Orzeczenie · 2025-10-21

II SA/BK 1189/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2025-10-21
NSAochrona środowiskaWysokawsa
prawo wodnepozwolenie wodnoprawnewody opadowekara pieniężnaadministracja publicznaochrona środowiskapostępowanie administracyjnekpawsauchylenie decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu na Miasto Białystok administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 3 940 zł. Kara została nałożona za korzystanie z wód, tj. odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego w okresie II kwartału 2024 r. Miasto Białystok argumentowało, że postępowanie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego zostało znacząco wydłużone przez opieszałość organu, a samo naruszenie miało znikomą wagę, nie powodując negatywnych skutków dla środowiska. Sąd uznał, że organy administracji nie zbadały wystarczająco przesłanki znikomej wagi naruszenia prawa, która jest warunkiem odstąpienia od nałożenia kary zgodnie z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Sąd podkreślił, że kara pieniężna na podstawie art. 472aa p.w. ma zastosowanie do stanów faktycznych zaistniałych od 1 stycznia 2024 r., a organy nie uwzględniły w wystarczającym stopniu opóźnień w postępowaniu administracyjnym oraz braku negatywnych skutków dla środowiska. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, zasądzając od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego, ale odstępując od zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego ze względu na powtarzalność spraw.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ocena przesłanki znikomej wagi naruszenia prawa przy odstąpieniu od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, znaczenie opóźnień organów w postępowaniach administracyjnych, wpływ braku negatywnych skutków dla środowiska na ocenę naruszenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z karami za brak pozwolenia wodnoprawnego po nowelizacji przepisów, ale ogólne zasady oceny wagi naruszenia prawa są szeroko stosowalne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji publicznej może odstąpić od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za korzystanie z wód bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego, jeśli spełnione są przesłanki znikomej wagi naruszenia prawa i zaprzestania naruszania prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ może odstąpić od nałożenia kary, jeśli obie przesłanki zostaną spełnione łącznie. W tym przypadku sąd uznał, że organy nie zbadały wystarczająco przesłanki znikomej wagi naruszenia prawa.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organy nie rozważyły kompleksowo indywidualnej sytuacji skarżącego, w tym opóźnień w postępowaniu administracyjnym, braku negatywnych skutków dla środowiska oraz faktu, że skarżący posiadał pozwolenie wodnoprawne w przeszłości i wystąpił o nowe.

Czy opóźnienie organu w prowadzeniu postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego może mieć wpływ na ocenę wagi naruszenia prawa przy wymierzaniu administracyjnej kary pieniężnej za okres po wejściu w życie nowych przepisów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, opóźnienie organu w prowadzeniu postępowania może mieć znaczenie dla oceny przesłanki znikomej wagi naruszenia prawa, szczególnie gdy kara pieniężna jest nakładana na podstawie przepisów, które weszły w życie w trakcie trwania tego postępowania.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że kara pieniężna z art. 472aa p.w. dotyczy stanów faktycznych po 1 stycznia 2024 r. i nie można używać jako argumentu wykluczającego znikomość naruszenia braku pozwolenia z okresu sprzed tej daty, zwłaszcza gdy postępowanie o nowe pozwolenie było w toku i organ działał opieszale.

Czy brak negatywnych skutków dla środowiska lub osób trzecich może być uwzględniony przy ocenie wagi naruszenia prawa w kontekście odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak negatywnych skutków dla środowiska lub osób trzecich jest istotnym elementem przy ocenie wagi naruszenia prawa, a organy powinny rozważyć, czy naruszenie wywołało lub mogło wywołać poważne negatywne skutki.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo NSA wskazujące, że ocena wagi naruszenia prawa wymaga ustalenia, czy naruszenie wywołało skutki faktyczne lub prawne w obszarze dóbr prawnie chronionych. Jeśli skutki są jednostkowe, nieznaczne lub ich brak, waga naruszenia może być znikoma.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora RZGW oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni.

Przepisy (15)

Główne

p.w. art. 472aa § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

p.w. art. 389 § pkt 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

k.p.a. art. 189f § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 206

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.w. art. 35 § ust. 3 pkt 7

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

p.w. art. 472c § ust. 3

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

p.w. art. 414 § ust. 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Ustawa z dnia 13 lipca 2023 r. o rewitalizacji Odry art. 13 pkt 32

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 12 lipca 2019 r. w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego i warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu do wód lub do ziemi ścieków, a także przy odprowadzaniu wód opadowych lub roztopowych do wód lub do urządzeń wodnych art. 17 § ust. 5

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie zbadały wystarczająco przesłanki znikomej wagi naruszenia prawa. • Opóźnienie organu w prowadzeniu postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego powinno być uwzględnione przy ocenie wagi naruszenia. • Brak negatywnych skutków dla środowiska i osób trzecich przemawia za znikomą wagą naruszenia. • Indywidualna sytuacja skarżącego, w tym długoletnie prowadzenie działalności i oczekiwanie na nowe pozwolenie, powinna być rozważona.

Odrzucone argumenty

Korzystanie z usług wodnych bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego stanowi delikt administracyjny. • Kara pieniężna jest sankcją obligatoryjną, a odstąpienie od niej wymaga kumulatywnego spełnienia przesłanek z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. • Opieszałość organu w prowadzeniu postępowania o wydanie pozwolenia podlega odrębnemu zaskarżeniu i nie może być podstawą do odstąpienia od kary.

Godne uwagi sformułowania

waga naruszenia prawa jest znikoma • strona zaprzestała naruszenia prawa • nie można użyć w sprawie niniejszej, jako argumentu wykluczającego wystąpienie przesłanki 'znikomego naruszenia prawa', nieposiadania przez skarżącego pozwolenia wodnoprawnego za okres do 31 grudnia 2023 r. • kara pieniężna z art. 472aa ust. 1 pkt 2 p.w. dotyczy stanu faktycznego mającego miejsce po 1 stycznia 2024 r., odrębnie sankcjonowanego niż podobny stan faktyczny występujący do 31 grudnia 2023 r. • ocena wagi naruszenia prawa wymaga ustalenia, czy konkretne naruszenie prawa wywołało (lub mogło wywołać) skutki faktyczne lub prawne w obszarze konkretnych dóbr prawnie chronionych

Skład orzekający

Małgorzata Roleder

przewodniczący

Elżbieta Lemańska

sprawozdawca

Marta Joanna Czubkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ocena przesłanki znikomej wagi naruszenia prawa przy odstąpieniu od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, znaczenie opóźnień organów w postępowaniach administracyjnych, wpływ braku negatywnych skutków dla środowiska na ocenę naruszenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z karami za brak pozwolenia wodnoprawnego po nowelizacji przepisów, ale ogólne zasady oceny wagi naruszenia prawa są szeroko stosowalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest badanie indywidualnych okoliczności i działań organów przy nakładaniu kar, a nie tylko formalne stwierdzenie naruszenia. Pokazuje też, jak przepisy przejściowe i opieszałość administracji mogą wpływać na rozstrzygnięcia.

Czy opóźnienie urzędnika może uchronić przed karą? WSA analizuje wagę naruszenia prawa wodnego.

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst