II SA/Gl 158/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę E.B. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) w Katowicach, które stwierdziło niedopuszczalność zażalenia skarżącej na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w Z. odmawiające zwrotu utraconego dochodu w związku z oględzinami wiaty. Organ I instancji odmówił zwrotu kosztów, powołując się na art. 56 i 123 k.p.a., wskazując, że przepisy te nie przewidują możliwości zażalenia na postanowienie o zwrocie kosztów podróży i innych należności. WINB podtrzymał to stanowisko, stwierdzając niedopuszczalność zażalenia zgodnie z art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a., argumentując, że lista postanowień podlegających zaskarżeniu jest zamknięta. WSA w Gliwicach uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że wykładnia przepisów dokonana przez organy była zbyt restrykcyjna i godziła w uprawnienia procesowe strony. Sąd przyjął, że rozstrzygnięcie o zwrocie kosztów osobistego stawiennictwa strony, nawet gdy postępowanie zostało wszczęte z urzędu, powinno być wydane w formie postanowienia podlegającego zaskarżeniu. Brak takiej możliwości kontroli naruszałby konstytucyjną zasadę prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) oraz zasadę sprawiedliwości społecznej. Sąd uznał, że ze względu na potrzebę zapewnienia ochrony prawnej, do art. 56 k.p.a. należy odpowiednio stosować regulacje Działu IX k.p.a. dotyczące zaskarżania postanowień, co gwarantuje stronie możliwość kontroli instancyjnej i sądowej. W związku z tym, WSA uchylił zaskarżone postanowienie WINB i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów k.p.a. dotyczących zaskarżania postanowień w przedmiocie kosztów postępowania administracyjnego oraz ochrona prawa do sądu.
Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy zwrotu utraconego dochodu w związku z oględzinami, ale zasady interpretacyjne mogą mieć szersze zastosowanie do innych postanowień incydentalnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy postanowienie odmawiające zwrotu utraconego dochodu w związku z udziałem w oględzinach w postępowaniu administracyjnym podlega zaskarżeniu w drodze zażalenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, postanowienie odmawiające zwrotu kosztów osobistego stawiennictwa strony powinno być wydane w formie postanowienia podlegającego zaskarżeniu, a jego niedopuszczenie narusza prawa procesowe strony i konstytucyjną zasadę prawa do sądu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że restrykcyjna wykładnia przepisów k.p.a. przez organy, która wyłącza możliwość zaskarżenia postanowienia o odmowie zwrotu kosztów, jest nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą prawa do sądu. Należy odpowiednio stosować przepisy o zaskarżaniu postanowień, aby zapewnić stronie kontrolę nad rozstrzygnięciem.
Czy brak możliwości zaskarżenia postanowienia o odmowie zwrotu kosztów postępowania administracyjnego narusza konstytucyjną zasadę prawa do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, całkowite wyłączenie możliwości kontroli rozstrzygnięcia o zwrocie kosztów narusza konstytucyjną zasadę prawa do sądu.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, nawet incydentalne, mieści się w kategorii spraw w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Brak możliwości kontroli sądowej takiego rozstrzygnięcia czyni je 'martwym'.
Przepisy (24)
Główne
k.p.a. art. 56 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis ten, mimo braku wskazania formy rozstrzygnięcia, powinien być interpretowany w taki sposób, aby zapewnić możliwość zaskarżenia postanowienia o odmowie zwrotu kosztów.
p.p.s.a. art. 145
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
§ 1 pkt 1 lit. c)
Konstytucja RP art. 45
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
ust. 1
Pomocnicze
k.p.a. art. 123
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 134
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 141
Kodeks postępowania administracyjnego
§ 1
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
u.k.s.c. art. 86
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pkt 3
p.p.s.a. art. 120
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.a. art. 10
Kodeks postępowania administracyjnego
§ 1
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
§ 1
k.p.a. art. 262
Kodeks postępowania administracyjnego
§ 1
k.p.a. art. 264
Kodeks postępowania administracyjnego
§ 1 i § 2
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 142
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 31
Kodeks postępowania administracyjnego
§ 2
k.p.a. art. 74
Kodeks postępowania administracyjnego
§ 2
k.p.a. art. 88
Kodeks postępowania administracyjnego
§ 1 i 2
k.p.a. art. 96
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 123
Kodeks postępowania administracyjnego
§ 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2022 poz 2000
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie odmawiające zwrotu kosztów powinno podlegać zaskarżeniu. • Brak możliwości zaskarżenia narusza prawo do sądu i zasadę sprawiedliwości społecznej. • Należy odpowiednio stosować przepisy o zaskarżaniu postanowień, aby zapewnić kontrolę sądową.
Odrzucone argumenty
Przepisy k.p.a. nie przewidują możliwości zażalenia na postanowienie o zwrocie kosztów. • Lista postanowień podlegających zaskarżeniu jest zamknięta (numerus clausus).
Godne uwagi sformułowania
rozstrzygnięcie godzącego w uprawnienia procesowe strony • zasada numerus clausus • brak jakiejkolwiek kontroli • swoiste roszczenie administracyjno-procesowe • normatywnej asymetrii • nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą sprawiedliwości społecznej • nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą prawa do sądu • całkowicie wyjętą spod jakiejkolwiek kontroli a tym samym w istocie martwą
Skład orzekający
Rafał Wolnik
przewodniczący sprawozdawca
Renata Siudyka
członek
Tomasz Dziuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.a. dotyczących zaskarżania postanowień w przedmiocie kosztów postępowania administracyjnego oraz ochrona prawa do sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy zwrotu utraconego dochodu w związku z oględzinami, ale zasady interpretacyjne mogą mieć szersze zastosowanie do innych postanowień incydentalnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego – prawa do sądu i możliwości zaskarżania postanowień, które mogą wpływać na sytuację finansową strony. Pokazuje, jak sądy interpretują przepisy, aby zapewnić ochronę praw obywateli.
“Czy odmowa zwrotu kosztów w urzędzie może pozbawić Cię prawa do sądu? WSA w Gliwicach odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.