II SA/Bd 1131/17Uchylenie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania nieważnościowego 6
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi J. S. i K. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., które odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy D. określającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na montażu węzła betoniarskiego. SKO uznało, że skarżący nie posiadają legitymacji procesowej, gdyż nie byli stronami postępowania zakończonego decyzją Wójta, ani nie wykazali interesu prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że art. 61a § 1 K.p.a. pozwala na odmowę wszczęcia postępowania tylko w przypadku oczywistego braku przymiotu strony lub innych oczywistych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Sąd stwierdził, że SKO nie mogło odmówić wszczęcia postępowania bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i oceny merytorycznej interesu prawnego skarżących. Organ nie może oceniać zasadności wniosku w postanowieniu o odmowie wszczęcia postępowania. Ponadto, sąd wskazał na wadliwość postanowienia SKO, które jednocześnie rozpoznało wniosek o stwierdzenie nieważności i działanie z urzędu, podczas gdy skarżący wystąpili w trybie art. 235 § 1 K.p.a. jako skargą, która powinna być traktowana jako wniosek. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i zasądził koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów K.p.a. dotyczących odmowy wszczęcia postępowania, w szczególności art. 61a § 1 K.p.a., oraz zasady prowadzenia postępowań w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, zwłaszcza w kontekście art. 235 § 1 K.p.a.
Dotyczy specyfiki postępowań administracyjnych w Polsce, w szczególności procedury wszczynania postępowań nadzwyczajnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli wnioskodawca nie jest stroną postępowania zakończonego tą decyzją, bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie może odmówić wszczęcia postępowania w takiej sytuacji bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i oceny merytorycznej interesu prawnego wnioskodawcy.
Uzasadnienie
Art. 61a § 1 K.p.a. dopuszcza odmowę wszczęcia postępowania tylko w przypadku oczywistego braku przymiotu strony lub innych oczywistych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie. Ocena interesu prawnego musi nastąpić w toku postępowania, a nie w postanowieniu o odmowie wszczęcia.
Czy skarga wniesiona w trybie art. 235 § 1 K.p.a. na decyzję ostateczną, zawierająca żądanie stwierdzenia nieważności, powinna być traktowana jako wniosek o wszczęcie postępowania nieważnościowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, skarga w trybie art. 235 § 1 K.p.a. powinna być traktowana jako wniosek, a organ powinien przystąpić do oceny zasadności wniosku, a nie jednocześnie załatwiać wniosek i działać z urzędu.
Uzasadnienie
Przepis art. 235 § 1 K.p.a. traktuje skargę jako żądanie, które może być interpretowane jako wniosek o stwierdzenie nieważności. Organ powinien ocenić zasadność tego żądania, a nie odmawiać wszczęcia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (8)
Główne
K.p.a. art. 61a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Ustanawia dwie podstawy do odmowy wszczęcia postępowania: 1) gdy żądanie wniesione zostało przez osobę niebędącą stroną (przyczyna o charakterze podmiotowym), 2) jeżeli z "jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte" (przyczyna o charakterze przedmiotowym). Każda z tych przyczyn uniemożliwia w ogóle procedowanie w sprawie i załatwienie wniosku w procesowej formie decyzji administracyjnej.
K.p.a. art. 235 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Skarga w sprawie, w której wydano decyzję ostateczną, może być traktowana jako żądanie stwierdzenia nieważności decyzji.
u.p.z.p. art. 61 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Dotyczy warunków ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku planu zagospodarowania przestrzennego.
Pomocnicze
K.p.a. art. 157 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.
K.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
K.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanka uzasadniająca wznowienie postępowania administracyjnego (brak udziału strony w postępowaniu).
K.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji - rażące naruszenie prawa.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury § § 3 ust. 1, § 4 ust. 1, § 5 ust. 1, § 6 ust. 1 i § 9 ust. 2
Dotyczy sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku planu zagospodarowania przestrzennego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
SKO nie mogło odmówić wszczęcia postępowania bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. • Ocena interesu prawnego skarżących powinna nastąpić w toku postępowania, a nie w postanowieniu o odmowie wszczęcia. • Skarga w trybie art. 235 § 1 K.p.a. powinna być traktowana jako wniosek o stwierdzenie nieważności, a nie podstawa do odmowy wszczęcia postępowania z powodu braku legitymacji procesowej. • Organ nie może jednocześnie rozpoznać wniosku i działać z urzędu w sytuacji, gdy skarżący wystąpili w trybie art. 235 § 1 K.p.a.
Godne uwagi sformułowania
Organ nie może odmówić wszczęcia postępowania bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. • Ocena interesu prawnego musi być oparta na czynnościach wyjaśniających. • Tylko oczywisty brak przymiotu strony stanowi podstawę odmowy wszczęcia postępowania.
Skład orzekający
Renata Owczarzak
przewodniczący-sprawozdawca
Anna Klotz
sędzia
Katarzyna Korycka
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów K.p.a. dotyczących odmowy wszczęcia postępowania, w szczególności art. 61a § 1 K.p.a., oraz zasady prowadzenia postępowań w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, zwłaszcza w kontekście art. 235 § 1 K.p.a."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań administracyjnych w Polsce, w szczególności procedury wszczynania postępowań nadzwyczajnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie procedur administracyjnych i jak błędy formalne organów mogą prowadzić do uchylenia ich decyzji. Jest to istotne dla zrozumienia praw stron w postępowaniu administracyjnym.
“Czy organ może odmówić wszczęcia postępowania bez wysłuchania strony? WSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.