u.o.z.o.z. art. 22 § ust. 5 pkt 2
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Włączenie do Gminnej Ewidencji Zabytków.
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznawania sprawy przez sąd.
p.p.s.a. art. 200 § zw. z art. 205 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach postępowania.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania.
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada udzielania informacji.
k.p.a. art. 77 § §1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego przez organ. • Nienależyte i niekompletne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. • Pominięcie istotnych okoliczności dotyczących stanu budynku (wymiana okien, dobudowa, brak zamieszkania, degradacja). • Brak udokumentowania i merytorycznego uzasadnienia wpisu budynku do ewidencji zabytków. • Naruszenie przepisów KPA i prawa materialnego dotyczących ochrony zabytków.
Godne uwagi sformułowania
czynność materialno-techniczna • brak dokumentacji potwierdzającej zabytkowy charakter • nie umożliwia identyfikacji • nie ma obowiązku prowadzić postępowania, gdzie właściciel mógłby przedstawić swoje wnioski • wpis zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków ma uproszczony charakter • organ nie jest zobowiązany do przeprowadzenia jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego • kontrola legalności działania organu sprowadza się do badania zgodności tego działania jedynie z przepisami administracyjnego prawa materialnego • włączenie do WEZ skutkuje włączeniem do GEZ
Skład orzekający
Magda Froncisz
przewodniczący
Mirosław Bator
członek
Monika Niedźwiedź
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie konieczności udokumentowania i merytorycznego uzasadnienia wpisu do ewidencji zabytków, nawet w przypadku czynności materialno-technicznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki wpisu do wojewódzkiej ewidencji zabytków i czynności materialno-technicznych, nie rozstrzyga ostatecznie o statusie zabytku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe udokumentowanie i uzasadnienie decyzji administracyjnych, nawet tych o charakterze materialno-technicznym, oraz jak właściciel może skutecznie bronić swoich praw w obliczu potencjalnie wadliwych działań organów.
“Czy Twój dom może zostać uznany za zabytek bez Twojej wiedzy? Sąd wyjaśnia, jak chronić swoje prawa.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.